Khmer Times: Kỳ vọng động lực mới cho quan hệ Việt Nam - Campuchia qua Hội nghị Pháp ngữ
Truyền thông và học giả Campuchia đánh giá chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là dịp quan trọng để củng cố lòng tin chính trị, thắt chặt quan hệ hữu nghị Việt Nam - Campuchia và mở rộng các lĩnh vực hợp tác thực chất, đồng thời kỳ vọng khuôn khổ Pháp ngữ sẽ trở thành cầu nối mới, góp phần đưa quan hệ hai nước phát triển sâu rộng hơn, gắn kết với các mạng lưới hợp tác khu vực và quốc tế.
Hôm nay, 14/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời Thủ đô Hà Nội lên đường tham dự Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 tại Phnom Penh, Campuchia, từ ngày 14-16/11/2026. Nhân dịp này, ông Uch Leang, Quyền Giám đốc Vụ Nghiên cứu châu Á - châu Phi và Trung Đông, Viện Quan hệ Quốc tế Campuchia, Chủ tịch Hội Cựu sinh viên Campuchia tại Việt Nam, có bài viết phân tích ý nghĩa chuyến công tác của nhà lãnh đạo Việt Nam với quan hệ song phương Việt Nam - Campuchia và việc kết nối các nguồn lực phát triển trong cộng đồng Pháp ngữ.
Việt Nam coi trọng quan hệ láng giềng và hợp tác đa phương
Với tiêu đề “The Francophonie - A New Space for Connecting Cambodia-Vietnam Development Cooperation” (Cộng đồng Pháp ngữ - Không gian mới kết nối hợp tác phát triển Campuchia - Việt Nam), bài viết đăng tải trên Khmer Times nhấn mạnh việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 tại Phnom Penh không chỉ thể hiện sự ủng hộ đối với Campuchia trong vai trò nước chủ nhà mà còn khẳng định cam kết của Việt Nam đối với Cộng đồng Pháp ngữ - một diễn đàn thúc đẩy đối thoại, tăng cường hiểu biết lẫn nhau và phối hợp ứng phó với những thách thức chung của quốc tế.
Tác giả cho rằng sự hiện diện của lãnh đạo cao nhất Việt Nam có ý nghĩa quan trọng trong việc củng cố quan hệ với nước láng giềng Campuchia, tăng cường lòng tin chính trị và tạo thêm động lực mở rộng hợp tác thực chất giữa hai nước. Trong bối cảnh môi trường quốc tế và khu vực đang có nhiều biến động, việc lãnh đạo cấp cao hai nước tiếp tục duy trì trao đổi và thúc đẩy hợp tác thông qua các cơ chế đa phương sẽ góp phần làm sâu sắc hơn quan hệ song phương, đồng thời nâng cao khả năng phối hợp trong các vấn đề cùng quan tâm.
Bài viết nhấn mạnh Hội nghị lần này còn mang ý nghĩa kết nối hai dấu mốc quan trọng của ngoại giao Pháp ngữ tại Đông Nam Á: Hội nghị cấp cao lần thứ 7 tổ chức tại Hà Nội năm 1997 và Hội nghị cấp cao lần thứ 20 tại Phnom Penh năm 2026. Nếu Hội nghị tại Hà Nội là lần đầu tiên sự kiện cấp cao này được tổ chức tại châu Á, thì việc Campuchia đăng cai lần đầu tiên tiếp tục khẳng định vai trò ngày càng tích cực của Đông Nam Á trong Cộng đồng Pháp ngữ.
Phát huy nền tảng lịch sử, mở rộng không gian hợp tác Việt Nam - Campuchia
Theo ông Uch Leang, Việt Nam và Campuchia đều có vị trí đặc biệt trong Tổ chức Quốc tế Pháp ngữ (OIF), xuất phát từ những mối liên hệ lịch sử với tiếng Pháp và văn hóa Pháp ngữ. Việt Nam gia nhập tổ chức tiền thân của OIF từ năm 1979, trong khi Campuchia trở thành thành viên chính thức năm 1993.
Quan hệ Campuchia - Việt Nam được xây dựng trên nền tảng các nguyên tắc “Láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống, hợp tác toàn diện và bền vững lâu dài”. Trên cơ sở đó, hai nước có cơ hội mở rộng hợp tác thông qua các khuôn khổ đa phương, trong đó có Tổ chức Quốc tế Pháp ngữ. Sự hợp tác này có thể giúp kết nối mối quan hệ song phương lâu đời với những sáng kiến phát triển rộng lớn hơn ở cấp độ khu vực và quốc tế.
Ông Uch Leang
Viện Hàn lâm Hoàng gia Campuchia
Tác giả đánh giá Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 7 tại Hà Nội năm 1997 là dấu mốc lịch sử, góp phần thúc đẩy sự phát triển của tổ chức, đồng thời mở rộng chương trình nghị sự từ các vấn đề văn hóa, chính trị và hòa bình sang hợp tác kinh tế, phát triển kinh tế - xã hội. Việc thông qua Tuyên bố Hà Nội và Chương trình hành động Hà Nội đã đề cao tinh thần đoàn kết, hợp tác quốc tế và mối quan hệ gắn bó giữa hòa bình với phát triển.
