Mái nhà mơ ước của đôi vợ chồng khiếm thính và dấu ấn chính sách nhân văn

Khát vọng "an cư" từ căn nhà chật

Đến thăm tổ ấm nhỏ của anh Phan Thế Anh Xuân và chị Nguyễn Thị Yến tại phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị vào một ngày đầy nắng vàng cháy của tháng Sáu, chúng tôi không khỏi xúc động trước sự lặng lẽ nhưng đầy nghị lực của gia đình đặc biệt này. Cả hai anh chị đều là người khiếm thính bẩm sinh. Không thể nghe, không thể nói, họ giao tiếp với cuộc đời bằng ánh mắt, nụ cười và ngôn ngữ ký hiệu từ đôi bàn tay cần mẫn.

Nhiều năm qua, cả gia đình bốn người của anh chị gồm hai vợ chồng và hai đứa con thơ - cháu Phan Thế Thùy Chi sinh năm 2018, hiện là học sinh lớp 2 và cháu Phan Thế Quang Công sinh năm 2021, đang học trường mầm non - phải sống chung dưới một mái nhà với bố mẹ. Trong không gian chật chội, mọi sinh hoạt hàng ngày của gia đình ba thế hệ gặp rất nhiều bất tiện. Dù thu nhập từ công việc bưng bê, pha chế cà phê của hai vợ chồng khá ổn định nhờ sự chắt chiu, nhưng để có thể tự mua một mảnh đất hay một căn nhà thương mại giữa thời buổi bão giá là điều hoàn toàn vượt quá tầm tay…

Anh Xuân kể qua qua những dòng chữ viết vội trên mảnh giấy hoen màu: “Sống chung với bố mẹ trong không gian chật chội, nhiều lúc sinh hoạt của các con và vợ chồng rất bất tiện. Chỉ mong có một mái nhà kiên cố, rộng rãi hơn của riêng mình để các con yên tâm học hành, nhưng với đồng lương công nhân xấp xỉ, giấc mơ ấy quá xa vời”.

Cơ hội chỉ thực sự đến khi thông tin về các dự án NƠXH tập trung và chính sách vay vốn ưu đãi từ Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) tỉnh Quảng Trị được tuyên truyền sâu rộng đến các doanh nghiệp, tổ chức công đoàn. Anh chị đã mạnh dạn đăng ký mua căn hộ thuộc dự án do Liên danh Công ty TNHH Xây dựng Tiến Đạt và Công ty Cổ phần Đầu tư Xây lắp Toàn Cầu làm chủ đầu tư.

Với tổng giá trị hợp đồng mua bán là 1.038.486.049 đồng, bằng nỗ lực tự thân và sự trợ giúp của người thân, anh chị đã tích lũy được số vốn tự có là 338.486.049 đồng (chiếm 32,59% giá trị căn hộ).

“Chúng tôi không để ai bị bỏ lại phía sau, đặc biệt là những đối tượng yếu thế. Với những khách hàng đặc biệt như vợ chồng anh Xuân, cán bộ ngân hàng cùng tổ chức đoàn thể nhận ủy thác đã kiên nhẫn hướng dẫn từng bước bằng chữ viết, cử chỉ, đảm bảo quy trình bình xét từ cơ sở diễn ra công khai, minh bạch và đúng đối tượng”, bà Trần Đức Xuân Hương, Giám đốc NHCSXH tỉnh Quảng Trị khẳng định.

Ngày 19/6/2026, một cột mốc thay đổi hoàn toàn số phận của gia đình anh Xuân đã diễn ra. NHCSXH tỉnh Quảng Trị đã thực hiện đợt giải ngân đầu tiên với số tiền 375 triệu đồng. Toàn bộ số tiền vay được chuyển khoản thẳng cho chủ đầu tư theo tiến độ dự án. Không giấu được những giọt nước mắt hạnh phúc, chị Yến liên tục nói bằng ký hiệu "Cảm ơn tất cả. Cảm ơn các cơ quan chức năng … Cảm ơn Nhà nước! Cảm ơn Ngân hàng…, các con tôi sắp có… có nhà mới ở rồi!".

Dấu ấn từ một chính sách hợp lòng dân

Câu chuyện của gia đình anh Phan Thế Anh Xuân không phải là cá biệt. Đó là bức tranh thu nhỏ thể hiện sinh động hiệu quả của chương trình tín dụng cho vay NƠXH mà NHCSXH tỉnh Quảng Trị đang triển khai quyết liệt, biến các nghị quyết của Đảng và chính sách của Nhà nước thành quả ngọt hiện hữu trong đời sống nhân dân.

Theo báo cáo mới nhất, tính đến ngày 31/05/2026, tổng nguồn vốn chương trình NƠXH trên địa bàn tỉnh đã đạt 1.417,4 tỷ đồng (trong đó nguồn vốn Trung ương chiếm 99,13%, nguồn vốn địa phương đạt 12,4 tỷ đồng). Tổng dư nợ chương trình đạt 1.413 tỷ đồng với 3.614 khách hàng còn dư nợ.

