Người kinh doanh phải chịu trách nhiệm về sản phẩm của mình

>> Tiếp tục ưu tiên thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm

>> Bảo đảm nguồn lực cho mục tiêu an toàn thực phẩm

- Gần đây lực lượng chức năng đã bắt giữ rất nhiều xe chở thực phẩm ôi thiu, kém chất lượng. Ông đánh giá thế nào về về tình trạng này?

CT Nguyễn Thanh Phong: Trước hết luật quy định doanh nghiệp và người kinh doanh phải chịu tránh nhiệm về sản phẩm của mình. Tiêu chí thế nào là thực phẩm an toàn, thế nào là không an toàn chúng ta đã có rồi. Tôi cho rằng, việc phát hiện được những lô hàng thực phẩm kém chất lượng thời gian vừa rồi là kết quả của quá trình tăng cường thanh tra, kiểm tra. Nếu không có sự vào cuộc của các ngành, tăng cường thanh tra, kiểm tra chắc chắn các thực phẩm này đã không bị phát hiện và không bị công khai. Như vậy chắc chắn sẽ được đưa ra thị trường.

Dù chưa thể ngăn chặn triệt để được tình trạng thực phẩm không bảo đảm nguồn gốc, kém chất lượng. Nhưng rõ ràng không thể phủ định vai trò, kết quả của công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm của các ngành chức năng. Còn về việc để hạn chế được tình trạng này thì không có biện pháp nào khác là phải tiếp tục tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các vụ việc vi phạm.

- Sự phối hợp liên ngành giữa ngành y tế và các ngành liên quan trong xử phạt và bảo đảm an toàn thực phẩm trong thời gian qua chưa thật sự hiệu quả liệu có phải là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng các doanh nghiệp này càng coi thường sức khỏe người dân, kinh doanh thực phẩm không đạt chất lượng, thưa ông?

CT Nguyễn Thanh Phong: Nhiều người cho rằng sự phối hợp giữa ngành y tế và các ngành liên quan trong xử phạt và bảo đảm an toàn thực phẩm còn chồng chéo, còn bỏ trống. Tôi cho rằng điều đó là chưa đầy đủ. Bởi Luật An toàn thực phẩm quy định cho Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Công Thương và giao cho UBND các cấp, nhưng vẫn có những nhóm sản phẩm, những lĩnh vực sản phẩm chồng chéo lẫn nhau. Để xử lý vấn đề này, quá trình thanh, kiểm tra và xử phạt phải căn cứ vào Thông tư 13/2014/TTLT-BYT-BNNPTNT-BCT hướng dẫn việc Phân công, phối hợp trong quản lý Nhà nước về an toàn thực phẩm.

Bởi nếu một doanh nghiệp sản xuất ra một sản phẩm nhưng lại liên quan đến việc quản lý của các hai Bộ khác nhau thì giao cho một Bộ, như thế vừa tránh việc chồng chéo trong thanh tra, kiểm tra, cũng tránh được chuyện bỏ sót. Bên cạnh đó, khi có có việc bất thường như phát hiện các lô hàng kém chất lượng đã có Ban chỉ đạo liên ngành từ Trung ương đến xã, phường xử lý. Cùng với đó, Ban chỉ đạo liên ngành sẽ định kỳ 3 tháng họp một lần để đánh giá những việc ta đã triển khai, phối hợp; xin ý kiến chỉ đạo trực tiếp của Phó thủ tướng Chỉnh phủ. Các tổ công tác giúp việc cho Ban chỉ đạo vẫn họp định kỳ. Vì vậy, khi vấn đề bất thường nào đều có thể đưa ra ngay biện pháp xử lý. Tôi cho rằng việc phối hợp hiện nay là rất tốt.

Heo sữa chết bị phát hiện khi được đem vào TP Hồ Chí Minh tiêu thụ	Nguồn: kinhtedothi.vn

- Ông đánh giá như thế nào về mức xử phạt hiện nay? Theo ông các mức phạt liệu đã đủ sức răn đe chưa?

CT Nguyễn Thanh Phong: Đây là vấn đề được rất nhiều người nói đến thời gian qua. Nhưng theo tôi mức xử phạt như hiện nay đã đủ sức răn đe đối với các hành vi vi phạm an toàn thực phẩm. Đơn cử như đối với thực phẩm mức xử phạt lên rất cao, mức phạt hành chính tối đa là 200 triệu, nhưng nếu phạt 200 triệu mà không tương xứng với số lượng hàng hóa vi phạm, luật còn cho phép phạt gấp 7 lần số hàng hóa vi phạm. Và thực tế, thanh tra Bộ Y tế cũng đã xử phạt công ty vi phạm tới trên 1 tỷ đồng. Đó là mức phạt rất lớn.

Vấn đề ở đây là, ngoài chuyện phạt tiền còn áp dụng các hình phạt bổ sung như thu các loại giấy phép, công bố trên các phương tiện thông tin đại chúng. Đây là biện pháp rất hiệu quả. Trong năm 2015, chỉ với 7 cuộc thanh tra, Cục An toàn thực phẩm đã xử phạt 261 công ty, thu hồi gần 100 giấy phép, số tiền phạt xấp xỉ 5 tỷ đồng; định kỳ hàng tuần các công ty vi phạm đều được thông báo trên các phương tiện thông tin đại chúng, nêu rõ mức phạt là bao nhiêu.

- Vậy, theo ông đâu là biện pháp chính ngăn chặn tình trạng này? 

CT Nguyễn Thanh Phong: Theo tôi, để ngăn chặn tình trạng này, vấn đề chính là các cơ quan chức năng, từ Trung ương đến địa phương được giao chức năng thanh tra phải nghiêm túc và nghiêm khắc trong xử lý vi phạm, tránh trường hợp phát hiện xong chỉ nhắc nhở và cho qua. Bởi tăng cường thanh tra kiểm tra là yếu tố quan trọng nhất, cùng với việc xử lý nghiêm các vi phạm chắc chắn công tác bảo đảm an toàn thực phẩm sẽ có chuyển biến tích cực, góp phần hạn chế các vi phạm trong lĩnh vực này.

- Xin cảm ơn ông!