Gắn trách nhiệm giải quyết cụ thể đối với các kiến nghị của cử tri

Nhiều trường hợp vẫn chờ giải quyết chế độ

Từ cuối tháng 9 đến những ngày đầu tháng 10, qua các cuộc TXCT của Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An, nhiều vấn đề liên quan trực tiếp đến đời sống người dân và hoạt động của chính quyền cơ sở được phản ánh. Mỗi địa bàn có những khó khăn riêng, song không ít vướng mắc cùng xuất hiện trong quá trình tổ chức thực hiện chính sách, nhất là sau sắp xếp đơn vị hành chính và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Tại xã Quỳnh Phú, cử tri phản ánh còn 55 trường hợp nghỉ công tác do sắp xếp thôn, xã chưa được giải quyết chế độ, đề nghị rà soát theo Nghị định số 154/2025/NĐ-CP. Trong số này có những người từng đảm nhiệm chức danh Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn, Trưởng Ban Công tác Mặt trận và người hoạt động không chuyên trách... Còn tại xã Tam Hợp, cử tri cũng kiến nghị xem xét chế độ đối với 16 trường hợp thuộc diện dôi dư ở các xóm.

Câu chuyện sau sắp xếp không chỉ nằm ở việc giải quyết chính sách cho người nghỉ công tác. Tại các xã Nghĩa Khánh, Thuần Trung, Anh Sơn Đông, Bạch Ngọc và phường Vinh Hưng, cử tri còn quan tâm việc bố trí nhân lực, vị trí việc làm, biên chế, tiền lương, phụ cấp phù hợp với khối lượng nhiệm vụ. Chế độ đối với viên chức tại các Trung tâm Cung ứng dịch vụ công cấp xã cũng được đề cập khi phạm vi công việc rộng, áp lực lớn nhưng chưa có chính sách phụ cấp phù hợp.

Những phản ánh này cho thấy, cùng với kiện toàn tổ chức, cần tiếp tục rà soát chính sách, bố trí nhân lực và bảo đảm các điều kiện cần thiết để bộ máy cơ sở vận hành hiệu quả.

Cùng với tổ chức bộ máy, đất đai là nhóm vấn đề xuất hiện tại nhiều điểm TXCT. Tại phường Thái Hòa, cử tri đề nghị tháo gỡ vướng mắc trong cấp Giấy chứng nhận QSDĐ đối với các trường hợp đất giao, cấp không đúng thẩm quyền; đơn giản hóa thủ tục, chuẩn hóa dữ liệu đất đai. Ở các xã Tam Hợp, Hưng Nguyên Nam, những khó khăn được nêu liên quan đến hồ sơ cũ thiếu giấy tờ, sai lệch diện tích, ranh giới, cấp đổi, tách thửa, sang tên và những trường hợp sử dụng đất ổn định nhưng thủ tục chưa được giải quyết dứt điểm... Tại xã Đông Lộc, cử tri phản ánh cả những vướng mắc về cấp Giấy chứng nhận QSDĐ, bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng; còn tại xã Quỳnh Tam, khó khăn trong thủ tục cấp Giấy chứng nhận QSDĐ tiếp tục được nêu.

Nếu đất đai chủ yếu đặt ra những vướng mắc về thủ tục, thì kiến nghị về hạ tầng lại gắn khá rõ với nhu cầu của từng địa bàn. Cử tri xã Châu Khê đề nghị xây dựng cầu cứng qua sông Lam, đầu tư kè chống sạt lở, sửa chữa tuyến đường vào Đồn Biên phòng và giải quyết vấn đề nước sinh hoạt. Tại xã Nghĩa Khánh, cử tri đề nghị xây cầu cứng qua sông Hiếu, nâng cấp cống tiêu úng; xã Nghĩa Hành đề nghị nâng cấp đường, cầu treo và các công trình dân sinh. Ở xã Bạch Ngọc, cử tri phản ánh hệ thống máy bơm, kênh mương thủy lợi xuống cấp và tình trạng xe quá khổ, quá tải gây hư hỏng đường giao thông... Còn tại phường Thái Hòa, các kiến nghị gắn với tiến độ dự án giao thông, quy hoạch, xử lý rác thải và hoàn thiện hạ tầng đô thị.

"Hỗ trợ gián tiếp và căn cơ” để giải bài toán sản xuất

Trong lĩnh vực nông nghiệp, cử tri các xã Thuần Trung, Anh Sơn Đông, Bạch Ngọc, Hưng Nguyên Nam cùng phản ánh sức ép khi giá vật tư, giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và các chi phí đầu vào tăng trong khi đầu ra nông sản thiếu ổn định. Tại các xã Đông Lộc, Quỳnh Tam, những kiến nghị cũng tập trung vào đầu ra nông sản và giải pháp hỗ trợ sản xuất khi giá nông sản xuống thấp... Ở xã Quỳnh Phú, tình trạng đất nông nghiệp bỏ hoang được đặt ra như một sự lãng phí nguồn lực, đồng thời ảnh hưởng đến môi trường và sản xuất. Còn tại xã Diễn Châu, mối quan tâm hướng tới chính sách hỗ trợ ngư dân, nhất là những trường hợp gặp tai nạn trên biển.