Đáng chú ý, dư nợ của chương trình này hiện chiếm tỷ trọng tới 10,9% trên tổng dư nợ các chương trình tín dụng chính sách tại chi nhánh, cao hơn gấp đôi so với mức bình quân toàn quốc (5%). Chỉ tính riêng 5 tháng đầu năm 2026, Chi nhánh đã thực hiện cho vay đối với 44 khách hàng mua NƠXH tại các dự án tập trung với tổng số tiền giải ngân 14 tỷ đồng.

Chính sách tín dụng này đã mang lại hiệu quả đa chiều: Trong thời gian qua tại Quảng Trị đã có 1.109 hộ gia đình thu nhập thấp, công nhân lao động tạo lập được chỗ ở kiên cố, "an cư lạc nghiệp", hiện thực hóa giấc mơ sở hữu nhà ở. Theo đó đã giải bài toán ổn định nguồn nhân lực cho các doanh nghiệp, tiết kiệm chi phí đào tạo, kích cầu phân khúc bất động sản tầm trung và thúc đẩy tốc độ đô thị hóa theo hướng văn minh, hiện đại.

Cần những nguồn lực dài hơi để tiếp sức

Dưới góc nhìn giám sát của các cơ quan dân cử và thực tế triển khai, dù đạt được những kết quả rất đáng khích lệ, song nhu cầu vay vốn NƠXH của người dân Quảng Trị vẫn đang tiếp tục gia tăng mạnh mẽ, đặc biệt là tại các dự án đô thị đang triển khai. Trong khi đó, nguồn vốn Trung ương và địa phương vẫn còn những hạn chế nhất định so với nhu cầu thực tế mang tính an sinh của nhân dân.

Bà Nguyễn Minh Tâm - Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Trị cho rằng: "Dòng vốn tín dụng chính sách cho vay nhà ở xã hội qua kênh Ngân hàng Chính sách xã hội không đơn thuần là một giải pháp tài chính, mà là hiện thân sinh động cho cam kết 'không ai bị bỏ lại phía sau' của Đảng và Nhà nước. Câu chuyện của đôi vợ chồng khiếm thính anh Xuân, chị Yến chạm tay vào giấc mơ an cư chính là minh chứng thuyết phục nhất. Đối với những đối tượng yếu thế, người lao động thu nhập thấp đang phải chịu cảnh chật chội trong những căn nhà nhiều thế hệ, đây thực sự là chiếc phao cứu sinh, biến khát vọng an cư lạc nghiệp vốn xa vời thành hiện thực hiện hữu.

Dưới góc độ giám sát của Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh, chúng tôi ghi nhận và đánh giá rất cao sự chủ động, quyết liệt của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Quảng Trị. Việc dư nợ chương trình này tại địa phương đạt tỷ trọng tới 10,9% trên tổng dư nợ - cao hơn gấp đôi mức bình quân toàn quốc - thể hiện nỗ lực vượt bậc của cả hệ thống chính trị trong việc cụ thể hóa Chỉ thị số 34-CT/TW của Ban Bí thư.

Tuy nhiên, để chính sách này mang tính bền vững và đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của nhân dân, dòng vốn này cần những cú hích dài hơi hơn. Thời gian tới, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Trị sẽ tiếp tục đồng hành, kiến nghị Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan trung ương tiếp tục khơi thông, bổ sung nguồn lực. Đồng thời, chúng tôi cũng đề nghị HĐND và UBND tỉnh nghiên cứu, ưu tiên bố trí nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác, đưa nội dung này vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026–2030, tạo nền tảng vững chắc để tiếp sức cho nhiều mái nhà mơ ước hơn nữa."

Để tiếp tục thực hiện hiệu quả Chỉ thị số 34-CT/TW của Ban Bí thư và các quy định của Luật Nhà ở, Nghị định số 100/2024/NĐ-CP của Chính phủ, Chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Trị đang tích cực phối hợp với Sở xây dựng kiến nghị HĐND, UBND tỉnh tiếp tục quan tâm chỉ đạo, ưu tiên bố trí bổ sung nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác qua NHCS tỉnh. Đồng thời, nghiên cứu đưa nội dung bố trí vốn cho vay NƠXH vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030.

Chia tay với vợ chồng anh Xuân, chị Yên, nhìn nụ cười rạng rỡ của đôi vợ chồng khiếm thính trong ngày nhận quyết định giải ngân vốn vay này, chúng tôi càng thấu hiểu sâu sắc rằng: Mỗi đồng vốn chính sách được trao đi đúng lúc, đúng đối tượng không chỉ đơn thuần là việc hoàn thành một chỉ tiêu kinh tế, mà chính là đang thắp lên ngọn lửa niềm tin, dệt nên những câu chuyện cổ tích giữa đời thường, khẳng định bản chất nhân văn sâu sắc của chế độ ta. Đây cũng chính là cái đích cốt lõi mà các chính sách an sinh xã hội của Đảng và Nhà nước luôn hướng tới: Đặt người dân vào vị trí trung tâm của mọi sự phát triển.