Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài

Tham dự cuộc làm việc có: Phó Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Hưng Yên Nguyễn Văn Huy; Giám đốc Sở Nội vụ Hưng Yên Đào Hồng Vận; đại diện Ngân hàng Chính sách xã hội chi nhánh tỉnh Hưng Yên; đại diện Ủy ban nhân dân cấp xã; đại diện Trung tâm Dịch vụ việc làm tỉnh Hưng Yên; một số doanh nghiệp đưa người Việt Nam đi lao động ở nước ngoài theo hợp đồng và một số cá nhân đã tham gia hoặc gia đình có người đi lao động ở nước ngoài theo hợp đồng.

Kiên quyết thu hồi giấy phép doanh nghiệp vi phạm trong đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài

Theo báo cáo, từ năm 2022 đến nay, tỉnh Hưng Yên có 43.556 lao động đi làm việc ở nước ngoài. Thị trường lao động chủ yếu là Nhật Bản (23.437 lao động), Đài Loan (15.610 lao động), Hàn Quốc (1.291 lao động) và một số quốc gia khác (3.218 lao động), tập trung ở các ngành nghề: công nghiệp, xây dựng, đánh bắt và chế biến thủy hải sản, y, dược, hộ lý…

Hiện nay trên địa bàn tỉnh có 2 doanh nghiệp trụ sở chính thực hiện chức năng tuyển chọn, đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài có thời hạn (Công ty TNHH Hợp tác lao động và Thương nghiệp Thái Bình; Công ty cổ phần Nhân Đạt Kesa). Ngoài ra, trên địa bàn tỉnh còn có 37 đơn vị, doanh nghiệp xuất khẩu lao động về địa phương tuyển chọn lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài theo hợp đồng.

Theo Sở Nội vụ Hưng Yên, nhìn chung, các doanh nghiệp hoạt động dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài trên địa bàn đã tổ chức thực hiện, hoạt động theo quy định, chính sách pháp luật của nhà nước, thực hiện tốt công tác tư vấn cho người lao động để họ nắm bắt đầy đủ thông tin cần thiết về các thị trường lao động nước ngoài và lựa chọn.

Tuy nhiên, còn một số doanh nghiệp hoạt động chưa hiệu quả, chưa chú trọng mở rộng khai thác thị trường lao động nước ngoài, chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm quản lý lao động, bảo vệ quyền lợi cho người lao động Việt Nam ở nước ngoài, chưa tích cực phối hợp giải quyết các tranh chấp lao động ở nước ngoài.

Một số cá nhân lợi dụng lòng tin, nhu cầu việc làm của người lao động để tổ chức đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài trái phép, ảnh hưởng đến tâm lý của người lao động và thân nhân.

Từ thực tiễn đó, Sở Nội vụ đề nghị tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm, kiên quyết thu hồi giấy phép của các doanh nghiệp không thực hiện đúng và đầy đủ các quy định pháp luật về đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, kịp thời thông tin đầy đủ, công khai về doanh nghiệp bị thu hồi giấy phép hoạt động.

Bộ Nội vụ cần đẩy mạnh nghiên cứu ban hành các cơ chế, chính sách hỗ trợ sử dụng hiệu quả nguồn lao động hoàn thành hợp đồng về nước; tăng cường tổ chức các lớp tập huấn, tuyên truyền phổ biến các hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài, nhằm nâng cao năng lực quản lý nhà nước tại địa phương.

Ban hành quy định về quản lý các đơn vị, doanh nghiệp hoạt động đưa người lao động Việt Nam đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài để các doanh nghiệp thực hiện đầy đủ trách nhiệm báo cáo số lượng người lao động tại địa bàn đi làm việc ở nước ngoài với cơ quan nhà nước ở địa phương, cơ sở.

Cục Quản lý lao động ngoài nước cần công khai kết quả thẩm định thị trường lao động nước ngoài của các doanh nghiệp trên Cổng thông tin điện tử của Cục để cơ quan quản lý các cấp và người lao động thuận lợi trong việc tra cứu, phòng ngừa rủi ro trong quá trình tuyển chọn lao động.

Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho cấp xã

Tại cuộc làm việc, đại diện các doanh nghiệp chia sẻ về những thuận lợi, khó khăn trong tuyển dụng lao động đi làm việc ở nước ngoài, cũng như đặc thù của mỗi thị trường, đặc biệt là sự cạnh tranh gay gắt giữa các nước trong thu hút lao động nước ngoài.

