Hỏi: Hoạt động chất vấn tại phiên họp Thường trực HĐND được thực hiện như thế nào theo quy định mới?

Theo Điều 27 Nghị quyết 114/2025/UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, chậm nhất 30 ngày trước ngày khai mạc phiên họp Thường trực HĐND, cơ quan giúp việc của HĐND có văn bản đề nghị các Ban, Tổ đại biểu HĐND đề xuất vấn đề chất vấn, người bị chất vấn; trường hợp cần thiết, đại biểu HĐND có thể gửi đề xuất trực tiếp. Chậm nhất 20 ngày trước phiên họp, cơ quan giúp việc tổng hợp các đề xuất, đồng thời tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri, dư luận xã hội về những vấn đề bức xúc nổi lên ở địa phương để báo cáo Thường trực HĐND làm căn cứ lựa chọn.

Theo Điều 28, nội dung chất vấn được lựa chọn trên cơ sở các tiêu chí cụ thể, trong đó có vấn đề được HĐND giao; những vấn đề thuộc các nhóm nội dung theo quy định của Nghị quyết; hoặc vấn đề đã được người bị chất vấn trả lời bằng văn bản nhưng đại biểu HĐND không đồng ý với nội dung trả lời và được Thường trực HĐND đồng ý đưa ra trả lời tại phiên họp. Việc lựa chọn phải phù hợp với thời gian tổ chức phiên chất vấn và người bị chất vấn phải phù hợp với nhóm vấn đề được lựa chọn.

Tiếp đó, theo Điều 29, chậm nhất 15 ngày trước phiên chất vấn, cơ quan giúp việc dự kiến các nhóm vấn đề và người bị chất vấn, lấy ý kiến các Ban HĐND; trên cơ sở đó tổng hợp, báo cáo Thường trực HĐND. Chậm nhất 10 ngày trước ngày tổ chức phiên chất vấn, Thường trực HĐND xem xét và quyết định lựa chọn nhóm vấn đề chất vấn, người bị chất vấn. Ngoài người bị chất vấn, những người có liên quan có thể được mời tham dự để giải trình, làm rõ những nội dung thuộc trách nhiệm của mình.

Tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn, người bị chất vấn phải trực tiếp trả lời, không được ủy quyền cho người khác trả lời thay, trừ trường hợp luật có quy định khác. Trường hợp không thể trực tiếp tham dự thì phải báo cáo bằng văn bản, nêu rõ lý do để Thường trực HĐND xem xét, quyết định. Cơ quan giúp việc có trách nhiệm gửi đề nghị người bị chất vấn báo cáo bằng văn bản chậm nhất 5 ngày trước phiên chất vấn và thông báo chương trình phiên chất vấn chậm nhất 3 ngày trước phiên chất vấn. Trình tự nêu chất vấn, tranh luận, trả lời chất vấn và điều hành phiên chất vấn thực hiện theo Điều 23 của Nghị quyết 114; đại biểu HĐND có thể tham dự trực tiếp hoặc trực tuyến.

Đặc biệt, chất vấn không dừng lại ở việc hỏi và trả lời tại phiên họp. Theo khoản 7 và khoản 8 Điều 30, kết thúc phiên chất vấn, Thường trực HĐND thông qua kết luận về chất vấn; kết luận được thông qua khi có quá nửa tổng số thành viên Thường trực HĐND biểu quyết tán thành. Kết luận phải xác định những nội dung cần thực hiện, trong đó có trách nhiệm báo cáo kết quả thực hiện kết luận về chất vấn. Đây là căn cứ quan trọng để Thường trực HĐND tiếp tục theo dõi, đôn đốc và xem xét kết quả thực hiện sau chất vấn.