Mỹ lại siết thực tập, việc làm của sinh viên quốc tế

Chính quyền Tổng thống Donald Trump vừa ban hành bản ghi nhớ yêu cầu các trường đại học Mỹ tăng cường tuân thủ các quy định liên quan đến chương trình Đào tạo thực hành theo chương trình học (Curricular Practical Training - CPT), qua đó có thể hạn chế một số cơ hội thực tập và làm việc của sinh viên quốc tế.

Bản ghi nhớ do Chương trình Sinh viên và Khách trao đổi (SEVP), thuộc Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE), ban hành ngày 24/8. Theo văn bản này, cơ quan chức năng nhận thấy số lượng giấy phép CPT tăng lên, trong đó có những trường hợp “có vẻ vi phạm các yêu cầu pháp lý”.

Theo quy định, CPT chỉ được cấp khi hoạt động đào tạo thực hành là một phần không thể thiếu của chương trình đào tạo đã được thiết lập tại cơ sở giáo dục.

Bản ghi nhớ đồng thời đưa ra cảnh báo đáng chú ý đối với các trường đại học. “Việc không tuân thủ các quy định của Chương trình Sinh viên và Khách trao đổi có thể khiến một cơ sở giáo dục mất chứng nhận tuyển sinh viên nước ngoài”, văn bản nêu rõ.

Một số trường tạm dừng xử lý hồ sơ

Động thái của chính quyền liên bang đã nhanh chóng tác động đến hoạt động của một số trường đại học. Đại học California, Los Angeles (UCLA) cho biết đã tạm dừng một số hồ sơ xin cấp phép CPT trong lúc xem xét hướng dẫn mới của chính phủ liên bang và xác định các bước tiếp theo.

“UCLA đã tạm dừng một số giấy phép Đào tạo thực hành theo chương trình học trong khi xem xét hướng dẫn mới đây của chính phủ liên bang và xác định các bước tiếp theo”, người phát ngôn của trường cho biết.

Tại Đại học California, Berkeley (UC Berkeley), văn phòng phụ trách sinh viên quốc tế đánh giá bản ghi nhớ ngày 24/8 có phạm vi “hẹp hơn, trực tiếp hơn và bao gồm những nội dung mang tính hạn chế hơn” so với các hướng dẫn trước đó. Vào giữa tháng 8, chính phủ liên bang Mỹ cũng đã ban hành một bản ghi nhớ liên quan đến vấn đề này.

UC Berkeley cho biết nhiều khả năng trường sẽ không xử lý một số hồ sơ xin cấp phép làm việc “trong tương lai gần”, đồng thời khuyến nghị những sinh viên quốc tế bị ảnh hưởng chủ động điều chỉnh kế hoạch.

Tuy nhiên, trường vẫn tiếp tục xử lý bình thường các hồ sơ CPT phục vụ yêu cầu của chương trình đào tạo. UC Berkeley cũng cho biết sẽ nối lại việc xử lý CPT dành cho nghiên cứu luận án tiến sĩ và luận văn thạc sĩ.

Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS), cơ quan chủ quản của ICE, khẳng định các quy định hiện hành không thay đổi: “Không có gì trong các quy định này thay đổi. Tuy nhiên, các trường học và người sử dụng lao động cần lưu ý: dưới thời Tổng thống Donald Trump, việc lạm dụng hệ thống hào phóng này sẽ không còn được dung thứ”, DHS tuyên bố.

Sinh viên quốc tế chịu thêm sức ép

Động thái liên quan đến chương trình Đào tạo thực hành theo chương trình học diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump gia tăng sức ép đối với các trường đại học trong nhiệm kỳ thứ hai.

Chính quyền Mỹ đã tiến hành các cuộc điều tra và đe dọa cắt nguồn tài trợ đối với các trường liên quan đến nhiều vấn đề, trong đó có các cuộc tuần hành ủng hộ Palestine phản đối chiến dịch quân sự của Israel tại Gaza, các sáng kiến về đa dạng, các chương trình về khí hậu…

Chính sách mới này cũng nằm trong loạt động thái của chính quyền Tổng thống Trump nhằm tăng cường kiểm soát đối với sinh viên quốc tế tại Mỹ. Việc rà soát và hạn chế một số hình thức Đào tạo thực hành theo chương trình học có thể tạo thêm bất định đối với sinh viên quốc tế đang theo học tại Mỹ, đặc biệt những người dựa vào các chương trình thực tập gắn với ngành học để tích lũy kinh nghiệm thực tế.

Gần đây, chính quyền Tổng thống Trump không chỉ tăng cường kiểm tra việc tuân thủ các quy định về thị thực mà còn thúc đẩy thay đổi thời hạn lưu trú của sinh viên nước ngoài. Theo quy định mới được công bố, dự kiến có hiệu lực từ tháng 9, phần lớn sinh viên quốc tế sẽ chỉ được phép ở lại Mỹ tối đa 4 năm và những trường hợp cần thêm thời gian sẽ phải xin chính phủ liên bang phê duyệt, thay vì được gia hạn trực tiếp thông qua cơ sở giáo dục.

Trong năm 2025, chính quyền Mỹ cũng từng thu hồi thị thực của một số sinh viên tham gia các cuộc biểu tình ủng hộ Palestine, đồng thời tăng cường rà soát hồ sơ sinh viên nước ngoài. Tranh chấp giữa chính quyền Trump và Đại học Harvard còn từng dẫn tới nỗ lực tước quyền tuyển sinh viên quốc tế của trường, trước khi bị tòa án liên bang tạm thời ngăn chặn. Những động thái này, cùng với việc siết các điều kiện thực tập và làm việc sau tốt nghiệp, đang làm gia tăng sự bất định đối với sinh viên quốc tế khi lựa chọn Mỹ là điểm đến du học.