Danh mục bình ổn giá càng gọn càng tốt

12/04/2012 11:08

Những vấn đề còn ý kiến khác nhau khi UBTVQH cho ý kiến về dự án Luật Giá là là danh mục hàng hóa dịch vụ thực hiện bình ổn giá và quỹ bình ổn giá.

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách Phùng Quốc Hiển: Chúng tôi cũng muốn thu hẹp danh mục bình ổn giá
 
Khi bàn đến danh mục này, thời gian mà chúng tôi bỏ ra là nhiều nhất. Quan điểm của chúng tôi là muốn thu hẹp lại danh mục bình ổn giá cũng như danh mục định giá, trừ những mặt hàng hết sức cần thiết và thiết yếu. Trong này riêng về vấn đề bình ổn giá cũng nhất trí, hơn nữa chúng ta đã có một số điều, khoản quy định danh mục như thế nhưng từng thời kỳ một có thể lựa chọn những mặt hàng cần thiết để bình ổn. Nhưng vấn đề định giá chúng tôi dựa trên mấy căn cứ: Thứ nhất là những mặt hàng này dùng ngân sách nhà nước, ví dụ như nhà công vụ, nhà sở hữu nhà nước thì hoàn toàn dùng ngân sách nhà nước, mà đã dùng ngân sách nhà nước thì phải định ra, quy định như thế nào. Những cái này phần lớn sử dụng ngân sách nhà nước hoặc dùng ngân sách nhà nước chiếm một tỷ trọng tương đối lớn thì cần phải có định giá.

Thứ hai là tính độc quyền, có những cái độc quyền. Nếu độc quyền lại “thả”, không quy định thì cũng khó khăn. Điện để vào nhóm bình ổn giá hay để vào nhóm định giá, quan điểm chúng tôi ban đầu cũng muốn chỉ nằm trong bình ổn chứ không muốn điện nằm trong định giá, nhưng cơ quan soạn thảo cũng nói rất nhiều là phải đưa cái này vào dạng định giá bởi vì tính độc quyền của nó, hiện nay hầu như Nhà nước độc quyền kể cả truyền tải điện, đầu mối điện nếu không định giá thì “ông” này độc quyền. “Ông” độc quyền thì “ông” sẽ bắt chẹt. Đúng như Chủ tịch Nguyễn Sinh Hùng nói đã định giá thì phải có phần bù giá, nếu giữa giá đó và mức đó thấp hơn. Chúng tôi cũng xin trao đổi là vừa qua khi Tập đoàn Điện lực Việt Nam lỗ thì chúng ta có đặt ra vấn đề bù lỗ cho Tập đoàn Điện lực Việt Nam không? Sau khi loại những yếu tố bất hợp lý thì còn những yếu tố hợp lý mà người ta phải bán giá điện thấp hơn mức định giá thì có bù lỗ không? Cho nên, chúng tôi thấy rằng vì yếu tố độc quyền có lẽ phải đặt ra vấn đề định giá đối với một số yếu tố như điện, dịch vụ truyền tải điện hay dịch vụ đầu nối truyền tải điện và phân phối điện.

Vấn đề thứ ba là thiết yếu, tại sao các loại ghế khác không quy định mà chỉ ghế cứng vì ghế cứng là ghế phổ thông phục vụ thiết yếu nhất là vận tải đường sắt thì mới quy định ghế cứng, còn ghế mềm, ghế cao cấp thì cái đó phải theo cơ chế thị trường người ta “đánh” vào những “ông” nhiều tiền. Còn người sử dụng ghế cứng là những người dân bình thường nhất. Cho nên, trong này 3 yếu tố quyết định định giá chính là dùng ngân sách nhà nước; thứ hai là độc quyền; thứ ba là thiết yếu. Quá trình này chúng tôi rà lại để thấy, tất nhiên qua quá trình này có thể quan điểm của UBTVQH chỉ ra những vấn đề mà chúng tôi cũng muốn gọn, càng gọn càng tốt, đó là xu thế, ngay cả bình ổn giá cũng gọn lại.