Trên cơ sở những điểm tương đồng và nền tảng lịch sử đó, ông Uch Leang cho rằng Cộng đồng Pháp ngữ có thể trở thành một kênh bổ trợ để Việt Nam và Campuchia mở rộng quan hệ hợp tác, kết nối quan hệ song phương với các sáng kiến khu vực và quốc tế. Hội nghị tại Phnom Penh năm 2026, với chủ đề “Tái đầu tư vào hòa bình vì sự thịnh vượng chung và ổn định lâu dài”, là dịp để hai nước tiếp tục phát huy những giá trị này, đồng thời thúc đẩy sự gắn kết giữa Đông Nam Á với cộng đồng Pháp ngữ rộng lớn hơn.
Ba hướng hợp tác được đề xuất
Để chuyển hóa cơ hội từ Hội nghị thành những kết quả cụ thể, tác giả đề xuất ba hướng hợp tác trọng tâm giữa Campuchia và Việt Nam.
Thứ nhất, tăng cường phối hợp trong khuôn khổ Pháp ngữ và các cơ chế đa phương, nhất là với các quốc gia Pháp ngữ tại châu Á, trong những lĩnh vực như thương mại, đầu tư, an ninh lương thực, chuyển đổi số, thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển nguồn nhân lực. Những hoạt động này có thể bổ trợ cho hợp tác hiện có trong ASEAN và các cơ chế tiểu vùng Mekong.
Thứ hai, thúc đẩy hợp tác ba bên giữa Việt Nam, Campuchia và các đối tác Pháp ngữ trong các lĩnh vực hiện đại hóa nông nghiệp, chế biến thực phẩm, giáo dục, y tế, công nghệ và phát triển xanh. Theo tác giả, việc kết nối các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp của hai nước với mạng lưới đối tác Pháp ngữ sẽ giúp huy động nguồn lực, chia sẻ kinh nghiệm và mở rộng khả năng tiếp cận thị trường quốc tế.
Những cơ hội hợp tác này càng có ý nghĩa khi Campuchia và Việt Nam đang chuẩn bị kỷ niệm 60 năm thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 2027, đánh dấu sáu thập niên kể từ ngày hai nước chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao 24/6/1967.
Ông Uch Leang
Viện Hàn lâm Hoàng gia Campuchia
Thứ ba, nghiên cứu xây dựng các chuỗi giá trị Campuchia - Việt Nam - Pháp ngữ, trên cơ sở kết hợp thế mạnh về nguồn lực nông nghiệp của Campuchia, năng lực chế biến và sản xuất của Việt Nam với hệ thống logistics và mạng lưới thị trường của các đối tác Pháp ngữ. Hợp tác có thể tập trung vào chế biến nông sản, bảo quản, vận chuyển, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu và tiếp cận các thị trường châu Âu, Bắc Mỹ, châu Phi.
Những đề xuất này cho thấy tác giả muốn thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Campuchia vượt ra ngoài trao đổi thương mại truyền thống, hướng tới liên kết sâu hơn về sản xuất, chế biến, logistics, công nghệ và phát triển nguồn nhân lực.
Cộng đồng Pháp ngữ - kênh bổ trợ cho quan hệ song phương
Nhìn tổng thể, bài viết của ông Uch Leang thể hiện đánh giá tích cực của giới nghiên cứu Campuchia đối với vai trò của Việt Nam trong Cộng đồng Pháp ngữ và triển vọng phát triển quan hệ giữa hai nước. Tác giả đặc biệt không chỉ nhìn nhận Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 dưới góc độ một sự kiện ngoại giao của Campuchia mà còn đặt sự kiện trong tổng thể quan hệ Việt Nam - Campuchia và định hướng hợp tác phát triển lâu dài.
Việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham dự Hội nghị được tác giả xem là điểm nhấn quan trọng, thể hiện sự coi trọng của Việt Nam đối với quan hệ láng giềng hữu nghị với Campuchia, đồng thời khẳng định vai trò chủ động, trách nhiệm của Việt Nam trong các cơ chế đa phương. Chuyến thăm cũng tạo cơ hội thúc đẩy kết nối giữa hợp tác song phương với các khuôn khổ hợp tác khu vực và quốc tế, qua đó góp phần củng cố lòng tin chính trị và mở rộng các lĩnh vực hợp tác thiết thực.
Trong bối cảnh hai nước hướng tới kỷ niệm 60 năm thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 2027, việc khai thác hiệu quả khuôn khổ Pháp ngữ có thể tạo thêm động lực đưa quan hệ Việt Nam - Campuchia phát triển theo chiều sâu, gắn kết lợi ích kinh tế, xã hội và phát triển lâu dài.
