Hợp tác nghị viện đưa nhận thức chung Việt Nam - Trung Quốc vào thực tiễn

Đưa cơ chế hợp tác nghị viện đi vào chiều sâu

Trả lời phỏng vấn nhân chuyến thăm chính thức của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tới Trung Quốc, Giáo sư Chu Chấn Minh, Viện trưởng Danh dự Viện Nghiên cứu Nam Á-Đông Nam Á thuộc Viện Khoa học Xã hội tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) khẳng định, đây là bước đi quan trọng nhằm tăng cường hợp tác giữa Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc (Nhân Đại toàn quốc) Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam.

Ông Chu Chấn Minh cho rằng, đây là chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn kể từ khi Quốc hội Việt Nam kiện toàn ban lãnh đạo mới và Chủ tịch Trần Thanh Mẫn tiếp tục đảm nhiệm cương vị Chủ tịch Quốc hội sau Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam (Đại hội XIV).

Chuyến thăm cũng đánh dấu hoạt động trao đổi cấp cao quan trọng khác giữa Trung Quốc và Việt Nam, tiếp nối chuyến thăm lẫn nhau của lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai nước trong những năm qua.

Giáo sư Chu Chấn Minh khẳng định, chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn có ý nghĩa quan trọng đối với việc thúc đẩy sự học hỏi lẫn nhau giữa cơ quan lập pháp hai nước, cũng như thúc đẩy sự phát triển quan hệ Trung Quốc-Việt Nam.

Trước hết, Giáo sư Chu Chấn Minh cho rằng chuyến thăm là minh chứng nữa cho các hoạt động trao đổi cấp cao thường xuyên giữa Trung Quốc và Việt Nam; chuyến thăm phản ánh sự coi trọng đặc biệt mà lãnh đạo cấp cao hai nước dành cho việc phát triển quan hệ song phương, luôn kiên định định hướng quan hệ đi đúng quỹ đạo, đồng thời là bước đi nhằm tăng cường hơn nữa quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện và thúc đẩy xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung Quốc-Việt Nam.

Theo Giáo sư Chu Chấn Minh, chuyến thăm còn góp phần thúc đẩy cơ quan lập pháp của hai nước tiếp tục triển khai các nhận thức chung đã đạt được giữa lãnh đạo cấp cao của hai Đảng, hai nước, cũng như thúc đẩy hợp tác thực chất trong lĩnh vực lập pháp.

Qua đó, chuyến thăm cũng góp phần thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ do Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam đề ra, tăng cường trao đổi với Trung Quốc và thúc đẩy sự phát triển của Việt Nam.

Bên cạnh đó, Giáo sư Chu Chấn Minh cũng nhấn mạnh ý nghĩa của việc Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn sẽ chủ trì phiên họp lần thứ hai của Ủy ban Hợp tác giữa Quốc hội Việt Nam và Nhân đại Toàn quốc Trung Quốc trong khuôn khổ chuyến thăm.

Theo Giáo sư, đây là bước đi nhằm đưa quan hệ hợp tác giữa cơ quan lập pháp hai nước lên một tầm cao mới. Ủy ban hợp tác đã tổ chức phiên họp đầu tiên tại Việt Nam vào tháng 8/2025, trong đó hai bên trao đổi ý kiến về các chủ đề như xây dựng pháp luật về an ninh quốc gia và thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại, khoa học-công nghệ dưới góc độ lập pháp.

Nếu phiên họp đầu tiên đóng vai trò là điểm khởi đầu để thiết lập cơ chế hợp tác, thì phiên họp thứ hai sẽ thể chế hóa cơ chế này và giải quyết các vấn đề rộng hơn, thiết thực hơn, bao gồm tăng cường kết nối chiến lược, trao đổi chuyên môn giữa các cơ quan lập pháp và hợp tác giữa các cơ quan địa phương.

Chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và việc tham dự phiên họp thứ hai của Ủy ban hợp tác không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng, mà còn thể hiện sự hợp tác thực chất giữa cơ quan lập pháp hai nước, mở đường cho những kết quả cụ thể hơn nữa trong tương lai.

Mở rộng hợp tác lập pháp, giám sát và quản trị quốc gia

Đánh giá về quan hệ hợp tác giữa cơ quan lập pháp hai nước hiện nay, học giả Trung Quốc cho biết, hợp tác giữa Nhân đại toàn quốc Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam đã được duy trì trong nhiều năm qua.

Những năm gần đây, song hành cùng sự phát triển nhanh chóng và mạnh mẽ của quan hệ Trung Quốc-Việt Nam, hợp tác giữa cơ quan lập pháp hai nước cũng không ngừng phát triển và ngày càng được tăng cường.

Điều này được thể hiện rõ nét trên một số phương diện, bao gồm Trung Quốc và Việt Nam có chế độ xã hội giống nhau, tạo nền tảng vững chắc cho sự hợp tác giữa các cơ quan lập pháp của hai nước và cho phép thiết lập cơ chế phối hợp thường xuyên ở cấp độ lập pháp.

