Ứng dụng công nghệ sinh học vào nông nghiệp

Nghiên cứu, tạo nhiều loại giống ứng dụng rộng rãi

Theo TS. Nguyễn Đỗ Anh Tuấn - Viện trưởng Viện Chính sách và Chiến lược phát triển nông thôn, Bộ NN và PTNT, thời gian qua chúng ta đã nghiên cứu và ứng dụng nhiều thành tựu của CNSH trong sản xuất nông nghiệp. Giai đoạn 2011-2015, đã chọn tạo được 42 giống cây trồng bằng công nghệ chỉ thị phân tử và công nghệ tế bào; tạo được 33 dòng cây trồng truyền gene; xây dựng quy trình và sản xuất 8 chế phẩm sinh học phòng trừ tuyến trùng, nấm, vi khuẩn gây bệnh vùng rễ và 5 loại chế phẩm sinh học sử dụng trong bảo quản, chế biến rau quả tươi, thực phẩm chế biến...

Đoàn giám sát UBTVQH thăm Trung tâm Nghiên  cứu giống cây trồng tại An Giang	Ảnh: Chí Tuấn

Nhiều địa phương đã ứng dụng CNSH vào trồng trọt, chăn nuôi đạt hiệu quả kinh tế cao. Đơn cử như việc triển khai 14 đề tài chọn tạo giống cây trồng bằng phương pháp chỉ thị phân tử đã chọn tạo được 7 giống lúa chịu hạn, 2 giống lúa kháng đạo ôn, 4 giống lúa kháng rầy nâu, 2 giống lúa thơm chất lượng cao, 2 giống chè có triển vọng về năng suất, chất lượng, 8 giống bông kháng bệnh xanh lùn... Trong lĩnh vực chăn nuôi, các kết quả nghiên cứu đã lựa chọn được môi trường bảo quản tinh dịch dài ngày, cải tiến được các quy trình công nghệ tạo phôi, cấy truyền phôi, đông lạnh phôi lợn và bò trong ống nghiệm. Việc sử dụng tinh nhân tạo giúp bò trưởng thành tăng từ 180kg/con lên 250-300kg/con, tỷ lệ xẻ thịt tăng 1,5 lần. Nông dân ở nhiều địa phương còn ứng dụng CNSH trong ủ, chế biến thức ăn chăn nuôi cho gia súc, gia cầm để tận dụng các phế phẩm nông nghiệp, giảm chi phí đầu vào...

Khuyến khích tham gia nghiên cứu và phát triển CNSH

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả nghiên cứu CNSH đã được ứng dụng vào sản xuất, vẫn còn một số đề tài chỉ là thí nghiệm, tính ứng dụng không cao. Các chuyên gia nông nghiệp cho rằng, để các kết quả nghiên cứu sớm ứng dụng thành công vào đồng ruộng, tránh tình trạng nghiên cứu xong rồi “xếp ngăn kéo”, các đề tài nên tập trung vào việc chọn tạo, nhân giống cây trồng, vật nuôi, giống thủy sản cho năng suất, chất lượng cao; phòng, trừ dịch bệnh; nghiên cứu phát triển các quy trình công nghệ trong sản xuất, bảo quản, chế biến sản phẩm nông nghiệp; phát triển các vùng sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao... Chuyên gia nông nghiệp Nguyễn Lân Hùng cho biết: Mặc dù Việt Nam là một trong những nước hàng đầu về xuất khẩu nông sản nhưng giá trị thu về còn khiêm tốn. Hiện nông nghiệp Việt Nam mới đạt giá trị xuất khẩu khoảng 30 tỷ USD, trong khi doanh số của thế giới 15.000 tỷ USD/năm. Rõ ràng, việc ứng dụng KHCN, đặc biệt là CNSH vào phát triển nông nghiệp chưa hiệu quả.

Bộ trưởng Bộ NN và PTNT Cao Đức Phát thừa nhận một đất nước chủ yếu người dân sinh sống bằng nông nghiệp, nhưng giá trị thấp là không thể chấp nhận được. Vì vậy, Chính phủ chỉ đạo tiếp tục thực hiện Chương trình trọng điểm phát triển và ứng dụng CNSH trong lĩnh vực nông nghiệp và phát triển nông thôn.

Bộ NN và PTNT khuyến khích sự tham gia của các tổ chức, cá nhân thuộc mọi thành phần kinh tế, địa phương tham gia vào hoạt động nghiên cứu và phát triển CNSH. Đồng thời phối hợp với các đơn vị quản lý và doanh nghiệp tổ chức kiểm tra, giám sát, đánh giá các kết quả nghiên cứu và ứng dụng vào sản xuất. Tạo điều kiện cho các cơ sở khoa học mở rộng liên kết, tổ chức đào tạo và nhập khẩu công nghệ, thiết bị của nước ngoài mà trong nước chưa triển khai thực hiện các dự án nghiên cứu ứng dụng. “Nhân loại đang bước vào cuộc cách mạng công nghệ mới trong lịch sử - cách mạng công nghệ, CNSH. Cuộc cách mạng này có thể tạo ra những thành tựu mang tính đột phá, khó dự báo và có ảnh hưởng to lớn, sâu sắc đến mọi mặt của đời sống xã hội. Do đó, chúng ta phải bắt nhịp, nghiên cứu, tạo ra phong trào ứng dụng CNSH rộng rãi trong nông nghiệp và nông thôn” - Bộ trưởng Cao Đức Phát mong muốn.

NHẬT ANH