Gỡ khó khăn về vốn cho doanh nghiệp

Nhìn lại 6 tháng đầu năm, cái khó lớn nhất và cơ bản nhất của doanh nghiệp vẫn là vốn. Đa số doanh nghiệp trong khối công nghiệp và doanh nghiệp thuộc diện nhỏ và vừa không tiếp cận được với nguồn vốn do lãi suất ngân hàng cho vay quá cao, từ 20 - 22%, thậm chí có nơi lên tới 25%. Giám đốc Sở Công thương Bắc Giang Vũ Văn Lộc cho biết, mặc dù 6 tháng đầu năm, Bắc Giang đã đạt tốc độ tăng trưởng 33% về sản xuất công nghiệp, lĩnh vực thương mại dịch vụ tăng 27%, xuất khẩu tăng 84%...; tuy nhiên, khó khăn về lãi suất đã khiến không chỉ khối doanh nghiệp vừa và nhỏ khó tiếp cận được vốn mà sức mua của thị trường cũng giảm theo.

Theo Chủ tịch Hiệp hội cơ khí Việt Nam Nguyễn Văn Thụ, lợi nhuận thu được của doanh nghiệp sản xuất cơ khí rất thấp, trong khi lãi vay lên tới 20 - 25%, đơn hàng lớn lại khó kiếm - khiến nhiều doanh nghiệp thua lỗ, sản xuất cầm chừng, lao động thiếu việc làm, thu nhập giảm sút. Phần lớn các doanh nghiệp phải vay vốn, với lãi suất cao như hiện nay, thử hỏi doanh nghiệp nào dám vay để sản xuất? Trong khi, tỷ lệ lợi nhuận trong lĩnh vực cơ khí là từ 3 - 5% trên tổng doanh thu đối với mặt hàng ổn định và hệ số giá còn chấp nhận được, còn sản xuất cơ khí thông thường, với hàm lượng công nghệ không cao thì không quá 3%. Trong khi vốn lưu động doanh nghiệp vay với lãi suất 20 -22%, doanh nghiệp cũng không có đủ tiền để trả nợ ngân hàng…

Trước thực tế nhiều doanh nghiệp sản xuất gang thép đã phải tạm ngừng sản hoạt động do không tiếp cận được nguồn vốn, không có đầu ra… khiến lượng tiêu thụ toàn ngành giảm trong 7 tháng đầu năm giảm đáng kể và dự báo sẽ tiếp tục giảm cả về số lượng cũng như giá bán trong tháng 8 tới, Chủ tịch Hiệp hội Thép Việt Nam Phạm Chí Cường cho rằng, cần nhanh chóng có được một tỷ lệ lãi vay hợp lý của ngân hàng và cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ tiếp cận được với nguồn vốn, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu sản phẩm, tốt nhất là giảm thuế VAT cho các sản phẩm xuất khẩu...

Theo chuyên gia kinh tế Nguyễn Minh Phong, mục tiêu của Nghị quyết 11 của Chính phủ có 3 nhóm vấn đề lớn là kiềm chế lạm phát, bình ổn kinh tế vĩ mô và bảo đảm an sinh xã hội. Và rõ ràng trong bối cảnh hiện nay, để bình ổn kinh tế thì việc hỗ trợ cho doanh nghiệp sản xuất trong nước, nhất là những hỗ trợ liên quan đến chi phí đầu vào trong đó có nguồn vốn không thể coi nhẹ… Liên quan đến giải pháp hỗ trợ vốn, theo chuyên gia kinh tế Nguyễn Minh Phong, cần có ít nhất 2 yêu cầu cơ bản sau. Một là tăng các nguồn vốn từ các ngân hàng chính sách, các nguồn quỹ hỗ trợ phát triển của địa phương, quỹ khuyến công, khuyến nông, việc làm… để cho vay doanh nghiệp với lãi suất có thể thấp hơn theo nguyên tắc thực dương. Thứ hai, thực hiện rà soát các dự án cần cắt giảm đầu tư công và cắt giảm các tín dụng nhà nước khác để không chỉ dồn vốn vào các công trình trọng điểm, trước mắt, có khả năng hoàn thành theo tinh thần Nghị quyết 11 của Chính phủ. Đồng thời, Nhà nước cũng nên xem xét thực hiện các chính sách bổ sung, các quan hệ tài chính như là miễn giảm thuế và cắt giảm những chi phí về hành chính trong quản lý đối với doanh nghiệp để cho các doanh nghiệp giảm bớt các chi phí trong quá trình tham gia thị trường.

Tại phiên họp thường kỳ Chính phủ tháng 7 vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu từ nay đến cuối năm vẫn phải thực hiện chính sách tiền tệ chặt chẽ, bảo đảm an toàn của hệ thống ngân hàng nhưng phải giảm dần lãi suất cho vay. Bộ Tài chính cũng đề xuất phương án giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp trong năm 2011 đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ, doanh nghiệp sử dụng nhiều lao động trong lĩnh vực sản xuất, gia công chế biến nông lâm thủy hải sản, dệt may, da giày, linh kiện điện tử, xây dựng các công trình hạ tầng kinh tế xã hội và một số ngành nghề sản xuất kinh doanh quan trọng khác. Đây được coi như những giải pháp hỗ trợ tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp trong trước mắt, tạo đà cho doanh nghiệp phát triển, bảo đảm việc làm cho người lao động.