PAPUA NEW GUINEA: Sự tham gia rộng rãi của công chúng vào dự thảo hiến pháp

Nơi họp của Hội đồng Lập hiến Papua New Guinea

Hiến pháp độc lập của đảo quốc này được xây dựng từ năm 1972 - 1975 bởi một ủy ban gồm 15 thành viên của nghị viện thuộc địa, có tên gọi Ủy ban Lập kế hoạch hiến pháp. Ủy ban thực hiện việc giáo dục công dân và thu thập ý kiến nhân dân. Một cơ quan chính phủ chịu trách nhiệm thành lập 500 nhóm thảo luận, mỗi nhóm 20 người, phản ánh sự đa dạng của dân chúng để thảo luận về 6 tài liệu thông tin và trả lời các câu hỏi mang tính định hướng trong các tài liệu đó. Các báo cáo về những ý kiến đề đạt sau đó được gửi đến Ủy ban Lập kế hoạch hiến pháp. Đồng thời, các nhóm của ủy ban đã tổ chức hơn một trăm hội nghị với hơn 60.000 người tham dự. Hơn 2.000 văn bản đóng góp ý kiến cho dự thảo hiến pháp đã được tiếp nhận. Nhưng do sự giới hạn về thời gian và nguồn lực, những ý kiến đóng góp này chưa được phân tích một cách có hệ thống.

Ủy ban Lập kế hoạch hiến pháp chuẩn bị một bản báo cáo cuối cùng gồm hai tập ghi nhận các quan điểm và kiến nghị của mình về hiến pháp. Quốc hội thuộc địa đã tiến hành nhiều cuộc thảo luận và đưa đến một số thay đổi quan trọng đối với các kiến nghị. Một số kiến nghị sửa đổi được đưa vào trong bản dự thảo hiến pháp cuối cùng. Để đạt được yêu cầu về vấn đề bản địa, Quốc hội thuộc địa được tái triệu tập như một Hội đồng lập hiến quốc gia, tiến hành thảo luận, sửa đổi bản dự thảo và thông qua hiến pháp cuối cùng, có hiệu lực tháng 9.1975.

Hiến pháp năm 1975 của Papua New Guinea đến nay vẫn có hiệu lực, về cơ bản giống như lúc mới được thông qua, nhưng có một số thay đổi được thực hiện thông qua 22 lần sửa đổi với mức độ khác nhau. Vào các năm 1976 và 2002, những sửa đổi quan trọng liên quan đến Hiến pháp Papua New Guinea được thực hiện như là một phần của các quy trình hòa bình có mục đích chấm dứt các cuộc xung đột ly khai ở Bougainville, một quần đảo giàu tài nguyên cách khoảng 1.000km về phía Tây của thủ đô.

Trong cả hai trường hợp, các chi tiết về sửa đổi hiến pháp được đàm phán giữa Papua New Guinea và các lãnh đạo của Bougainville đã được xác định rõ trong các thỏa thuận hòa bình và nhận được sự ủng hộ của cả hai đảng trong nghị viện. Những sửa đổi vào năm 1976 liên quan đến các điều khoản chi tiết về một hệ thống tự trị phi tập trung, trong khi các sửa đổi dài hơn rất nhiều vào năm 2002 quy định một mức độ tự trị cao hơn nhiều và một cuộc trưng cầu ý dân cho người dân Bougainville về nền độc lập của Bougainville, cuộc trưng cầu ý dân được hoãn từ mười đến mười lăm năm sau khi các thỏa thuận tự trị bắt đầu có hiệu lực.

Hội đồng Lập hiến Bougainville bắt đầu công việc vào tháng 9.2002, và sau nhiều vòng tham vấn công chúng, bản dự thảo lần ba và cũng là dự thảo cuối cùng đã ra đời, cùng với một báo cáo giải trình dài 370 trang, hoàn thành vào tháng 7.2004. Bên cạnh việc tham vấn công chúng, Hội đồng cũng tham vấn chính quyền quốc gia Papua New Guinea, chính quyền vùng Bougainville và Quốc hội nhân dân Bougainville. Hội đồng Lập hiến họp vào tháng 9.2004, lần hai vào tháng 11 thông qua dự thảo chỉ với một vài thay đổi nhỏ. Dự thảo sau đó được chấp thuận bởi chính quyền Papua New Guinea vào tháng 12.2004, và các cuộc bầu cử đầu tiên bầu chính quyền Bougainville tự trị được tổ chức vào tháng 5 - 6.2005.