Vị trí cho phát triển

Là người Mỹ gốc Hàn Quốc, năm nay 52 tuổi, trước khi trở thành hiệu trưởng trường Dartmouth, ông từng có thời gian là một bác sỹ và là chuyên gia trong lĩnh vực phát triển, từng giữ chức Giám đốc Chương trình HIV/AIDS của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), giáo sư Trường Y khoa Đại học Havard. Giữa những nhân vật chính trị đình đám như Ngoại trưởng Hillary Clinton, Thượng nghị sỹ John Kerry hay cựu Bộ trưởng Tài chính Lawrence Summers – những người được mặc định là ứng cử viên sáng giá cho vị trí người đứng đầu một trong hai tổ chức tài chính đa phương lớn nhất thế giới, ông Kim Jong Jim khá chìm khuất.

Ông Jim Yong Kim trong một chương trình phát triển tại châu Phi

Nguồn: Telegraph

Cùng với Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), WB là một tổ chức tài chính đa phương có nhiệm vụ chính là hỗ trợ các nước nghèo và đang phát triển, đặc biệt là tại châu Á và châu Phi, phát triển kinh tế, triển khai các dự án khuyến nông, thúc đẩy bình đẳng giới… Được thành lập năm 1944 cùng IMF nhằm thúc đẩy công cuộc tái thiết tại các nước sau cuộc Chiến tranh thế giới lần thứ II, WB cung cấp viện trợ tài chính và kỹ thuật cho các nước nghèo và có thu nhập trung bình. Trong tài khóa 2011, kết thúc vào ngày 30.6 năm ngoái, ngân hàng này đã cấp các khoản tín dụng trị giá 57,3 tỷ USD, trong đó có 46,7 tỷ USD cho 303 dự án phát triển tại các nước đang phát triển. Các dự án này trải đều trong nhiều lĩnh vực như tiếp cận nguồn nước sạch, cải thiện an ninh lương thực, đối phó với biến đổi khí hậu và thiên tai, thúc đẩy phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng phục vụ phát triển, các chương trình giáo dục nâng cao nhận thức về HIV/AIDS… Với những chức năng này, người đứng đầu WB theo khái niệm chung nhất phải là một chuyên gia kinh tế xuất chúng hoặc một chính khách có tầm nhìn, có uy tín và ảnh hưởng lớn trên trường quốc tế để có thể gánh vác được công việc và huy động được các nguồn lực khi cần thiết hỗ trợ cho các chương trình phát triển của WB. Từ khi thành lập đến nay (năm đầu 1944), người đứng đầu WB luôn là các chuyên gia trong lĩnh vực ngân hàng, doanh nhân hoặc chính trị gia. Từ góc độ này, rõ ràng ứng cử viên  Jim Yong Kim của Mỹ khá mờ nhạt.

Song, Tổng thống Obama đã đưa ra những lập luận để bảo vệ cho sự lựa chọn của mình. Theo ông chủ Nhà Trắng, hiện là thời điểm thích hợp để một chuyên gia có kinh nghiệm về các dự án phát triển điều hành một tổ chức tài chính lớn chuyên cung cấp viện trợ phát triển và các khoản vay cho các nước nghèo và đang phát triển. Ông Jim Yong Kim đã dành hơn 20 năm công tác để cải thiện điều kiện tại các quốc gia đang phát triển trên khắp thế giới. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Timothy Geithner cũng dành những lời có cánh cho ông Kim. Theo chuyên gia tài chính này, ứng cử viên WB của Nhà Trắng luôn tạo được sự tin tưởng đối với các cộng sự, có khả năng giao tiếp tốt và hiểu biết sâu về nhu cầu, năng lực của các nước nghèo.

Một yếu tố quan trọng nữa khiến Tổng thống Obama lựa chọn ông Jim Yong Kim, là ông được đích thân Ngoại trưởng Mỹ H.Clinton và cựu Tổng thống Mỹ Bill Clinton tiến cử. Ông Kim đã từng có thời gian làm việc với ông Bill Clinton trong các dự án tái thiết Haiti sau thảm họa động đất năm 2010. Trong quãng thời gian làm việc này, ông đã thể hiện năng lực giải quyết các tình huống khó khăn trong một môi trường khốc liệt, thuyết phục được chính phủ Haiti áp dụng các biện pháp cần thiết để ngăn chặn dịch bệnh bùng phát sau thiên tai.

Lâu nay, vị trí Chủ tịch WB luôn do người Mỹ nắm giữ mặc dù có sự phản đối của một số nước. Quyết định đề cử của Tổng thống Obama gần như là một sự bảo đảm chắc chắn rằng ông Jim Yong Kim sẽ được Ban Giám đốc WB bổ nhiệm làm Chủ tịch. Hiện cũng có một ứng cử viên nước ngoài khác cho chức vụ này là Bộ trưởng Tài chính Nigeria Ngozi Okonjo-Iweala. Ứng cử viên này nhận được sự ủng hộ của các nền kinh tế hàng đầu của châu Phi là Nam Phi, Angola và Nigeria. Điều này hứa hẹn sẽ diễn ra một cuộc ganh đua lần đầu tiên vào chức vụ lâu nay vẫn do một người Mỹ đảm nhiệm. Quyết định cuối cùng dự kiến sẽ được đưa ra tại các cuộc họp của Ban giám đốc WB vào giữa tháng 4. Trong những tuần tới, ông Kim Jong Jim sẽ phải tới các nước châu Phi, châu Á và Mỹ Latin để thuyết phục họ tin tưởng vào năng lực của mình  lãnh đạo WB trong cuộc chiến chống đói nghèo.

Thành An