Thứ hai, cơ quan lập pháp hai nước duy trì sự tương tác và trao đổi chặt chẽ. Ngoài các chuyến thăm cấp cao giữa người đứng đầu cơ quan lập pháp hai nước, các ủy ban chuyên trách, các nhóm đại biểu quốc hội và hội đồng nhân dân địa phương thuộc cơ quan lập pháp hai nước cũng duy trì thường xuyên các hoạt động trao đổi.

Ngoài ra, cơ quan lập pháp hai nước cũng duy trì trao đổi dưới nhiều hình thức linh hoạt như họp trực tuyến, trao đổi chuyến thăm giữa các cơ quan chuyên môn, các nhóm hữu nghị…

Thứ ba, các lĩnh vực hợp tác giữa hai bên không ngừng được mở rộng, cùng với đó là sự gia tăng về phạm vi của chương trình nghị sự hợp tác.

Sự hợp tác này bao trùm nhiều khía cạnh, từ việc chia sẻ kinh nghiệm quý báu trong xây dựng nhà nước pháp quyền cũng như công tác lập pháp và giám sát, qua đó hoàn thiện hệ thống quản trị hiện đại của mỗi nước, cho đến việc chia sẻ kinh nghiệm lập pháp và giám sát trong lĩnh vực tài chính và kinh tế, với mục tiêu chung là thúc đẩy một môi trường pháp lý thuận lợi cho sự phát triển của cả hai quốc gia.

Thứ tư, tăng cường phối hợp và hợp tác quốc tế. Hai bên duy trì tham vấn và phối hợp chặt chẽ trong các diễn đàn nghị viện quốc tế và khu vực, như Liên minh Nghị viện Thế giới và Đại hội đồng Liên nghị viện ASEAN…

Trụ cột thúc đẩy quan hệ song phương

Giáo sư Chu Chấn Minh nhấn mạnh, Nhân đại toàn quốc Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong tổng thể quan hệ hai nước. Nhiều tuyên bố chung giữa Trung Quốc và Việt Nam đã xác định việc tăng cường hợp tác giữa các cơ quan lập pháp là yếu tố then chốt trong quá trình xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung Quốc - Việt Nam.

Các cơ quan lập pháp này đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển quan hệ song phương, trở thành một trụ cột thiết yếu trong quan hệ hai nước.

“

Chúng tôi mong đợi chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn sẽ thành công tốt đẹp và kỳ vọng vào những kết quả hợp tác hiệu quả hơn nữa giữa cơ quan lập pháp hai nước, qua đó đóng góp to lớn hơn vào sự phát triển của quan hệ Trung Quốc - Việt Nam

Giáo sư Chu Chấn Minh, Viện trưởng Danh dự Viện Nghiên cứu Nam Á-Đông Nam Á

Theo Giáo sư Chu Chấn Minh, trước hết, cơ quan lập pháp của cả hai nước đóng vai trò thúc đẩy và bảo đảm sự phát triển của quan hệ song phương.

Các nhận thức chung mà lãnh đạo hai nước đạt được cần được triển khai ở cấp độ lập pháp, đồng thời các thỏa thuận hợp tác quan trọng do chính phủ hai nước ký kết cũng cần được cơ quan lập pháp mỗi bên thông qua và phê chuẩn, một vai trò mà không cơ quan nào khác có thể thay thế được.

Hơn nữa, việc duy trì các chuyến thăm và trao đổi, học hỏi lẫn nhau giữa cơ quan lập pháp hai nước thông qua việc tham khảo những kinh nghiệm hữu ích của nhau, không chỉ giúp nâng cao năng lực quản trị của mỗi bên mà còn thúc đẩy sự phát triển của quan hệ Trung Quốc - Việt Nam.

Ông lưu ý rằng thực tế cho thấy vẫn còn nhiều dư địa hợp tác giữa Nhân đại toàn quốc Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam.

Giáo sư Chu Chấn Minh khẳng định, chuyến thăm là một sự kiện quan trọng. Trong bối cảnh mới, chuyến thăm nhằm cùng triển khai các nhận thức chung quan trọng đã đạt được giữa lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai nước, thúc đẩy hợp tác theo định hướng “6 hơn”, tăng cường trao đổi kinh nghiệm quản lý đất nước, thúc đẩy sự nghiệp hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa tại mỗi nước, cũng như đẩy nhanh việc xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung Quốc-Việt Nam có ý nghĩa chiến lược.

Học giả Trung Quốc bày tỏ: “Chúng tôi mong đợi chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn sẽ thành công tốt đẹp và kỳ vọng vào những kết quả hợp tác hiệu quả hơn nữa giữa cơ quan lập pháp hai nước, qua đó đóng góp to lớn hơn vào sự phát triển của quan hệ Trung Quốc - Việt Nam”./.