Hội thảo Lấy ý kiến về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) và Luật Nhà ở (sửa đổi)

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Ngọc Bảo, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Trần Hồng Nguyên, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh đồng chủ trì hội thảo.

Phát biểu khai mạc, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Trần Hồng Nguyên cho biết, mỗi chính sách về đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản là nguồn lực của doanh nghiệp, dòng vốn của nền kinh tế và những vấn đề liên quan trực tiếp đến an sinh, an toàn xã hội. Trong đó, Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Nhà ở có mối quan hệ chặt chẽ, cùng điều chỉnh những lĩnh vực có tác động lớn đến phát triển kinh tế - xã hội và đời sống người dân.

Việc hoàn thiện pháp luật trong lĩnh vực này không chỉ dừng ở sửa đổi, bổ sung một số quy định cho phù hợp với thực tiễn mà quan trọng hơn là xây dựng khuôn khổ pháp lý đồng bộ, minh bạch, khả thi và ổn định. Qua đó, vừa tạo nền tảng để thị trường bất động sản phát triển lành mạnh, bền vững, vừa bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.

Để có thêm cơ sở thực tiễn phục vụ công tác thẩm tra, hoàn thiện hồ sơ trình Quốc hội xem xét, thông qua dự án Luật Kinh doanh bất động sản và dự án Luật Nhà ở, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị các đại biểu tập trung góp ý, nhất là những vấn đề được đúc kết từ thực tiễn đời sống, hoạt động kinh doanh và quản lý nhà nước; qua đó góp phần hoàn thiện các dự thảo luật, bảo đảm tính đồng bộ, khả thi và phù hợp thực tiễn.

Tại hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận các nội dung liên quan đến phạm vi điều chỉnh, phạm vi sửa đổi của hai dự án luật, đồng thời yêu cầu bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật.

Các ý kiến tập trung vào quy định về các loại bất động sản được đưa vào kinh doanh; quyền của chủ thể có yếu tố nước ngoài; kiểm soát huy động vốn, bảo vệ khách hàng trong kinh doanh bất động sản hình thành trong tương lai; các dự án thực hiện trên quỹ đất thanh toán dự án BT; hợp đồng kinh doanh bất động sản và chuyển nhượng.

Đối với lĩnh vực nhà ở, các đại biểu góp ý về quản lý, sử dụng và quyền sở hữu nhà ở; cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư; quản lý, vận hành nhà chung cư và cơ chế tài chính phục vụ phát triển nhà ở. Đáng chú ý, quy định về đặt cọc trong kinh doanh bất động sản nhận được nhiều ý kiến.

Về thời điểm nhận tiền đặt cọc, một số ý kiến đề nghị mở rộng theo hướng cho phép thực hiện sớm hơn khi dự án đã đáp ứng những điều kiện pháp lý nhất định, thay vì chỉ khi bất động sản đủ điều kiện đưa vào kinh doanh. Tuy nhiên, việc nới quy định cần đi kèm cơ chế kiểm soát chặt chẽ, công khai thông tin dự án và bảo vệ khách hàng, tránh biến đặt cọc thành hình thức huy động vốn trá hình.

Bên cạnh các quy định cụ thể, đại biểu đề nghị các dự thảo luật cần làm rõ hơn trách nhiệm quản lý nhà nước; luật hóa các ngưỡng, tiêu chí cốt lõi thay vì giao toàn bộ cho nghị định; nghiên cứu cơ chế báo cáo định kỳ với Quốc hội về tình hình thị trường nhà ở, kinh doanh bất động sản. Đồng thời, cần xác định rõ vai trò của Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính trong các quyết định điều tiết thị trường, giá cả có liên quan đến tài chính, tín dụng.

Kết luận hội thảo, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Ngọc Bảo ghi nhận các ý kiến của đại biểu, đồng thời đề nghị Bộ Xây dựng tổng hợp, phân loại rõ từng nhóm ý kiến để nghiên cứu, hoàn thiện dự thảo luật.

Đối với những vấn đề còn có các phương án khác nhau, Phó Chủ nhiệm Nguyễn Ngọc Bảo đề nghị làm rõ đối với từng chính sách sửa đổi: vấn đề cần giải quyết, nội dung thay đổi so với pháp luật hiện hành, tác động đến người dân, doanh nghiệp và cơ quan nhà nước, chi phí tuân thủ, điều kiện tổ chức thực hiện và phương án được lựa chọn.

Đồng thời, cần rà soát kỹ dự thảo luật với các dự án luật trình Quốc hội tại cùng kỳ họp, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật. Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính và Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan trong quá trình hoàn thiện, thẩm tra hai dự án luật; kịp thời trao đổi, xử lý những nội dung còn giao thoa, chồng lấn.