Làm rõ quy định, giảm thủ tục, bảo đảm trách nhiệm
Thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập, các thành viên Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị giảm thủ tục hành chính phải đi đôi với rõ trách nhiệm, quy định cơ chế bảo vệ khách hàng khi báo cáo tài chính có sai sót.
Giảm thủ tục phải đi đôi với rõ trách nhiệm
Thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập, các đại biểu đánh giá cao chất lượng dự thảo Luật và quá trình xây dựng hồ sơ dự án Luật của Bộ Tài chính; tán thành việc mở rộng đối tượng có quyền cung cấp dịch vụ kế toán, bãi bỏ một số điều kiện kinh doanh, giấy phép không còn thực sự cần thiết.
Các đại biểu cũng lưu ý, khi mở rộng quyền việc cho phép cá nhân trực tiếp ký hợp đồng cung cấp dịch vụ kế toán là làm thay đổi chủ thể cung cấp dịch vụ, đòi hỏi phải xác định lại trách nhiệm pháp lý đối với doanh nghiệp thuê dịch vụ, cơ quan thuế, tổ chức tín dụng và những người sử dụng báo cáo tài chính. Do vậy, cần quy định rõ trách nhiệm pháp lý và cơ chế bảo vệ khách hàng khi báo cáo tài chính có sai sót; đồng thời rà soát thời điểm luật có hiệu lực để bảo đảm tính nối tiếp, tránh có hai căn cứ pháp lý cùng điều chỉnh một quan hệ.
Các ý kiến cũng nhấn mạnh, khi thay đổi chủ thể cung cấp dịch vụ, trách nhiệm pháp lý và phương thức làm việc trên môi trường số, các cơ sở giáo dục cũng phải thay đổi chuẩn đầu ra, chương trình đào tạo, viết lại giáo trình, cập nhật phần mềm thực hành và bồi dưỡng giảng viên. Do đó, Bộ Tài chính cần phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng khung năng lực mới phù hợp với quy định của luật; sớm công bố lộ trình để các cơ sở giáo dục, doanh nghiệp, giảng viên và người học chủ động chuẩn bị.
Một số ý kiến đề nghị cần quy định thời hạn giải quyết thủ tục theo hướng thực sự giảm thời gian, trong đó thời hạn 15 ngày hoặc 10 ngày cần được tính cả ngày nghỉ, lễ, Tết. Nếu bỏ thủ tục cấp hoặc cấp lại giấy chứng nhận dịch vụ kế toán thì phải bãi bỏ đồng bộ các khoản phí thẩm định tương ứng; đồng thời sửa các văn bản liên quan và quy định rõ việc xử lý hồ sơ đã nộp trước ngày luật có hiệu lực.
Thống nhất quy định, tăng công cụ hậu kiểm
Thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán, một số ý kiến đề nghị chuyển toàn bộ nội dung tại khoản 7 Điều 59 Luật Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp sang Luật Chứng khoán, bảo đảm các hoạt động liên quan đến chứng khoán được quy định thống nhất, tránh mâu thuẫn, chồng chéo và tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho hoạt động thoái vốn, cổ phần hóa và giao dịch chứng khoán.
Các đại biểu cũng đề nghị bổ sung quy định về cơ chế hậu kiểm đối với ngân hàng thực hiện nhiệm vụ giám sát, lưu ký tài sản của nhà đầu tư. Theo đó, khi ngân hàng bị kiểm soát đặc biệt hoặc hạn chế hoạt động, Ngân hàng Nhà nước cần thông báo cho Ủy ban Chứng khoán Nhà nước để xem xét đình chỉ tạm thời hoặc thu hồi giấy chứng nhận lưu ký, qua đó bảo vệ nhà đầu tư. Đồng thời, cần bảo đảm nguồn lực tài chính cho Ủy ban Chứng khoán Nhà nước để thực hiện hiệu quả công tác hậu kiểm.
Đối với quản lý người hành nghề, các đại biểu đề nghị rà soát quy định về thu hồi và cấp lại chứng chỉ hành nghề, bảo đảm tương xứng với tính chất vi phạm. Có thể quy định thời hạn tối thiểu 5 năm mới xem xét cấp lại tư cách hành nghề đối với các vi phạm nặng; đồng thời xem xét lại mức phạt đối với lỗi thủ tục.
Đối với mô hình công ty mẹ - con, cần thiết kế nguyên tắc bảo đảm tính độc lập, tách bạch trong điều hành và chức năng giám sát của ngân hàng lưu ký; không giao cho ngân hàng lưu ký những nhiệm vụ không thuộc chức năng chính, tránh khó khăn trong quá trình thực hiện.
Thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, các đại biểu đề nghị sửa đổi, bổ sung Điều 19 để làm rõ yêu cầu về năng lực tài chính của tổ chức kinh tế do các nhà đầu tư thành lập. Theo đó, cần quy định rõ việc đáp ứng năng lực tài chính của tổ chức kinh tế được hiểu theo hướng các cổ đông, thành viên là nhà đầu tư phải chứng minh khả năng góp vốn vào tổ chức kinh tế thông qua báo cáo tài chính của mình, tránh cách hiểu tổ chức kinh tế mới thành lập phải có ngay vốn điều lệ bằng 15% hoặc 20% tổng vốn đầu tư của dự án.
Một số ý kiến cũng đề nghị quy định cụ thể thủ tục điều chỉnh dự án đầu tư sau khi thành lập tổ chức kinh tế, thống nhất cách hiểu rằng tổ chức kinh tế kế thừa, tiếp tục thực hiện quyền và nghĩa vụ của nhà đầu tư, không phải thực hiện lại thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư nếu không thuộc trường hợp phải điều chỉnh. Đồng thời, cần quy định chi tiết để tránh tình trạng mỗi địa phương áp dụng một cách khác nhau và nhà đầu tư phải thực hiện thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư nhiều lần.
Kết luận phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị các cơ quan khẩn trương tiếp thu đầy đủ kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các ý kiến tại phiên họp về 6 dự án Luật được thẩm tra trong chiều 3/10 để hoàn thiện các hồ sơ dự án luật, bảo đảm chất lượng và tiến độ trình Quốc hội.
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị, các cơ quan cần thống nhất, phối hợp chặt chẽ và hoàn thiện hồ sơ sớm, bảo đảm yêu cầu về tiến độ và chất lượng. Trong đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính khẩn trương hoàn thiện, báo cáo Chính phủ để gửi 11 bộ hồ sơ dự án Luật.
