Hướng đến mốc lịch sử

Ngọc Khánh 05/04/2018 07:49

Với việc ấn định thời gian và địa điểm tổ chức, cuộc gặp thượng đỉnh giữa Hàn Quốc và Triều Tiên sắp tới sẽ là cột mốc lịch sử trong tiến trình hòa giải giữa hai miền, đánh dấu việc tái thiết lập quan hệ chính trị - kinh tế trên bán đảo, đồng thời mở ra triển vọng hòa bình ở khu vực.

Khởi đầu mới

Thông báo chung do Bộ Hòa giải Hàn Quốc đưa ra sau cuộc làm việc giữa các quan chức cấp cao của hai nước hôm 29.3, Triều Tiên và Hàn Quốc đã ấn định thời gian tổ chức Hội nghị thượng đỉnh liên Triều lần 3 vào ngày 27.4 tới, tại Nhà Hòa bình ở phía nam làng đình chiến Bàn Môn Điếm, biên giới giữa hai nước. Bộ trưởng Thống nhất Hàn Quốc Cho Myoung-gyon, người dẫn đầu phái đoàn đối thoại cấp cao của Hàn Quốc với Triều Tiên tin tưởng, Hội nghị thượng đỉnh liên Triều sẽ đánh dấu khởi đầu mới trong tiến trình quan trọng nhằm phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên, mang lại hòa bình cho bán đảo và phát triển các mối quan hệ liên Triều.

Đây là cuộc gặp thượng đỉnh thứ ba giữa Hàn Quốc và Triều Tiên kể từ khi kết thúc chiến tranh Triều Tiên năm 1953. Trước đó, cuộc gặp thượng đỉnh đầu tiên diễn ra giữa Tổng thống Hàn Quốc Kim Dae-jung và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-il ngày 15.6.2000. Cuộc thứ hai được tiến hành giữa Tổng thống Roh Moo-hyun và ông Kim Jong-il ngày 4.10.2007.

Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un và quan chức Hàn Quốc Chung Eui-yong trong chuyến công du Triều Tiên hồi tháng 3 Nguồn: AFP
Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un và quan chức Hàn Quốc Chung Eui-yong trong chuyến công du Triều Tiên hồi tháng 3
Nguồn:  AFP

Cuộc gặp giữa Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un sẽ là kết quả cao nhất của các nỗ lực ngoại giao mà chính quyền Hàn Quốc thực hiện thời gian qua, nhằm xoa dịu căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên. Giới quan sát nhận định, quan hệ Seoul - Bình Nhưỡng đang chứng kiến những bước tiến triển chưa từng có, nhất là sau khi Triều Tiên cử đoàn vận động viên tham dự Thế vận hội Mùa đông 2018 tổ chức tại Pyeongchang, Hàn Quốc. Đầu tháng 3, đặc phái viên của Tổng thống Hàn Quốc đã thăm Bình Nhưỡng và trở về với thông điệp từ nhà lãnh đạo Kim Jong-un bày tỏ sẵn sàng tiến hành cuộc gặp thượng đỉnh với ông Moon, đồng thời ngỏ ý thảo luận về phi hạt nhân hóa với Mỹ. Đáp lại thiện chí của Bình Nhưỡng, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đồng ý gặp ông Kim vào cuối tháng 5 tới.

Cuộc gặp Thượng đỉnh liên Triều diễn ra sau khi nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim vừa có chuyến thăm bất ngờ đến Trung Quốc. Các nguồn tin cho hay, trong khuôn khổ chuyến thăm này, ông Kim đã gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, thảo luận về vấn đề phi hạt nhân hóa và tìm kiếm sự ủng hộ của Bắc Kinh đối với các cuộc gặp thượng đỉnh sắp tới giữa Triều Tiên và Hàn Quốc, Mỹ, cũng như khả năng tiến hành các cuộc gặp thượng đỉnh với Nhật Bản, Nga và một số nước khác. Phát ngôn viên Nhà Trắng Sarah Huckabee Sanders nhìn nhận, sự kiện này là dấu hiệu tích cực và mặc dù lạc quan thận trọng nhưng Mỹ vẫn nhận thấy mọi việc đang đi đúng hướng.

3 nội dung chủ chốt

Tiết lộ về những vấn đề sẽ được hai nhà lãnh đạo Hàn Quốc - Triều Tiên thảo luận tại cuộc gặp thượng đỉnh sắp tới, ông Cho cho hay, về nguyên tắc, chương trình nghị sự do Bình Nhưỡng đề xuất không quá khác so với đề xuất của Seoul. Hai nhà lãnh đạo sẽ thảo luận về phi hạt nhân hóa, thiết lập chế độ hòa bình trên bán đảo Triều Tiên và cải thiện quan hệ liên Triều. Một quan chức Phủ Tổng thống Hàn Quốc cho biết, Seoul đang cố đạt được tuyên bố phi hạt nhân từ hội nghị thượng đỉnh liên Triều sắp tới. Theo quan chức trên, việc nỗ lực đạt được một tuyên bố như vậy là “vấn đề dĩ nhiên”, bởi phi hạt nhân hóa là một trong 3 nội dung chủ chốt trong chương trình nghị sự của hội nghị thượng đỉnh liên Triều.

Trong khi đó, hãng tin Ariang của Hàn Quốc cho biết, trong cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 9.3 vừa qua, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đề nghị một hiệp ước hòa bình thay thế Thỏa thuận Đình chiến năm 1953 giữa hai miền Triều Tiên. Về mặt kỹ thuật, Hàn Quốc và Triều Tiên vẫn ở tình trạng chiến tranh, do hai bên không có một thỏa thuận hòa bình nào. Thay vào đó, một thỏa thuận được thúc đẩy về việc ngừng bắn và thiết lập vùng biên giới giữa hai nước với tên gọi Vùng phi quân sự Triều Tiên (DMZ).

Theo nguồn tin trên, Chủ tịch Tập Cận Bình còn nhấn mạnh vai trò cần thiết của Trung Quốc trong các cuộc đàm phán về phi hạt nhân hóa Triều Tiên. Động thái này cho thấy Trung Quốc muốn duy trì ảnh hưởng trong giải quyết các vấn đề xung quanh bán đảo Triều Tiên sau các động thái ngoại giao dồn dập giữa Mỹ, Hàn Quốc và Triều Tiên thời gian qua. Tuy nhiên, ông Trump đã không đưa ra câu trả lời rõ ràng đối với đề nghị của nhà lãnh đạo Trung Quốc mà chỉ kêu gọi Bắc Kinh tiếp tục gây áp lực với Bình Nhưỡng.

Hãng tin Kyodo của Nhật Bản cho rằng, đề nghị về hiệp ước hòa bình của Bắc Kinh nhằm tiến hành cơ chế đàm phán 4 bên gồm Trung Quốc, Mỹ, Triều Tiên và Hàn Quốc, thay thế cơ chế 6 bên, gồm cả Nhật Bản và Nga, bị đình trệ nhiều năm qua. Những cuộc đàm phán 4 bên về tiến trình hòa bình trên bán đảo Triều Tiên đã được tổ chức từ năm 1996 - 1999. Tuy nhiên, các cuộc thảo luận đã thất bại do Triều Tiên yêu cầu Mỹ rút lực lượng quân sự ra khỏi Hàn Quốc.

Ngọc Khánh