Nghiên cứu số hóa quy chế quản lý kiến trúc thành bản đồ

Cân nhắc việc tích hợp quy chế quản lý kiến trúc vào quy hoạch chung của xã

Thảo luận dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiến trúc, ĐBQH Trần Văn Đăng (Bắc Ninh) tán thành việc sửa đổi, bổ sung các quy định về quy chế quản lý kiến trúc nhằm bảo đảm phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, thống nhất với quy định pháp luật về quy hoạch đô thị, nông thôn và đơn giản hóa thủ tục ban hành.

Tuy nhiên, báo cáo tổng kết cho thấy, số lượng quy chế quản lý kiến trúc đã được các địa phương ban hành là không cao, chưa bao phủ hết các khu vực đô thị, nông thôn. Do vậy, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu làm rõ các khó khăn, vướng mắc của địa phương để có phương án sửa đổi phù hợp, đảm bảo thực hiện thống nhất, nghiêm túc trên cả nước.

Khoản 2, Điều 31, dự thảo Luật quy định: người nước ngoài có chứng chỉ hành nghề kiến trúc đang có hiệu lực do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền ở nước ngoài cấp tham gia hành nghề kiến trúc tại Việt Nam được thực hiện thủ tục chuyển đổi.

Việc chuyển đổi chứng chỉ hành nghề kiến trúc giữa Việt Nam với các quốc gia, vùng lãnh thổ, được thực hiện theo quy định của thỏa thuận quốc tế hoặc điều ước quốc tế mà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.

ĐBQH Trần Hoài Nam (Cà Mau) cho rằng, quy định trên đang bỏ ngỏ vấn đề chuyển đổi chứng chỉ hành nghề kiến trúc đối với quốc gia, vùng lãnh thổ chưa có điều ước quốc tế hoặc thỏa thuận quốc tế với Việt Nam. Đại biểu đề nghị cân nhắc việc chuyển đổi chứng chỉ hành nghề kiến trúc đối với những trường hợp này.

ĐBQH Nguyễn Bình Tân (Cà Mau) đề nghị cân nhắc việc tích hợp quy chế quản lý kiến trúc vào quy hoạch chung của xã, vì nếu tích hợp, khi điều chỉnh quy chế quản lý kiến trúc có điều chỉnh quy hoạch chung của xã hay không.

Làm rõ công trình thuộc diện bắt buộc thi tuyển kiến trúc

Khoản 3 Điều 17, dự thảo Luật quy định một số công trình bắt buộc phải thi tuyển kiến trúc. Tuy nhiên, khoản 5 lại quy định đối với công trình không sử dụng vốn đầu tư công, người quyết định đầu tư có thể quyết định thi tuyển hoặc tuyển chọn; khoản 6 tiếp tục giao người có thẩm quyền quyết định hình thức thi tuyển hoặc tuyển chọn.

ĐBQH Nguyễn Duy Thanh (Cà Mau) đề nghị làm rõ công trình thuộc diện bắt buộc phải thi tuyển kiến trúc, không phân biệt nguồn vốn; Trường hợp nào thuộc quyền lựa chọn tại khoản 5 và khoản 6, Điều 17 dự thảo Luật.

"Nếu không quy định rõ, cùng một loại công trình có thể được áp dụng khác nhau tùy địa phương hoặc tùy cách hiểu của cơ quan quản lý", đại biểu lưu ý.

Bên cạnh đó, đại biểu cũng đề nghị, dự thảo Luật cần làm rõ các khái niệm “công trình quan trọng”, “điểm nhấn trong đô thị”, “tuyến đường chính” và “công trình kiến trúc khác”.

"Đây là những căn cứ trực tiếp làm phát sinh thủ tục thi tuyển và chi phí được tính vào tổng mức đầu tư. Phạm vi càng không rõ thì rủi ro về thời gian, chi phí và khả năng dự báo của nhà đầu tư càng lớn. Báo cáo thẩm tra đã lưu ý chính các khái niệm này có thể dẫn đến cách hiểu khác nhau và làm phát sinh thủ tục", đại biểu nhấn mạnh.

Đối với doanh nghiệp đầu tư xây dựng, theo đại biểu, điều quan trọng là phải biết rõ từ đầu công trình được xây dựng với chiều cao, hình khối, màu sắc, khoảng lùi và yêu cầu kiến trúc như thế nào. Vì vậy, quy chế quản lý kiến trúc cần được ban hành kịp thời, có nội dung cụ thể và dễ tra cứu.

Dự thảo Luật quy định quy chế quản lý kiến trúc phải phù hợp với quy hoạch đô thị và nông thôn đã được phê duyệt. Tuy nhiên, theo đại biểu Nguyễn Duy Thanh, cần phân định rõ: quy hoạch xác định các chỉ tiêu, định hướng phát triển; quy chế kiến trúc cụ thể hóa hình thái, cảnh quan và bản sắc.

Đại biểu cho rằng, không nên để cùng một nội dung vừa được xem xét trong quy hoạch, vừa tiếp tục được thẩm định lại theo quy chế kiến trúc, làm dự án phải qua thêm một vòng xin ý kiến. Báo cáo thẩm tra đã cảnh báo nguy cơ một công trình chịu “điều chỉnh kép”, gây chồng chéo thủ tục và ách tắc trong thẩm định dự án.

Do vậy, đại biểu Nguyễn Duy Thanh đề nghị nghiên cứu số hóa toàn bộ quy chế quản lý kiến trúc thành bản đồ có thể tra cứu theo từng thửa đất, khu vực và tuyến phố; công khai cả nội dung đang có hiệu lực và nội dung đang được đề xuất điều chỉnh.

"Khi doanh nghiệp đã thực hiện đúng thông tin được công khai thì cơ quan nhà nước phải bảo đảm tính ổn định, không đặt thêm yêu cầu khác trong quá trình xử lý hồ sơ. Đề xuất này cũng đúng với yêu cầu của Kết luận số 108 về số hóa quy chế kiến trúc thành các bản đồ tầng bậc để người dân và doanh nghiệp tra cứu trực tuyến", đại biểu nêu rõ.