Ngày trở về...
Năm sau nước Pháp mới bước vào cuộc bầu cử Tổng thống, nhưng từ đầu tháng này, chính trường Paris đã nóng lên với những đồn đoán xung quanh cơ hội của cựu Tổng giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Dominique Strauss-Kahn. Việc nhân vật bị lâm vào vòng lao lý vì vụ bê bối cưỡng bức tình dục này vừa được tại ngoại đã làm thổn thức con tim của những người mong muốn ông Strauss-Kahn có ngày trở về.
Nhưng thực tế tình hình ở Pháp giờ đã khác. Ứng cử viên của tất cả các đảng phái ở nước này đang nỗ lực để hiểu rõ hơn về những trông đợi và lo lắng của cử tri Pháp, thông qua tất cả các kênh thăm dò dư luận, nghiên cứu, tư vấn. Đó cũng là những điều mà ông Strauss-Kahn chưa thể làm, vì hiện tại ông vẫn bị quản thúc ở Mỹ để phục vụ cho các phiên xét xử sắp tới. Các nghiên cứu cho thấy, nhìn chung người dân Pháp đã bị tổn thương sâu sắc khi chứng kiến các cuộc khủng hoảng liên tiếp trên thế giới, từ kinh tế - tài chính đến chính trị. Mùa xuân Ảrập hay thảm họa động đất - sóng thần và sự cố hạt nhân tại Nhật Bản đều có tác động nhất định tới tâm tư người dân Paris.
Dân Pháp bị tổn thương và mong muốn được bảo vệ, đó là những vấn đề đã được đặt ra từ nhiều tháng nay đối với chính quyền của Tổng thống Nicolas Sarkozy. Ông Sarkozy tin rằng, các cuộc khủng hoảng góp phần giáo dục, nâng cao nhận thức cho người dân Pháp. Giờ đây, trong công luận Pháp, có thể đã hình thành một khối cử tri đủ độ chín để nhận thức được mối đe dọa về các khoản nợ và sẵn sàng cất lên tiếng nói của sự thật. Nhiều người trong khối cử tri này nghĩ rằng điều tốt nhất là tạo ra những vũ khí lợi hại để tồn tại trong thời đại toàn cầu hóa. Chính Tổng thống Sarkozy cũng đã phải điều chỉnh các chính sách của ông với nhiều nỗ lực. Ông đã quyết định duy trì mục tiêu giảm số lượng công chức, cứ hai người đến tuổi về hưu thì chỉ có một người mới được tuyển dụng đầu vào, kể cả trong lĩnh vực giáo dục quốc gia và cảnh sát.
Tổng thư ký Phủ Tổng thống Xavier Musca cho rằng, người dân Paris nhận thức được khó khăn của thế giới và thời kỳ lịch sử mà họ đang sống. Nếu một ứng cử viên của đảng nào đó nói mọi chuyện sẽ tốt đẹp, không có gì đáng ngại cả thì sẽ khó có thể tạo dựng được lòng tin nơi cử tri. Trường hợp của Hy Lạp là sự cảnh báo đối với người Pháp. Cuộc bầu cử Tổng thống Pháp năm 2012 sẽ là chiến dịch bầu cử đầu tiên được tiến hành với những cảnh báo về vấn đề nợ. Dù người Pháp không thích Tổng thống Nicolas Sarkozy, song họ nhận thức được đó có thể là người bảo vệ tốt nhất cho đất nước.
Người bảo vệ đất nước hay là nhà bảo trợ cho dân Pháp? Tờ Les Echos cho rằng, hai mục tiêu này có phần đối nghịch nhau. Bí thư thứ nhất Đảng Xã hội Pháp (PS) Martine Aubry đã nêu vấn đề này trong tuyên bố trở thành ứng cử viên tổng thống, với việc ngầm cáo buộc ông Sarkozy đã làm sai lệch nghĩa của từ “bảo vệ”. Bà Aubry cho rằng, không thể bảo vệ dân Pháp với việc áp đặt các khoản thu thuế tự do khiến đời sống người dân bị ảnh hưởng. Rõ ràng, nếu việc bảo vệ đất nước trong tiến trình toàn cầu hóa trở lại với cam kết cải cách cơ cấu, thì điều đó có nguy cơ gây tổn hại đến mô hình xã hội, tác động đến những tầng lớp chịu thiệt thòi nhiều nhất. Đảng cầm quyền Liên minh vì phong trào nhân dân (UMP) có lập luận ngược lại và phê phán PS đã khiến cho người dân quen sống với chế độ bảo trợ xã hội, khiến đất nước có nguy cơ chịu gánh nặng lâu dài. Ông Sarkozy nói rằng PS không biết đầu tư cho tương lai, dự án của PS có nguy cơ làm bùng nổ các khoản nợ, khiến thất nghiệp nhiều hơn và làm giảm sức mua.
Hiện, chính quyền của Tổng thống Sarkozy đang tìm cách giải thích rằng việc bảo vệ đất nước về trung hạn cũng là nhằm để bảo vệ chính người dân Pháp. Một thành viên trong Ủy ban Soạn thảo chính sách của UMP cho rằng, nếu vị thế của nước Pháp suy yếu, tỷ lệ vay của người dân Pháp sẽ tăng và nguy cơ này rất cao. Dường như ông chủ Điện Elyseé và êkíp thân cận của mình cũng nhận thức được những đắn đo, do dự của người dân. Về chính trị, ông Sarkozy có khả năng gây chia rẽ PS bằng những lời hứa hẹn tranh cử làm yên lòng dân. Vấn đề ở chỗ khoảng cách giữa lời nói và việc làm sẽ ra sao?
Nếu ông Strauss-Kahn trở về, với kinh nghiệm và khả năng đáp ứng nguyện vọng của cử tri Pháp, ông có thể thành công. Khả năng ông được tuyên trắng án sẽ là con át chủ bài giúp ông trở lại chính trường, vì danh dự của nước Pháp đã được gột rửa, vì sự thiệt thòi của một người vô tội được đền đáp. Nhưng đó vẫn đang là giả thuyết, vì ông Strauss-Kahn vẫn đang ở Mỹ và ngày trở về chưa biết sẽ tính bằng tháng hay bằng năm.