Từ khó khăn về giá vật tư và tiêu thụ nông sản được cử tri xã Hưng Nguyên Nam phản ánh, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh Đoàn Minh Huấn đặt vấn đề đổi mới cách thức hỗ trợ sản xuất. Theo đại biểu, cần phân định rõ vai trò của Nhà nước, doanh nghiệp và người dân trong nền kinh tế thị trường; hỗ trợ trực tiếp chỉ là giải pháp tình thế, còn “hỗ trợ gián tiếp và căn cơ” mới đem lại hiệu quả bền vững.

Hướng đi được ĐBQH Đoàn Minh Huấn gợi mở là tổ chức lại sản xuất theo mô hình hợp tác xã kiểu mới, đổi mới quản trị theo hướng doanh nghiệp, tập hợp nhu cầu mua giống, phân bón với quy mô lớn để tăng khả năng đàm phán, giảm chi phí đầu vào. Cùng với đó là tăng cường liên kết chuỗi, phát triển kho bãi, chế biến sâu, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Với các kiến nghị về hạ tầng, yêu cầu xác định thứ tự ưu tiên và khả năng cân đối nguồn lực cũng được các ĐBQH lưu ý. Tại xã Châu Khê, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Nguyễn Khắc Thận đề nghị những nội dung thuộc trách nhiệm của địa phương, sở, ngành phải được tập trung xử lý, có lộ trình cụ thể; đối với các công trình cần nguồn vốn lớn, cần nghiên cứu, cân đối nguồn lực để từng bước đầu tư.

Tại xã Nghĩa Khánh, trước đề xuất xây dựng cầu cứng qua sông Hiếu phục vụ đi lại, giao thương và kết nối vùng sản xuất, Trung tướng Trần Đức Thuận - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại đề nghị địa phương rà soát, xác định thứ tự ưu tiên để kiến nghị tỉnh, Trung ương xem xét bố trí nguồn lực.

Ở lĩnh vực y tế, những thay đổi sau sắp xếp cũng đặt ra bài toán tổ chức mạng lưới phục vụ người dân. Tại các xã Tam Hợp và Nghĩa Khánh, ĐBQH Lê Thị Hoài Chung trực tiếp trao đổi về bố trí trạm y tế chính, các điểm trạm sau sắp xếp, khám, chữa bệnh, chuyển tuyến BHYT và chăm sóc sức khỏe ban đầu. Đại biểu nhấn mạnh mạng lưới y tế cơ sở phải được tổ chức phù hợp với phân bố dân cư, điều kiện cơ sở vật chất và nhu cầu thực tế.

Giải trình tại chỗ, khảo sát thực tế, phân rõ thẩm quyền

Tại nhiều cuộc TXCT, những nội dung thuộc thẩm quyền được lãnh đạo địa phương, đại diện các sở, ngành trực tiếp trao đổi, giải trình ngay tại hội nghị. Qua đó, cử tri có thêm thông tin, đồng thời những vấn đề cần tiếp tục xử lý hoặc chuyển cấp có thẩm quyền cũng được xác định rõ hơn.

Ở xã Diễn Châu, Thiếu tướng Lương Đình Hưng và ĐBQH Trần Nhật Minh lắng nghe 12 ý kiến của cử tri. Trong đó, 8 nội dung liên quan đến địa phương được lãnh đạo xã giải trình; những vấn đề về đất sản xuất, hỗ trợ ngư dân khai thác trên biển được đại diện Sở NN và MT trao đổi. ĐBQH Trần Nhật Minh cũng làm rõ kiến nghị liên quan đến tội phạm trên không gian mạng; đề xuất về chính sách hỗ trợ ngư dân gặp tai nạn trên biển được Đoàn tiếp thu để chuyển cơ quan có thẩm quyền xem xét.

Qua các cuộc TXCT tại các xã Quỳnh Phú, Quỳnh Sơn và Quỳnh Tam, các ĐBQH Phạm Phú Bình, Thái Thị An Chung, Phan Thị Nguyệt Thu ghi nhận nhiều ý kiến về chế độ, sản xuất, giáo dục, đất đai và hạ tầng. Đáng chú ý, sau cuộc TXCT tại xã Quỳnh Tam, từ phản ánh liên quan đến việc sắp xếp điểm trường lẻ Tiến Sơn, các đại biểu đã trực tiếp đến điểm trường này và các điểm trường sau sáp nhập của Trường Tiểu học Quỳnh Tam. Khảo sát thực tế giúp có thêm căn cứ xem xét vấn đề thay vì chỉ dừng ở thông tin tại hội trường.

