Nghị sĩ Mỹ kêu gọi điều tra lệnh tấn công tàu ma túy của Bộ trưởng Bộ Chiến tranh
Ngày 30/11, một nhóm nghị sĩ lưỡng đảng tại Quốc hội Mỹ đã bày tỏ ủng hộ tiến hành các cuộc điều tra chính thức về lệnh không kích nhằm vào các tàu bị nghi vận chuyển ma túy ở biển Caribe và vùng biển phía đông Thái Bình Dương xem điều này có vi phạm luật chiến tranh hay không.
Yêu cầu điều tra rộ lên sau khi tờ The Washington Post tuần trước đưa tin Bộ trưởng Bộ Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth đã ra lệnh miệng yêu cầu tiêu diệt toàn bộ thủy thủ đoàn trong một vụ tấn công ngày 2/9. Các nghị sĩ cho rằng, nếu có việc tấn công nhằm vào những người sống sót sau đợt oanh kích đầu tiên, điều đó sẽ đặt ra vấn đề pháp lý nghiêm trọng, thậm chí là tội ác chiến tranh. Tuy nhiên, các nghị sĩ cho biết họ chưa xác nhận được độ chính xác của thông tin này.
“Nếu điều đó là sự thật, đây rõ ràng là tội ác chiến tranh”, Thượng nghị sĩ Dân chủ Tim Kaine (bang Virginia) nhận định.
Trong khi đó, Dân biểu Mike Turner (Cộng hòa, bang Ohio) cho biết, Quốc hội hiện chưa có bằng chứng xác nhận có vụ tấn công thứ hai nhằm vào những người không còn khả năng chiến đấu. Ông cho biết, lãnh đạo Ủy ban Quân vụ tại cả Hạ viện và Thượng viện đã mở các cuộc điều tra để làm rõ vụ việc. “Nếu việc đó xảy ra, đó sẽ là một hành vi rất nghiêm trọng và bất hợp pháp”, ông Turner nói.
Quốc hội mở nhiều cuộc rà soát song song
Tại Thượng viện, hai lãnh đạo Ủy ban Quân vụ, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Roger Wicker và Thượng nghị sĩ Dân chủ Jack Reed đã ra tuyên bố chung cho biết, Ủy ban sẽ “kiểm tra chặt chẽ” nhằm xác minh sự thật.
Tại Hạ viện, Chủ tịch Ủy ban Quân vụ Mike Rogers thuộc đảng Cộng hòa và nghị sĩ Dân chủ Adam Smith cũng đưa ra tuyên bố tương tự, khẳng định Quốc hội sẽ tiến hành điều tra kỹ lưỡng các hoạt động quân sự tại khu vực phụ trách của Bộ Tư lệnh miền Nam (SOUTHCOM). “Chúng tôi nghiêm túc xem xét các báo cáo về những vụ tấn công tiếp theo đối với tàu bị cáo buộc chở ma túy và đang hành động lưỡng đảng để có báo cáo đầy đủ nhất”, tuyên bố viết.
Dân biểu Cộng hòa Don Bacon, khi được hỏi về vụ tấn công ngày 2/9 cho rằng, ông Hegseth cần được quyền giải trình. Ông nói: “Chúng ta cần biết sự thật. Tôi không tin ông ấy dám liều lĩnh ra quyết định. Đó rõ ràng là vi phạm luật chiến tranh. Tôi rất nghi ngờ ông ấy làm điều như vậy, vì điều đó đi ngược lại lẽ thường”.
Bộ trưởng Bộ Chiến tranh bác bỏ cáo buộc
Sau bài báo của The Washington Post, Bộ trưởng Bộ Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth phản hồi trên mạng X, cho rằng “tin giả tiếp tục tung ra những thông tin bịa đặt và có chủ đích nhằm bôi nhọ các chiến binh quả cảm đang bảo vệ đất nước”.
Ông khẳng định, các chiến dịch tại Caribe “đều hợp pháp theo luật Mỹ và luật pháp quốc tế”, tuân thủ đầy đủ quy tắc tác chiến và đã được các luật sư quân sự - dân sự xem xét ở mọi cấp.
Tổng thống Trump cũng cho biết ông “sẽ xem xét” cáo buộc về lệnh tấn công thứ hai, nhưng nói thêm: “Tôi không bao giờ muốn điều đó”. Ông đồng thời lên tiếng bảo vệ Bộ trưởng Hegseth: “Pete nói ông ấy không ra lệnh giết những người còn sống sót, và tôi tin ông ấy”.
Tổng thống Trump gọi điện cho Tổng thống Venezuela
Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump, trên chuyên cơ khi trở về Washington sau kỳ nghỉ Lễ Tạ ơn tại Florida, xác nhận ông đã điện đàm với Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro nhưng từ chối bình luận về nội dung. “Tôi không thể nói rằng cuộc gọi diễn ra tốt hay xấu”, ông Trump nói với báo chí tháp tùng.
Bộ Thông tin Venezuela chưa đưa ra phản hồi về cuộc gọi.
Chính quyền Tổng thống Trump cho biết, các cuộc tấn công nhằm vào tàu ở Caribe là để triệt phá hoạt động của các băng nhóm ma túy mà họ cáo buộc có liên hệ với Chính phủ Tổng thống Maduro. Tổng thống Mỹ cũng đang cân nhắc khả năng tiến hành đòn tấn công lên lãnh thổ Venezuela.
Hôm 29/11, ông Trump tuyên bố vùng trời “phía trên và xung quanh Venezuela” nên được coi là “đóng hoàn toàn”, phát biểu làm dấy lên thêm nhiều câu hỏi về mức độ gây sức ép của Washington đối với Caracas. Chính phủ Maduro cáo buộc đây là “mối đe dọa” nhằm xâm phạm chủ quyền Venezuela.
