Chuyển đổi số để công đoàn đến gần hơn với đoàn viên, người lao động

Kịp thời giải quyết nhanh chóng quyền lợi người lao động

Tại Thành phố Hồ Chí Minh, chuyển đổi số đang được triển khai theo hướng thiết thực hơn với người lao động. Trước đây, nếu có thắc mắc về chính sách, pháp luật lao động, hoạt động công đoàn và các vấn đề liên quan quyền lợi của đoàn viên, người lao động thường phải hỏi trực tiếp cán bộ công đoàn. Hiện nay, các câu hỏi, vấn đề nêu ra đều được giải đáp rất nhanh nhờ vào “Trợ lý AI” của Liên đoàn Lao động Thành phố Hồ Chí Minh.

Đối với doanh nghiệp có gần 41.000 lao động như Công ty TNHH PouYuen Việt Nam, việc đẩy mạnh các ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động công đoàn đã giúp người lao động nhanh chóng nắm bắt được các quyền lợi của mình. Chủ tịch Công đoàn PouYuen Việt Nam Củ Phát Nghiệp cho biết, nhờ ứng dụng của chuyển đổi số, các thông tin được đưa tới người lao động kịp thời và đầy đủ hơn. Đơn cử như vừa qua, công đoàn công ty đã triển khai tuyên truyền về ứng dụng “Trợ lý AI”. Với ứng dụng này, người lao động có thể truy cập mọi lúc, mọi nơi và hỏi bất kỳ điều gì liên quan tới quyền, lợi ích của mình và được giải đáp ngay lập tức. Đơn cử như vấn đề tài chính công đoàn, điều lệ công đoàn, pháp luật lao động, các vấn đề về an toàn vệ sinh lao động, hợp đồng lao động, tiền lương, kỷ luật lao động...

Liên đoàn lao động thành phố Hải Phòng là một trong những đơn vị tiên phong xây dựng và triển khai app “Hướng công - Công đoàn Hải Phòng” trên điện thoại thông minh với nhiều chức năng như: tuyên truyền, tư vấn pháp luật trực tuyến, khảo sát dư luận, giới thiệu việc làm, cung cấp phúc lợi, hỗ trợ vay vốn, tra cứu chính sách và chatbot AI hỗ trợ pháp luật 24/7. Đặc biệt, tính năng vay vốn trực tuyến qua ứng dụng đã tạo thêm một kênh tiếp cận nguồn vốn thuận tiện cho đoàn viên khi gặp khó khăn. Tính đến ngày 22/8/2026, toàn thành phố đã có 2.116 lượt công nhân, viên chức, lao động vay qua app “Hướng công - Công đoàn Hải Phòng” với tổng số tiền giải ngân 11,826 tỷ đồng.

Với gia đình chị Lê Ngọc Mai (31 tuổi, đoàn viên công đoàn phường Phù Liễn), gói vay khẩn cấp đã trở thành “cứu cánh” cho 3 mẹ con kịp thời trang trải học phí. Sau khi đăng ký gói vay qua ứng dụng của Liên đoàn lao động thành phố, chỉ khoảng 2 giờ sau, gia đình chị đã nhận được hơn 4 triệu đồng để đóng các khoản tiền học cho 2 con. Theo chị, gói vay khẩn cấp là một sản phẩm ưu việt, giúp người lao động có thể dễ dàng tiếp cận để giải quyết các tình huống khẩn cấp trong sinh hoạt đời thường. Qua đó, giảm bớt áp lực trong cuộc sống và tránh xa nạn vay tín dụng đen đối với đoàn viên, người lao động.

Kiến tạo hệ sinh thái Công đoàn số

Từ thực tiễn cơ sở, yêu cầu đặt ra trong chuyển đổi số công đoàn chính là hình thành một hệ sinh thái thống nhất. Trong đó, dữ liệu đoàn viên được quản lý an toàn, thông tin được chia sẻ đúng lúc, các dịch vụ thiết yếu được tích hợp và cán bộ công đoàn có đủ công cụ để nắm bắt nhanh tình hình người lao động. Đây cũng là hướng đi đang được Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam triển khai.

Theo Kế hoạch thực hiện Đề án chuyển đổi số trong hoạt động Công đoàn đến năm 2026, tầm nhìn đến năm 2030, giai đoạn I từ năm 2025 - 2026, Tổng Liên đoàn đặt ra các nhiệm vụ xây dựng Khung kiến trúc số của Tổng Liên đoàn phiên bản 4.0 để làm cơ sở thực hiện; xây dựng hệ thống quản lý đoàn viên số; hệ thống báo cáo thống kê và phân tích đa chiều trên dữ liệu số; hệ thống quản trị các hoạt động Công đoàn số; ứng dụng đoàn viên số; tạo lập cơ sở dữ liệu công đoàn và phương án bảo đảm hạ tầng kỹ thuật, an toàn thông tin. Giai đoạn II từ năm 2027 - 2030 hướng tới nền tảng Công đoàn số (nền tảng dữ liệu lớn) và xây dựng kho dữ liệu số hóa.

Đặc biệt, ngày 24/3/2026, Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã ban hành kế hoạch thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia năm 2026 với mục tiêu tạo chuyển biến rõ rệt về chuyển đổi số liên thông, đồng bộ trong toàn hệ thống công đoàn từ cấp Tổng Liên đoàn đến công đoàn cơ sở; liên thông, đồng bộ với toàn hệ thống chính trị.

Đồng thời yêu cầu, các đơn vị trực thuộc phải bảo đảm nguyên tắc rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thời hạn. Kết hợp hài hòa giữa các nhiệm vụ thường xuyên (hoàn thiện thể chế, hạ tầng) với các nhiệm vụ đột phá, sáng tạo; bảo đảm tính khả thi, thiết thực, tránh hình thức; mọi kết quả phải đo lường được bằng số liệu cụ thể. Cùng với đó, gắn trách nhiệm người đứng đầu với tiến độ và kết quả; đưa kết quả thực hiện vào tiêu chí đánh giá, thi đua, khen thưởng và xử lý trách nhiệm khi chậm trễ. Kiên quyết phòng, chống lãng phí; kiểm soát hiệu quả đầu tư ngay từ khâu chủ trương, danh mục nhiệm vụ và phân bổ nguồn lực.

Chuyển đổi số trong hoạt động công đoàn không chỉ số hóa công việc, mà đổi mới phương thức phục vụ để Công đoàn thực sự hiện diện ở nơi đoàn viên, người lao động cần nhất. Thước đo cuối của quá trình này không phải là có bao nhiêu phần mềm hay bao nhiêu nền tảng được xây dựng, mà là đoàn viên được tiếp cận thông tin thuận tiện, quyền lợi được giải quyết nhanh chóng và tiếng nói của người lao động được lắng nghe kịp thời.