Tại các xã Thuần Trung, Anh Sơn Đông và Châu Khê, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Nguyễn Khắc Thận cùng các ĐBQH Hoàng Minh Hiếu, Lo Thị Bảo Vy trực tiếp nắm bắt những vấn đề từ chế độ, chính sách đối với đội ngũ cơ sở đến sản xuất, đất đai và hạ tầng... Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh đề nghị sở, ngành, địa phương tập trung giải quyết phần việc thuộc trách nhiệm của mình, xác định lộ trình cụ thể; những nội dung vượt thẩm quyền được tổng hợp để kiến nghị Trung ương.

Ở phường Thái Hòa và các xã Nghĩa Khánh, Tam Hợp, Trung tướng Trần Đức Thuận cùng các ĐBQH Vũ Thị Lan Anh, Lê Thị Hoài Chung tiếp nhận nhiều phản ánh về đất đai, hạ tầng, tổ chức bộ máy, y tế và chế độ sau sắp xếp... Riêng tại xã Tam Hợp, trước kiến nghị liên quan đến 16 trường hợp thuộc diện dôi dư ở cacd xóm, Trung tướng Trần Đức Thuận đề nghị Sở Nội vụ rà soát, thông tin đầy đủ về chế độ, chính sách; những nội dung thuộc thẩm quyền địa phương được chuyển để xem xét, giải quyết.

Với những vấn đề cử tri các xã Bạch Ngọc và Nghĩa Hành nêu về sản xuất nông nghiệp, hạ tầng, đội ngũ ở cơ sở và chính sách đối với người có công, các ĐBQH Ngô Nam Cường, Nguyễn Sỹ Hội, Phan Anh Sơn đã tiếp nhận; nhiều nội dung được sở, ngành và chính quyền địa phương trao đổi trực tiếp. Thiếu tướng Nguyễn Sỹ Hội cho biết, những vấn đề vượt thẩm quyền sẽ được tổng hợp, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan liên quan... ĐBQH Phan Anh Sơn cũng đề nghị tiếp tục rà soát chính sách đối với cán bộ, người hoạt động ở cơ sở sau sắp xếp; những nội dung thuộc thẩm quyền Trung ương được Đoàn tổng hợp, chuyển Quốc hội, Chính phủ và cơ quan có thẩm quyền xem xét.

Từ giải trình tại chỗ đến khảo sát thực tế, điểm chung là từng bước xác định rõ địa chỉ chịu trách nhiệm. Tinh thần này được cụ thể hơn tại cuộc TXCT ở phường Vinh Hưng và xã Hưng Nguyên Nam ngày 10/10. Cùng ĐBQH Đoàn Minh Huấn, các ĐBQH Hoàng Thị Thu Trang, Nguyễn Thị Minh Tú đã lắng nghe, trao đổi với cử tri về tổ chức bộ máy, môi trường, đất đai, sản xuất, hạ tầng và an sinh xã hội.

Từ những phản ánh cụ thể, ĐBQH Đoàn Minh Huấn nhấn mạnh yêu cầu tiếp nhận nghiêm túc, phân loại đúng thẩm quyền và theo dõi việc giải quyết. Những vấn đề thuộc trách nhiệm cấp xã cần được xử lý kịp thời, đồng thời xác định rõ lộ trình, thời hạn, người chịu trách nhiệm và thông tin để người dân giám sát. Nội dung thuộc cấp tỉnh phải được rà soát, trả lời cụ thể; những việc thuộc thẩm quyền Trung ương cần được tổng hợp, kiến nghị Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ngành và tiếp tục theo dõi kết quả.

Những ý kiến từ các xã, phường là nguồn thông tin thực tiễn để các ĐBQH nghiên cứu, tham gia hoạt động lập pháp và giám sát. Từ vướng mắc trong thực hiện chế độ sau sắp xếp đến thủ tục đất đai, chính sách an sinh, tổ chức cung ứng dịch vụ công, những phản ánh này không chỉ đặt ra yêu cầu giải quyết các vấn đề cụ thể mà còn cho thấy những nội dung cần tiếp tục rà soát trong cơ chế, chính sách và quá trình tổ chức thực hiện.

Sau các cuộc tiếp xúc, việc theo dõi tiến độ và kết quả giải quyết kiến nghị cần được tiếp tục. Kiến nghị cần được chuyển đúng thẩm quyền, xác định rõ cơ quan chịu trách nhiệm, có lộ trình xử lý và phản hồi tới cử tri; những vấn đề vượt thẩm quyền địa phương được tổng hợp, kiến nghị các cơ quan Trung ương xem xét... Đây cũng là căn cứ để Đoàn ĐBQH tỉnh tiếp tục theo dõi, giám sát việc giải quyết kiến nghị trong thời gian tới.