ĐBQH Trần Hoàng Ngân (TP Hồ Chí Minh): Tư tưởng nợ công vẫn an toàn đã dẫn đến tình trạng năm nào cũng chi vượt dự toán ngân sách?

Thứ nhất, lạm phát đã tăng cao kéo dài trong suốt 5 năm qua, kể từ năm 2007 đến nay và bình quân mỗi năm là 13%/ năm, gấp 3 lần so với các nước trong khu vực và có nhiều mặt hàng tăng phi lý, ảnh hưởng đến niềm tin của người dân vào sự điều hành của Chính phủ. Thứ hai, bội chi ngân sách kéo dài liên tục trong nhiều năm qua chưa có xu hướng cân bằng, từ đó kéo theo nợ công, nợ Chính phủ, nợ nước ngoài liên tục gia tăng. Đến cuối năm 2011 nợ công sẽ ở mức 54,6% GDP, mức này theo tôi là rất cao và cần có những cảnh báo, bởi vì nhìn sang các nước trong khu vực thì nợ công của Thái Lan là 44%, Indonexia là 39,7%, Philippine là 47,3%. Tôi thấy, vẫn còn nhiều ý kiến cho rằng nợ công của nước ta vẫn ở mức an toàn, vẫn bảo đảm an ninh tài chính. Cách đây 3 năm các nước châu Âu cũng nói nợ công an toàn nhưng nay họ đang vỡ nợ. Tôi nghĩ tư tưởng nợ công vẫn an toàn của Chính phủ đã làm cho 63 tỉnh, thành và 49 cơ quan Trung ương năm nào cũng chi vượt dự toán ngân sách. Năm 2011, chúng ta đã chi vượt dự toán là 9,7%, số đó là 70.400 tỷ đồng và cũng không lạ gì vì năm 2010 chúng ta đã chi vượt dự toán 65.000 tỷ đồng. Để bù đắp bội chi ngân sách, Chính phủ phải phát hành trái phiếu để huy động vốn và trở thành đối thủ cạnh tranh của chính các doanh nghiệp nội địa, những người nộp thuế cho ngân sách nhà nước. Từ đó đẩy lãi suất tăng cao gây rủi ro cho nền kinh tế.  Thứ ba, nhập siêu liên tục trong nhiều năm với mức nhập siêu rất cao, mặc dù đường lối, chủ trương của Chính phủ đều ưu tiên cho xuất khẩu và khuyến khích xuất khẩu. 5 năm 2001 – 2005, nhập siêu chỉ có 19 tỷ USD nhưng trong 5 năm 2006 - 2010 nhập siêu đã lên tới 63 tỷ USD. Tôi không đồng tình với kế hoạch 5 năm 2011 – 2015 khi xác định vẫn tiếp tục nhập siêu 68 tỷ USD. Tình trạng nhập siêu này sẽ kéo nợ nước ngoài gia tăng. Chúng ta lấy tiền ở đâu để trả nợ? Điều này lại gây áp lực lên tỷ giá. Các đại biểu cũng thấy tỷ giá là yếu tố tác động nghiêm trọng đến lạm phát, nhất là với độ mở của nền kinh tế hiện nay đã lên đến 166%. Thứ tư, nhiều doanh nghiệp đã ngừng hoạt động và tình trạng người lao động thất nghiệp gia tăng, đặc biệt hơn là nguồn thu ngân sách dựa vào nguồn thu thuế của các doanh nghiệp rất lớn nhưng thực hiện thì rất khó khăn, còn chi thì vượt dự toán, khó khăn về lĩnh vực xã hội cũng không kém.

Chúng ta phải trị cho được căn bệnh lạm phát mặc dù căn bệnh này đã rất lâu năm và đã trở thành kinh niên. Vì thế, cần tăng liều lượng chữa bệnh và phải thực hiện trong nhiều năm. Cần cương quyết thắt chặt và kỷ luật sắt trong chi tiêu ngân sách Nhà nước vì đây là tiền của dân. Chính phủ cần báo cáo cụ thể tên, địa chỉ các đơn vị, địa phương đã vi phạm về tuân thủ pháp luật tài chính, kỷ luật ngân sách, khởi công nhiều dự án trái với quy định mà trong báo cáo Chính phủ đã nêu. Về phía QH, không chỉ đặc biệt quan tâm đến giám sát chi đầu tư công mà điều quan trọng hơn là phải giám sát chặt chẽ các khoản chi thường xuyên vì khoản chi này có tỷ trọng rất lớn, lên tới hơn 60%, nếu không giám sát và kiểm soát chặt thì sẽ lãng phí không chỉ ở đầu tư công mà cả chi thường xuyên. Các ĐBQH các địa phương phải thắt chặt và tiết kiệm chi tiêu. Ngày hôm nay, các ĐBQH cần đồng thuận kéo giảm bội chi ngân sách xuống dưới 4,5%, tất cả các địa phương, các ban ngành đều phải cắt giảm ít nhất là 5% chi thường xuyên. Làm như vậy, chúng ta sẽ giảm được bội chi ngân sách.

Nguyễn Vũ ghi