Anh Phúc (Chủ nhiệm VPQH Nguyễn Hạnh Phúc) có nói nhà của tôi như vậy mà sắt thép bỏ ra khỏi bình ổn, bây giờ sắt thép xi măng theo cơ chế, chúng ta ghi như thế chứ còn theo cơ chế thị trường. Khi chúng ta tính lên, bóc tiên lượng tính xây dựng một công trình nào đó cũng phải căn cứ vào giá thị trường. Những khoản lợi nhuận hợp lý định mức thì “tôi” phải ấn định với “anh” để tạo ra giá đó là giá Nhà nước quy định, không thể theo cơ chế thị trường, nhất là nhà ở xã hội, nhà công vụ, nhà thuộc sở hữu nhà nước để tôi định giá. Khi bán đi, rõ ràng phải là Nhà nước định giá, cơ chế đó còn phải đưa ra đấu thầu để có thu nhập cao hơn nhưng ít nhất Nhà nước phải định giá tối thiểu. Hay thuốc lá điếu cũng thế, phải quy định tối thiểu. Quan điểm của cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra có những mặt thống nhất như vậy.
 
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Văn Giàu: Cân nhắc lại nhóm hàng hóa

Điều 15 tôi đề nghị cân nhắc lại nhóm hàng hóa trong đó có cước vận chuyển. Tôi nghĩ trong tương lai chắc không có thêm ghế cứng, điều đó phải cân nhắc. Như giải thích là nên đưa về định giá thì nó nhẹ nhàng hơn, vì cái đó nó đơn giản. Lần trước tôi cũng tham gia khi đó anh Vương Đình Huệ có trình bày một vấn đề rất lớn là chúng ta cam kết WTO, rồi vừa mới thông qua Nghị quyết về kinh tế - xã hội 5 năm, trong đó có một nội dung quan trọng là thực hiện giá thị trường đối với điện, than và dịch vụ công vào năm 2013. Bây giờ định giá theo tôi hiểu đã là định giá chắc chắn nó không theo thị trường. Chúng ta đã bàn rất kỹ cái này và tôi nghĩ cái này đã lấy ý kiến của các bộ, đặc biệt là Bộ Tài chính khi xây dựng Nghị quyết về kinh tế - xã hội 5 năm để triển khai nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XI rất kỹ lưỡng.
 
Chủ nhiệm VPQH Nguyễn Hạnh Phúc: Bỏ thì bỏ cả hai…
 
Trong hàng hóa dịch vụ Nhà nước định giá có ghi: "Nhà thuộc sở hữu Nhà nước, nhà ở xã hội, nhà công vụ" nhưng trong phần quy định định giá phần xi măng, sắt thép lại bỏ ra. Thực ra xây nhà chủ yếu bằng xi măng, sắt thép là chính, phần xi măng, sắt thép không định mà lại giữ định giá này thì sao? Sẽ mâu thuẫn nhau, bỏ thì bỏ cả hai mà để thì để cả hai thì mới được.

Ý tôi không phải bỏ xi măng, sắt thép ra, trong kết cấu của tòa nhà bao hàm cả vật liệu xây dựng, máy thi công và nhân công, trong đó vật liệu xây dựng chiếm 70 - 80% giá trị công trình. Sắt thép, xi măng chiếm cơ bản quy định giá về vật liệu xây dựng trong khung nhà đó, chúng ta định giá nhưng trong khi đó giá xi măng không định mức thì không có tác dụng gì. Giá Nhà nước phải căn cứ vào những định mức đơn giá của Nhà nước quy định, không làm khác được, kiểm toán cũng theo quy định của Nhà nước, việc gì chúng ta còn định cái này làm gì, nhiều cái định mà không định nổi, định như thế này vẫn phải trên cơ sở quy định định mức của Nhà nước. Bây giờ xây nhà tiêu chí nào khác được đơn giá do Bộ Xây dựng quy định. Vậy chúng ta đưa ra làm gì, trong đó cái quan trọng nhất là giá công trình tăng giảm chính là xi măng, sắt thép, mà xi măng sắt thép lại không bình ổn giá. Theo tôi, một là bỏ cả đi, không bình ổn về giá sắp, thép, xi măng thì cũng bỏ luôn Nhà nước không định giá mà để theo giá thị trường…