Các doanh nghiệp kiến nghị sửa đổi một số quy định để phù hợp với điều kiện thực tiễn, như thủ tục đăng ký hợp đồng, phí dịch vụ và phí môi giới, cơ sở vật chất đào tạo…

Trong khi đó, đại diện một số xã kiến nghị có quy định để chính quyền địa phương quản lý được tình hình người lao động trên địa bàn đi lao động ở nước ngoài; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, trong đó nghiên cứu để cấp xã tham gia sâu hơn, thậm chí tuyển lao động đi làm việc ở nước ngoài; đồng thời có cơ chế phối hợp giữa chính quyền cơ sở với cấp xã…

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng dự kiến sẽ được Quốc hội xem xét sửa đổi tại kỳ họp tới. Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Tạ Văn Hạ, nguyên tắc sửa đổi Luật lần này là để kịp thời thể chế hóa đầy đủ chủ trương, định hướng của Đảng về đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; chuyển đổi số; cắt giảm thủ tục hành chính… Song đây cũng là cơ hội để rà soát việc thực hiện, từ đó hoàn thiện chính sách, pháp luật trong lĩnh vực này.

“Điều quan trọng là phải lấy người lao động làm trung tâm, bảo vệ người lao động từ khi học tập, đào tạo đến khi ra nước ngoài làm việc và trở về, kết nối họ với thị trường lao động trong nước. Bởi với kinh nghiệm làm việc ở những môi trường chuyên nghiệp, được tiếp cận công nghệ hiện đại, người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài về sẽ có đóng góp quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh chúng ta đang chủ trương phát triển công nghiệp”, Phó Chủ nhiệm Tạ Văn Hạ nhấn mạnh.

Có chính sách kết nối, giới thiệu việc làm trong nước đối với người lao động đi làm việc ở nước ngoài về

Trước đó, Đoàn khảo sát đã làm việc với Trung tâm Dịch vụ việc làm tỉnh Hưng Yên - đơn vị có nhiệm vụ tư vấn, giới thiệu việc làm ở nước ngoài cho người lao động thông qua các doanh nghiệp được cấp phép đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Giám đốc Trung tâm Lê Văn Côn cho biết, nhu cầu đi làm việc ở nước ngoài của người lao động trên địa bàn tỉnh có xu hướng tăng, nhất là tại các thị trường có thu nhập ổn định, điều kiện làm việc tốt (Hàn Quốc, Nhật Bản, Đài Loan). Người lao động ngày càng quan tâm hơn đến các chương trình đi làm việc ở nước ngoài qua Trung tâm để bảo đảm tính hợp pháp, an toàn.

Từ năm 2022 đến nay, tổng số lao động của tỉnh đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng qua các chương trình tại Trung tâm là 1.674 lao động. Về cơ cấu ngành nghề, người lao động chủ yếu tham gia các lĩnh vực: sản xuất chế tạo, xây dựng, ngư nghiệp, công nghiệp gốc, dịch vụ, hộ lý, điều dưỡng, cơ khí, công nghệ thực phẩm…

Để khắc phục những khó khăn, hạn chế hiện nay, Trung tâm đề nghị tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, nhất là chính sách hỗ trợ đào tạo nghề, ngoại ngữ, kỹ năng, bồi dưỡng kiến thức cần thiết và vay vốn ưu đãi cho người lao động.

Đề nghị tăng cường quản lý, kiểm soát thông tin tuyển dụng trên môi trường mạng; xử lý nghiêm tổ chức, cá nhân lợi dụng nhu cầu đi làm việc ở nước ngoài của người lao động để môi giới trái phép, thu phí không đúng quy định hoặc cung cấp thông tin sai lệch.

Mở rộng, phát triển các thị trường lao động có thu nhập cao, điều kiện làm việc tốt, an toàn, ổn định; đồng thời tăng cường thông tin chính thống về thị trường, ngành nghề, chi phí, quyền lợi và nghĩa vụ của người lao động.

Có chính sách kết nối, giới thiệu việc làm trong nước đối với người lao động đi làm việc ở nước ngoài hết hạn hợp đồng trở về địa phương, nhằm phát huy kỹ năng, kinh nghiệm, tác phong công nghiệp đã tích lũy trong thời gian làm việc ở nước ngoài.