Góp phần làm nên thành công
Các mối đe dọa an ninh là yếu tố không thể loại trừ đối với mỗi cuộc bầu cử, đặc biệt ở tầm quốc gia như tổng tuyển cử. Các cơ quan chuyên trách luôn phải lên kế hoạch với nhiều kịch bản, kèm theo khả năng phân tích thấu đáo và tổng thể trên mọi khía cạnh để bảo đảm cuộc bầu cử diễn ra an toàn.
Lường trước những sự cố
Bầu cử là cả một quá trình gồm nhiều giai đoạn phức tạp, từ đăng ký cử tri, đăng ký đảng chính trị, vận động bầu cử đến hoạt động bỏ phiếu, kiểm phiếu, giải quyết khiếu nại và công bố kết quả. Mỗi giai đoạn đều có những kịch bản phụ không giống với kế hoạch vạch sẵn, bởi vậy công tác an ninh cũng không thể rập theo khuôn nhất định. Trong tiến trình bầu cử, diễn biến thực tế diễn ra rất nhanh và đa dạng, đòi hỏi phản ứng tức thì và khả năng ổn định trật tự của lực lượng chuyên nghiệp. Bởi vậy, yêu cầu đặt ra đối với lực lượng an ninh trong mỗi kỳ bầu cử là phải luôn phân tích tình hình để lường trước mọi mối nguy cơ có thể xảy ra, đặt ra nhiều tình huống, nhiều phương án dự phòng để không lúng túng và bị động.
![]() Nhân viên an ninh Nigeria quản lý tài liệu ấn phẩm bầu cử |
Việc vạch ra kế hoạch bảo đảm an ninh bầu cử đòi hỏi tính phương pháp rất cao vì thiếu nó cuộc bầu cử khó có thể diễn ra suôn sẻ. Kế hoạch phải gồm các phương án an ninh cho từng giai đoạn bầu cử, trong đó phải có sẵn các kịch bản đề phòng sự thay đổi theo tình hình thực tế và phải bảo đảm sự liên thông của các phương án tương ứng với từng giai đoạn bầu cử. Trong điều kiện an ninh bình thường, việc mất hòm phiếu là sự cố phức tạp nhất.
Mỗi quốc gia một hoàn cảnh
Mối đe dọa về an ninh khác nhau trong các cuộc bầu cử và tùy từng quốc gia. Nó phụ thuộc vào hoàn cảnh thực tế và cách thức tiến hành bầu cử của quốc gia đó.
Đối với hình thức bầu cử, theo đó quốc gia là đơn vị bầu cử duy nhất (đường biên giới quốc gia là đường biên giới của đơn vị bầu cử), cử tri có thể bỏ phiếu ở bất kỳ địa điểm nào trong phạm vi lãnh thổ họ thấy tiện lợi mà không phải về đúng nơi đăng ký tư cách cử tri để bỏ phiếu. Tuy nhiên, hình thức bầu cử này có nhược điểm là các cử tri ở hải ngoại phải trở lại “nguyên quán” để làm nghĩa vụ công dân. Ở khía cạnh an ninh, phương thức này sẽ tạo ra mối đe dọa đối với đường biên giới vào các thời điểm đăng ký cử tri hay bỏ phiếu bầu.
Đối với hình thức bầu cử Tổng thống theo thể thức hai vòng, nguy cơ ứng cử viên bị ám sát lớn hơn nhiều lần so với một cuộc bầu cử lập pháp có hàng trăm hoặc hàng nghìn ứng cử viên tham gia. Hay như một cuộc bầu cử thời kỳ hậu chiến cũng có vô vàn các mối đe dọa an ninh đến từ lực lượng nổi dậy, quân phiến loạn...
Thận trọng nguy cơ an ninh phi truyền thống
Trong thời gian gần đây, các mối đe dọa an ninh thông thường trở thành “nhỏ bé” trước hai mối đe dọa mới là tội phạm có tổ chức và khủng bố. Bầu cử là một hình thức dân chủ cao nhất ở cấp nhà nước, vì thế tiến trình này luôn là mục tiêu của các tổ chức khủng bố quốc tế. Tấn công một cuộc bầu cử là cơ hội thuận tiện nhất để “thành quả” của chúng được giới truyền thông phát đi nhanh chóng và rộng rãi nhất. Còn đối với tội phạm có tổ chức, giai đoạn vận động tranh cử là thời điểm tuyệt vời đề chúng ra tay hành động vì bất cứ một biến cố nào xảy ra vào thời điểm đó đều được nhìn nhận cả dưới góc độ chính trị bên cạnh yếu tố phạm tội thông thường. Do đó, nhiệm vụ của các lực lượng phụ trách bảo đảm an ninh cho bầu cử ngày càng nặng nề khi phải đối mặt với hai loại hình tội phạm mới và rất nguy hiểm này.
