Nghịch lý ở Hàn Quốc: Học sinh giảm, chi tiêu cho giáo dục tăng vọt

Chi tiêu cho giáo dục tư nhân tại Hàn Quốc đang tăng với tốc độ đáng chú ý, bất chấp thực tế dân số học sinh liên tục thu hẹp do tỷ lệ sinh thấp nhất trong nhóm các quốc gia OECD.

Theo số liệu mới nhất từ Cơ quan Dịch vụ Thông tin Thống kê Hàn Quốc (KOSIS), tổng mức chi của các hộ gia đình cho học thêm, gia sư và luyện thi tại các học viện tư nhân (hagwon) đã đạt 29,19 nghìn tỷ won (khoảng 20,18 tỷ USD) trong năm 2024, tăng 60,1% so với năm 2014.

KOSIS lý giải xu hướng tăng chi tiêu giáo dục tư nhân xuất phát từ nhiều động lực đan xen. Giá dịch vụ giáo dục tăng là yếu tố cấu trúc quan trọng, trong khi thu nhập hộ gia đình cải thiện giúp mở rộng “dư địa” đầu tư cho học tập. Đồng thời, vai trò của hagwon không chỉ dừng lại ở chức năng dạy thêm mà còn trở thành một kênh cung cấp dịch vụ trông trẻ, chăm sóc sau giờ học - đặc biệt trong bối cảnh số hộ gia đình có cha mẹ đi làm hai thu nhập tăng nhanh. Mô hình gia đình ít con, thậm chí một con, cũng dẫn đến xu hướng đầu tư tập trung và “cá thể hóa” giáo dục cho trẻ.

Đáng chú ý, bậc tiểu học là tâm điểm của làn sóng tăng chi. Trong năm 2024, chi tiêu tư nhân cho học sinh tiểu học đạt 13,2 nghìn tỷ won, tăng 74,1% so với một thập kỷ trước - cao hơn nhiều mức tăng ở bậc trung học cơ sở (40,7%) và trung học phổ thông (60,5%). Về quy mô, chi cho mỗi học sinh tiểu học hiện cao gấp 1,7 lần so với học sinh trung học cơ sở (7,83 nghìn tỷ won) và 1,6 lần so với trung học phổ thông (8,13 nghìn tỷ won).

Các nhà phân tích giáo dục chỉ ra rằng sự dịch chuyển áp lực cạnh tranh xuống độ tuổi nhỏ hơn là động lực then chốt. Khái niệm “gosi cho trẻ 4 và 7 tuổi” - mượn tên kỳ thi công chức để chỉ các kỳ kiểm tra trình độ đầu vào ở học viện tiếng Anh, toán cho trẻ mầm non - đang phản ánh bức tranh cạnh tranh học thuật sớm. Một số cơ sở giáo dục tư nhân dành cho trẻ mẫu giáo đã đưa bài kiểm tra trình độ vào quy trình tuyển sinh, tập trung mạnh vào tiếng Anh và toán - hai môn học được phụ huynh coi là “chìa khóa” lợi thế trong lộ trình học tập dài hạn.

Hệ quả của cạnh tranh sớm không chỉ thể hiện ở con số chi tiêu mà còn ở tâm lý lo âu của phụ huynh. Bất định trong chính sách tuyển sinh đại học, cải cách giáo dục và biến động thị trường lao động khiến nhiều gia đình tìm đến giáo dục tư nhân như một chiến lược “giảm rủi ro” và gia tăng lợi thế cho con từ sớm.

Trước bối cảnh đó, Quốc hội và Chính phủ Hàn Quốc đã bắt đầu can thiệp vào thị trường giáo dục tư nhân dành cho nhóm tuổi nhỏ. Tháng trước, Ủy ban Pháp chế và Tư pháp Quốc hội đã thông qua một dự luật cấm tổ chức kiểm tra trình độ đầu vào tại các học viện tiếng Anh cho trẻ mầm non, nhận được sự ủng hộ lưỡng đảng.

Dù vậy, các ý kiến phản biện cho rằng hiệu lực chính sách sẽ phụ thuộc lớn vào chế tài hành chính và khả năng thực thi, bởi nếu không có hình phạt đủ sức răn đe, quy định mới có thể khó tạo chuyển biến thực chất trong một thị trường vốn linh hoạt và cạnh tranh cao.

Nghịch lý “dân số học sinh giảm - chi tiêu giáo dục tư nhân tăng” tại Hàn Quốc đang đặt ra câu hỏi rộng hơn cho các quốc gia châu Á có bối cảnh nhân khẩu học tương đồng: Làm sao cân bằng giữa kỳ vọng giáo dục và sức chịu tải tâm lý - tài chính của gia đình, khi cuộc đua học tập bắt đầu sớm hơn bao giờ hết? Câu trả lời không chỉ nằm ở quy định pháp lý, mà còn ở chiến lược dài hạn nhằm củng cố niềm tin vào giáo dục công, mở rộng dịch vụ chăm sóc trẻ sau giờ học trong nhà trường và giảm áp lực tuyển sinh ở các cấp học cao hơn.