Kiến tạo phát triển cho kinh tế số, bảo đảm quốc phòng - an ninh

Sớm có quy hoạch hạ tầng thụ động cho triển khai dịch vụ 6G, 7G

ĐBQH Tào Đức Thắng (TP. Hồ Chí Minh) ghi nhận kết quả nổi bật sau khi Quốc hội sửa đổi Luật Tần số vô tuyến điện năm 2022 đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng để đấu giá và phân bổ băng tần phục vụ triển khai hạ tầng di động 4G, 5G. Các phiên đấu giá thành công với các băng tần 2.600 MHz, 3.500 MHz và gần đây là băng tần 700 MHz không chỉ mang lại nguồn thu cho ngân sách nhà nước. "Nhìn từ ba phía, Nhà nước được nguồn thu, doanh nghiệp có điều kiện đầu tư, tiết kiệm chi phí, người dân hưởng lợi về dịch vụ tốt hơn", đại biểu nhận định.

Đại biểu Tào Đức Thắng cũng cho rằng, đối với tài nguyên tần số không chỉ cần đấu giá mà còn phải đúng thời điểm. Giá trị của băng tần phụ thuộc vào mức độ phát triển của công nghệ, hệ sinh thái thiết bị và nhu cầu thị trường tại từng giai đoạn. Khi công nghệ đã đủ chín, thị trường đã sẵn sàng, việc phân bổ kịp thời sẽ phát huy hiệu quả cao nhất; ngược lại, nếu chậm đưa vào khai thác thì giá trị kinh tế của băng tần sẽ suy giảm.

Dẫn chứng đánh giá của tổ chức đo lường quốc tế, đại biểu Tào Đức Thắng cho biết, tốc độ truy cập mạng di động băng rộng của Việt Nam tăng 3,5 lần, từ 51 Mbps lên 180 Mbps, đưa Việt Nam từ vị trí thứ 58 lên vị trí thứ 13 thế giới. Điều đó khẳng định, khi tài nguyên tần số được phân bổ đúng thời điểm sẽ nhanh chóng chuyển hóa thành năng lực hạ tầng, chất lượng dịch vụ và lợi ích thiết thực cho xã hội.

Bên cạnh đó, đại biểu Tào Đức Thắng cũng ghi nhận, Luật Viễn thông năm 2023 đã mở rộng phạm vi điều chỉnh từ các dịch vụ viễn thông truyền thống sang trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây và các hạ tầng số, tạo nền tảng pháp lý cho sự phát triển của kinh tế số, xã hội số.

Điểm nổi bật là, Điều 65 của Luật đã tạo cơ sở pháp lý để các doanh nghiệp tăng cường sử dụng chung hạ tầng, giảm đầu tư trùng lặp, tối ưu chi phí và từng bước chuyển từ cạnh tranh đơn thuần sang hợp tác cùng phát triển, đến nay tỷ lệ chia sẻ hạ tầng đạt 21%.

"Việc cắt giảm điều kiện đầu tư kinh doanh, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm đã giúp doanh nghiệp giảm đáng kể thời gian và chi phí tuân thủ. Đây là hướng cải cách đúng và cần tiếp tục được duy trì trong dự án luật này", đại biểu Tào Đức Thắng nhấn mạnh.

Đại biểu cũng đánh giá cao dự thảo Luật đã tập trung vào ba nhóm nội dung trọng tâm là: cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư kinh doanh; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; hoàn thiện các quy định còn vướng mắc từ thực tiễn, trong đó có cơ chế sử dụng chung hạ tầng viễn thông phục vụ quốc phòng, an ninh.

Đối với nội dung sửa đổi Luật Viễn thông, đại biểu Tào Đức Thắng nhất trí với việc tiếp tục đơn giản hóa điều kiện đầu tư kinh doanh, rút ngắn thủ tục và đẩy mạnh hậu kiểm.

Đại biểu đề nghị, trong quá trình xây dựng chính sách và quy hoạch phát triển hạ tầng viễn thông trong thời gian tới, Bộ Khoa học và Công nghệ cần quy hoạch hạ tầng thụ động khi chúng ta tiến lên 6G, 7G trong tương lai. Bởi lẽ, "khi có quy hoạch hạ tầng thụ động xong, các doanh nghiệp sẽ xây dựng trước, xây dựng sớm và đây là cơ sở để chúng ta có thể chia sẻ trong tương lai về tỷ lệ dùng chung cao hơn nữa”, đại biểu phát biểu.

Cần quy định rõ ràng hơn về tỷ lệ cơ bản trên tổng số lượng tần số cấp phép dành cho nhiệm vụ quốc phòng

ĐBQH Trần Quang Tâm (Đắk Lắk) nhất trí cao với tinh thần cải cách mạnh mẽ nhằm tạo hành lang pháp lý thông thoáng cho phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, theo đại biểu, tiếp cận dưới góc độ quốc phòng - an ninh, trong quá trình bứt phá, công nghệ, hạ tầng viễn thông, yếu tố quốc phòng - an ninh luôn là trung tâm, không thể tách rời.

Do vậy, đối với việc cấp băng tần phục vụ phát triển kinh tế kết hợp với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh theo Điều 1 khoản 3 điểm đ của dự thảo Luật, đại biểu Trần Quang Tâm cho rằng, để ngăn ngừa việc lợi dụng chính sách nhằm chiếm dụng các tài nguyên chiến lược, cần quy định rõ ràng hơn về tỷ lệ cơ bản trên tổng số lượng tần số cấp phép phải dành cho nhiệm vụ quốc phòng là bao nhiêu. "Chúng ta không thể chỉ nói chung là tỷ lệ cơ bản mà còn có những con số kỹ thuật cụ thể để Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an căn cứ để thực thi, tránh tình trạng kẽ hở pháp lý đến triển khai thực hiện", đại biểu đặt vấn đề.

Về chia sẻ hạ tầng viễn thông phục vụ nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, theo điểm c, khoản 3, Điều 2 dự thảo Luật, Chính phủ ban hành cơ chế, chính sách để huy động hạ tầng dân sự cho mục đích quốc phòng, an ninh. Đại biểu Trần Quang Tâm nhận định, đây là tư duy chiến lược rất đúng đắn, mang tính lưỡng dụng, kết hợp kinh tế với quốc phòng, an ninh. Tuy nhiên, khi thực hiện chia sẻ hạ tầng theo hướng này, vấn đề tính bảo mật, khả năng sẵn sàng đáp ứng đưa ngay vào thực hiện cho nhiệm vụ quốc phòng, an ninh phải được ưu tiên hàng đầu.

Đại biểu đề nghị cần bổ sung các tiêu chuẩn kỹ thuật về mạng lưới dự phòng đặc thù, mạng lưới này phải đáp ứng 3 yếu tố cốt lõi, đó là cơ chế chuyển đổi tức thời, tiêu chuẩn an ninh thông tin độc lập và kiến trúc phân rã hạ tầng độc lập. Nghĩa là khi có tình huống khẩn cấp, việc chuyển đổi hạ tầng dân sự sang hạ tầng phục vụ cho quốc phòng, an ninh phải diễn ra tức thời mà không làm ảnh hưởng đến an ninh thông tin.

Tiếp đó, Quốc hội đã họp riêng, thảo luận ở hội trường về đề nghị phê chuẩn hiệp định liên quan đến Dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận.