ĐBQH Nguyễn Văn Sơn (Hà Tĩnh): Chức năng cơ bản và bẩm sinh của tổ chức công đoàn là đại diện chăm lo bảo vệ quyền, lợi ích, hợp pháp chính đáng của người lao động

Địa vị pháp lý của tổ chức công đoàn trong Hiến pháp cũng như trong pháp luật đã quy định, nhưng ở đây tổ chức công đoàn ngoài việc thực hiện vai trò đại diện cho người lao động còn là tổ chức nòng cốt để xây dựng giai cấp công nhân. Chúng ta cũng khẳng định rằng, vị thế của tổ chức công đoàn cùng với những chức năng, nhiệm vụ rõ nét là đại diện chăm lo bảo vệ quyền, lợi ích, hợp pháp chính đáng của người lao động. Đây cũng là chức năng cơ bản và cũng là chức năng bẩm sinh của tổ chức công đoàn. Do vậy nếu viết cùng với Nhà nước và các tổ chức chính trị xã hội thì như vậy không đủ. Phải khẳng định rằng chủ thể của tổ chức công đoàn và quyền đại diện duy nhất đó là chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, nếu có "cùng" thì ở đây thì là cùng với việc tổ chức thành lập và tham gia trong các hoạt động kiểm tra, kiểm soát và các hoạt động khác. Chữ "cùng" này rõ nét và nếu không đi "cùng" với các cơ quan Nhà nước thành lập thì trách nhiệm theo Điều 20, Điều 21 quan hệ đối với Nhà nước phải có yêu cầu thành lập. Vì chúng ta cũng đã có Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ, có điều lệ tổ chức công đoàn, việc thành lập tổ chức công đoàn ở các doanh nghiệp ngoài quốc doanh cực kỳ khó khăn và sự sống còn của tổ chức công đoàn ở đây không chỉ là vị thế mà còn là mở rộng được đối tượng đoàn viên cũng như phát triển được tổ chức công đoàn. Muốn phát triển tổ chức công đoàn dù công đoàn vận động tổ chức, dù có pháp luật cũng khó có thể thực hiện được. Do vậy, nếu có "cùng" là "cùng" việc thành lập và tổ chức vận động. Còn chức năng bẩm sinh phải khẳng định chủ thể là của tổ chức công đoàn.

Điều 5, quyền để thành lập gia nhập hoạt động của công đoàn. Tôi đồng tình với phương án thứ hai, tức là pháp luật Việt Nam tôn trọng người lao động và đồng hành cùng với người sử dụng lao động, như vậy mới có mối quan hệ lao động hài hòa. Cho nên các doanh nghiệp nước ngoài vào đầu tư thì người lao động cũng là những người vô sản, cũng là những người công nhân, người lao động chúng ta cũng bảo vệ và họ cũng có nguyện vọng sinh hoạt nếu đi một thời gian xa. Theo tôi, vấn đề này cũng là chính đáng, bảo vệ quyền lợi người lao động.