Đổi mới cách tiếp cận trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất
Ngày 22/10, thảo luận tại Tổ 12 (Đoàn ĐBQH tỉnh Phú Thọ, Cà Mau) về Dự án Luật Đất đai (sửa đổi), một số ý kiến đề nghị, cần tiếp tục đổi mới cách tiếp cận trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Phân định rõ nhóm đất phải kiểm soát nghiêm ngặt như đất rừng, đất quốc phòng, an ninh và đất trồng lúa với các nhóm đất khác, phù hợp định hướng phát triển kinh tế - xã hội.
Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài tham dự phiên thảo luận.
Khuyến khích chủ đầu tư ứng trước kinh phí bồi thường, giải phóng mặt bằng
Dự án Luật Đất đai (sửa đổi) trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Hai là dự án luật đặc biệt quan trọng, có tầm ảnh hưởng sâu rộng đến việc quản lý, sử dụng nguồn lực đất đai, phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân. Đánh giá cao dự thảo đã rà soát, tinh gọn giúp quy định pháp luật cô đọng, dễ tiếp cận hơn, tuy nhiên, ĐBQH Đinh Ngọc Minh (Cà Mau) đề nghị, dự thảo tiếp tục đổi mới cách tiếp cận trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, hạn chế tình trạng chồng chéo giữa các cấp, gây tốn kém nguồn lực và làm giảm tính linh hoạt trong triển khai dự án.
Theo đó, cần nghiên cứu phân định rõ nhóm đất phải kiểm soát nghiêm ngặt như đất rừng, đất quốc phòng, an ninh và đất trồng lúa với các nhóm đất khác cần có cơ chế điều chỉnh linh hoạt hơn, phù hợp định hướng phát triển kinh tế - xã hội. Việc quản lý chỉ tiêu sử dụng đất cũng cần tránh trở thành rào cản không cần thiết đối với các dự án đầu tư mới.
Liên quan kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư do nhà nước bảo đảm được quy định tại khoản 7 Điều 41 của dự thảo, ĐBQH Đặng Bích Ngọc (Phú Thọ) đề nghị sửa đổi, bổ sung khoản 7 của Điều 41 của Dự thảo Luật Đất đai như sau: Trường hợp nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất, giao đất có thu tiền sử dụng đất, cho thuê đất theo quy định của pháp luật về đất đai, mà người thực hiện dự án được miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất cho toàn bộ thời hạn sử dụng đất nếu tự nguyện ứng trước kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt thì kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được khấu trừ vào nghĩa vụ tài chính khác của người sử dụng đất hoặc tính vào chi phí đầu tư của dự án.
“Nếu điều chỉnh như vậy sẽ tạo điều kiện cho các chủ đầu tư cũng như khuyến khích các chủ đầu tư ứng trước nguồn ngân sách để thực hiện hỗ trợ bồi thường, giải phóng mặt bằng, đẩy nhanh tiến độ dự án. Điều này không chỉ góp phần chống lãng phí, mà còn góp phần thúc đẩy tăng trưởng”, đại biểu nhấn mạnh.
Có cơ chế kiểm tra, giám sát chuyên môn để bảo đảm minh bạch bảng giá đất
Từ thực tiễn địa phương, ĐBQH Nguyễn Duy Thanh (Cà Mau) cho biết, người dân hiến đất thường xuất phát từ tinh thần đóng góp cho cộng đồng, mong muốn công trình công cộng phục vụ đời sống và thúc đẩy phát triển địa phương. Tuy nhiên, sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, công trình được di dời, khiến người hiến đất mong muốn được xem xét lại quyền lợi đối với phần đất đã hiến.
Trên cơ sở kiến nghị của cử tri, đại biểu đề nghị nghiên cứu bổ sung quy định cụ thể trong dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) việc thiết lập cơ chế xử lý đối với đất do người dân tự nguyện hiến, tặng cho nhà nước làm công trình công cộng khi nhà nước không còn nhu cầu sử dụng vào mục đích ban đầu. Trong đó, cần xem xét cơ chế ưu tiên hoàn trả hoặc giao lại đất cho người đã hiến, tặng hoặc người thừa kế hợp pháp, trên cơ sở điều kiện cụ thể, chi phí đầu tư trên đất và nghĩa vụ tài chính phù hợp.
Liên quan đến quy định phân cấp, phân quyền và trách nhiệm quản lý đất đai, ĐBQH Bùi Thanh Nam (Phú Thọ) đề nghị, cơ quan soạn thảo rà soát quy định rõ trách nhiệm, quyền hạn của UBND cấp xã, Chủ tịch UBND cấp xã, các cơ quan chuyên môn, đảm bảo thống nhất giữa Luật Đất đai và các luật có liên quan. Các thủ tục, thẩm quyền của cấp xã cần được quy định cụ thể, phù hợp điều kiện nhân lực, năng lực chuyên môn cấp cơ sở. Ngoài ra, đại biểu cũng đề nghị điều chỉnh, bổ sung một số quy định trong dự thảo luật về bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất.
Đối với bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất, ĐBQH Trần Hoài Nam (Cà Mau) cũng lưu ý, cần có cơ chế kiểm tra, giám sát chuyên môn để bảo đảm sự thống nhất, minh bạch. Nếu mức giá được xác định quá thấp có thể ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách; ngược lại, mức giá quá cao có thể làm tăng gánh nặng tài chính cho người dân, doanh nghiệp và phát sinh khiếu kiện.
