Kỳ họp thứ Ba, QH Khóa XIII

Sáng 31.5, dưới sự điều khiển của Phó chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân, QH làm việc tại hội trường nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra 5 dự án Luật, gồm: dự án Luật Dự trữ quốc gia; dự án Luật Hợp tác xã (sửa đổi); dự án Luật Quản lý thuế; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực; và dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Luật sư.

Theo Tờ trình dự án Luật Hợp tác xã (sửa đổi) do Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Bùi Quang Vinh, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày, dự thảo Luật đã thể chế hóa rõ hơn bản chất tổ chức hợp tác xã, khác biệt so với tổ chức doanh nghiệp ở mục tiêu thành lập, quan hệ sở hữu, quan hệ kinh tế, quan hệ quản lý và quan hệ phân phối trong hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã. Đồng thời, thay vì chính sách hỗ trợ cho tất cả các tổ chức mang tên hợp tác xã tại Luật hiện hành, dự thảo Luật Hợp tác xã (sửa đổi) quy định, thực hiện chính sách ưu đãi về thuế theo quy định của pháp luật về thuế; Nhà nước có chính sách hỗ trợ riêng về đất đai, tài chính... đối với hợp tác xã nông nghiệp hoặc hoạt động trên địa bàn nông thôn, dân tộc, miền núi. Đồng tình với quy định này, Báo cáo thẩm tra về dự án Luật Hợp tác xã (sửa đổi) do Ủy viên UBTVQH, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Văn Giàu trình bày cho rằng, về nguyên tắc các thành phần kinh tế bình đẳng trong thực hiện nghĩa vụ đối với Nhà nước. Tuy nhiên, vì hợp tác xã là một thành phần kinh tế, một tập hợp nhóm những người yếu thế liên kết lại, hợp tác với nhau cùng sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm nên đề nghị nghiên cứu, bổ sung một chương quy định đặc thù của từng loại hình hợp tác xã. Từ đó, quy định chính sách ưu đãi khung mang tính nguyên tắc, giao Chính phủ quy định chính sách cụ thể.

Tờ trình về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế do Bộ trưởng Bộ Tài chính Vương Đình Huệ, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày cho biết, lần này, dự án Luật sửa đổi, bổ sung 33 điều trong tổng số 120 điều của Luật Quản lý thuế hiện hành, tập trung vào ba nhóm vấn đề là: đơn giản hóa thủ tục hành chính thuế; phục vụ mục tiêu cải cách - hiện đại hóa và hội nhập, phù hợp thông lệ quốc tế; nâng cao hiệu lực, hiệu quả của quản lý thuế để phù hợp với thực tế và các văn bản pháp luật có liên quan nhằm chống thất thu ngân sách, giảm nợ đọng thuế. Dự thảo Luật quy định giảm tần suất kê khai thuế giá trị gia tăng từ 12 lần/năm xuống còn 4 lần/năm đối với người nộp thuế quy mô vừa và nhỏ; rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục gia hạn nộp hồ sơ khai thuế từ 5 ngày làm việc xuống còn 3 ngày làm việc... Trình bày Báo cáo thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế, Ủy viên UBTVQH, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách Phùng Quốc Hiển cho rằng, việc sửa đổi Luật cơ bản đáp ứng yêu cầu đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và người nộp thuế trong thực hiện nghĩa vụ thuế, thúc đẩy hiện đại hóa hệ thống thuế, hải quan... Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu tăng cường tính hiệu lực, hiệu quả của quản lý thuế nhằm thu đúng, thu đủ, thu kịp thời, khắc phục tình trạng lợi dụng sơ hở của pháp luật làm thất thu ngân sách Nhà nước, dự thảo Luật phải có các quy định tăng cường thanh tra, kiểm tra, đặc biệt chú trọng hậu kiểm; có chế tài, mức xử phạt đủ mạnh nhằm hạn chế, ngăn chặn hành vi vi phạm như khai man, gian lận thuế, chuyển giá giữa các doanh nghiệp; quy định cụ thể về điều kiện xóa nợ tiền thuế, tiền phạt.

Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực do Bộ trưởng Bộ Công thương Vũ Huy Hoàng, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày nêu rõ, dự thảo Luật đã bổ sung định nghĩa về giá điện bán buôn và giá điện bán lẻ; sửa đổi quy định cụ thể về quy hoạch phát triển điện lực; bổ sung một số nội dung quy định về giá bán lẻ điện... Đối với giá điện và các loại phí, dự thảo Luật giữ giá bán lẻ thực hiện theo quy định của Thủ tướng Chính phủ, song giá bán buôn theo khung giá phát điện do Bộ Công thương phê duyệt. Đồng thời, dự thảo Luật bổ sung phí điều tiết hoạt động điện lực. Trình bày Báo cáo thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực, Ủy viên UBTVQH, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Phan Xuân Dũng đề nghị Ban soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, bổ sung, sửa đổi cụ thể hơn một số quy định trong dự thảo Luật để nâng cao tính khả thi. Các quy định cần cụ thể là: điều chỉnh quy hoạch phát triển điện lực; căn cứ lập và điều chỉnh giá điện trên cơ sở báo cáo kiểm toán; việc Bộ Công thương hướng dẫn phương pháp lập, trình tự, thủ tục lập, thẩm định, phê duyệt khung giá điện; phí điều tiết hoạt động điện lực...

Buổi chiều, dưới sự điều khiển của Phó chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân, QH đã thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Tài nguyên nước (sửa đổi).

Theo Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Tài nguyên nước (sửa đổi) do Ủy viên UBTVQH, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Văn Giàu trình bày, đối với việc phòng, chống và khắc phục hậu quả tác hại do nước gây ra, UBTVQH cho rằng, tác hại do nước gây ra rất đa dạng, phức tạp và việc phòng, chống khắc phục hậu quả tác hại được quy định ở nhiều văn bản quy phạm pháp luật khác nhau. Do đó, dự thảo Luật chỉ tập trung quy định về phòng, chống và khắc phục hậu quả tác hại do nước gây ra có liên quan trực tiếp tới vận hành hồ chứa, các công trình ngăn mặn, việc thăm dò, khai thác nước dưới đất.

Về tiền cấp quyền khai thác tài nguyên nước, một số ý kiến ĐBQH đề nghị không thu loại tiền này vì tổ chức, cá nhân đầu tư khai thác tài nguyên nước đã phải nộp thuế tài nguyên, phí, lệ phí khi cấp giấy phép khai thác. Tuy nhiên, UBTVQH cho rằng, cũng như đối với đất đai và khoáng sản, tài nguyên nước thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu. Nhà nước có quyền hưởng lợi khi cấp quyền khai thác cho các tổ chức, cá nhân tương tự như tiền cấp quyền khai thác khoáng sản, tiền sử dụng đất khi giao đất. Hơn nữa, việc thu tiền cấp quyền khai thác tài nguyên nước nhằm nâng cao ý thức sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả của tổ chức, cá nhân. Đồng tình với quan điểm này, ĐB Nguyễn Lâm Thành (Lạng Sơn) cho rằng, các tổ chức, cá nhân đầu tư khai thác tài nguyên nước đều phải nộp thuế tài nguyên, phí, lệ phí khi cấp giấy phép khai thác. Tuy nhiên, cần bổ sung và quy định rõ với các địa điểm khai thác tài nguyên nước khác nhau thu tiền khác nhau.

Đối với việc bảo vệ tài nguyên nước, có ý kiến ĐBQH đề nghị cân nhắc các quy định tại các Điều 26, 27, 33 và 36, vì các vấn đề này đã được quy định trong Luật Bảo vệ môi trường. Nếu quy định như dự thảo Luật sẽ gây phiền hà cho doanh nghiệp vì phải 2 lần xin giấy phép để được hoạt động và xả nước thải ra nguồn nước. UBTVQH cho biết, sẽ tiếp thu, chỉnh lý Điều 26 và Điều 27 theo hướng đơn giản thủ tục hành chính, đề cao tính tự giác, tự chịu trách nhiệm của tổ chức, cá nhân đi đôi với việc tăng cường công tác hậu kiểm, kiểm tra, giám sát trong quá trình thi hành luật. Theo đó, dự thảo Luật chỉ yêu cầu các tổ chức, cá nhân căn cứ vào các quy định của pháp luật, tự xây dựng phương án để chủ động phòng, chống ô nhiễm, suy thoái, cạn kiệt nguồn nước và kịp thời ứng phó, khắc phục sự cố ô nhiễm nguồn nước do mình gây ra mà không phải xin ý kiến của cơ quan quản lý nhà nước về tài nguyên nước về các phương án này.