Nghị viện và bình đẳng giới: Thụy Điển: Họ đã làm thay đổi những gì?
Thụy Điển không nằm trong số những nước đi tiên phong trong việc công nhận quyền phổ thông đầu phiếu của phụ nữ. Tuy nhiên, kể từ khi phụ nữ có quyền bầu cử năm 1921, những nỗ lực xây dựng bình đẳng giới đã tiến bộ hơn so với bất kỳ nước nào khác. Quốc hội Thụy Điển đã không ngừng thúc đẩy quyền bình đẳng nam nữ bằng chính công cụ làm luật và giám sát của mình.
Thụy Điển không chỉ có truyền thống văn hóa về tôn trọng và bảo vệ phụ nữ, mà còn sớm ghi nhận quyền của phụ nữ trong hệ thống pháp luật của mình. Đạo luật về bình đẳng được thông qua năm 1979. Nhằm bảo vệ tốt hơn quyền phụ nữ và thúc đẩy BĐG, năm 2008, Quốc hội Thụy Điển đã thông qua một dự luật mới đó là Đạo luật về phân biệt đối xử. Đạo luật này thay thế cho các đạo luật trước đó bao gồm Đạo luật về các cơ hội bình đẳng và 6 Luật có liên quan khác về chống phân biệt đối xử.
Đạo luật này nhằm đấu tranh chống lại sự phân biệt và đồng thời thúc đẩy các quyền và cơ hội bình đẳng của mọi cá nhân không dựa trên bất cứ sự phân biệt đối xử nào về giới tính, bản chất hay hình thức giới tính chuyển đổi, dân tộc, tôn giáo, tín ngưỡng, khuyết tật, định hướng giới tính hay lứa tuổi. Đạo luật này cũng xác định những hình thức bị coi là phân biệt đối xử bao gồm sự phân biệt đối xử một cách trực tiếp hay gián tiếp và hành vi quấy rối tình dục cũng được xem là sự xâm phạm nghiêm trọng đối với phẩm giá con người. Đạo luật cũng xác lập hàng loạt các nguyên tắc và chuẩn mực theo đó nghiêm cấm sự phân biệt đối xử dưới tất cả các hình thức, bao gồm dựa trên giới tính, và bảo vệ việc thụ hưởng và tiếp cận đối với cơ hội và các quyền bình đẳng của phụ nữ và trẻ em gái trong lĩnh vực giáo dục, hệ thống dịch vụ và phúc lợi xã hội, việc làm, hưởng lương… Luật này còn quy định xác lập cơ chế giám sát việc thực thi, theo đó nhấn mạnh đến nghĩa vụ của Thanh tra Quốc hội về bình đẳng (Equality Ombudsman).
| Cơ quan Thanh tra Quốc hội về bình đẳng được thành lập theo Đạo luật về Thanh tra bình đẳng năm 2008, là một cơ quan chịu trách nhiệm trực tiếp giám sát việc thực hiện Đạo luật Chống phân biệt đối xử. Cơ quan này thay thế cho các cơ quan được thành lập trong các lĩnh vực liên quan năm 2007. Đây là một cơ chế giám sát việc thực thi BĐG, bảo vệ và thúc đẩy quyền phụ nữ với những thẩm quyền nhất định, chẳng hạn đại diện cho cá nhân đưa vụ việc vi phạm ra tòa án. |
Hệ thống pháp luật của Thụy Điển có những quy định rất chặt chẽ nhằm bảo vệ phụ nữ và trẻ em gái trước nạn buôn người. Luật pháp Thụy Điển cũng nghiêm cấm hành vi mại dâm và coi đó là một sự bạo hành của nam giới đối với nữ giới. Phụ nữ và trẻ em thường là nạn nhân trực tiếp của nạn mại dâm và buôn bán người do đó sẽ không bị truy cứu trách nhiệm hình sự ở Thụy Điển.
Thụy Điển, giống như nhiều nước Bắc âu khác, đã thực thi những chính sách xã hội dựa trên nguyên tắc BĐG. Cụ thể, các chính sách đề cao nguyên tắc quyền bình đẳng giữa nam và nữ trong công việc và gia đình, bao gồm kể cả việc chăm sóc và nuôi dạy con cái, bắt buộc nam giới phải dành thời gian tương thích như nữ giới ở nhà để chăm sóc, nuôi dưỡng con thời kỳ đầu. Người cha hoặc người mẹ được ở nhà tới 360 ngày (1 năm) để nuôi con sau sinh, với 80% bồi thường cho mất thu nhập. Hơn nữa, cha mẹ đều có quyền nghỉ việc để chăm trẻ tổng số 60 ngày mỗi năm (cho một trẻ) đến khi trẻ 12 tuổi và hưởng 80% số lương. Thụy Điển còn có những quy định liên quan đến cơ chế về khiếu kiện và bồi thường đối với những sự vi phạm đối với quyền bình đẳng, trong đó có BĐG.
Nhờ những chính sách như vậy, Thụy Điển có phần trăm phụ nữ tham gia thị trường lao động rất cao 76% so với 80% của nam giới. Trong những nấc thang trên của thiết chế quốc gia, nỗ lực bình đẳng giới đã có những tiến bộ lớn trong chính trị và quản trị công. Trong doanh nghiệp tư nhân, khuynh hướng bình đẳng cũng tăng tốc nhờ những quy định khắt khe về thành phần phụ nữ trong hội đồng quản trị và giám đốc các công ty.