Chuyến bay FlyDubai: Toàn cảnh sự cố và giây phút giành lại kiểm soát trên không
Vụ tấn công cơ trưởng trên chuyến bay FlyDubai từ Dubai đến Tel Aviv ngày 30/9 đã khiến máy bay hạ độ cao đột ngột, buộc phải hạ cánh khẩn cấp tại Ảrập Xêút. Sự phối hợp giữa cơ trưởng bị thương, hành khách và các phi công có mặt trên máy bay đã giúp ngăn chặn thảm họa. Cuộc điều tra đang tập trung làm rõ động cơ và những vấn đề trong quy trình bảo đảm an ninh.

Chuyến bay FZ1073 của hãng hàng không FlyDubai, chở 174 hành khách từ Dubai, Các Tiểu vương quốc Ảrập Thống nhất (UAE), đến Tel Aviv, Israel, đã phải chuyển hướng tới sân bay Tabuk của Ảrập Xêút sau một vụ tấn công trong buồng lái ngày 30/9.
Theo thông tin ban đầu từ giới chức Israel, cơ phó đã tấn công cơ trưởng Smit Machchhar, công dân Ấn Độ, rồi tìm cách làm máy bay rơi. FlyDubai mô tả sự việc là một vụ xô xát trong buồng lái và cho biết máy bay đã hạ cánh an toàn.
Những phút hỗn loạn trên không
Máy bay đang trên hành trình tới Israel thì bất ngờ hạ độ cao nhanh, khiến hành khách hoảng loạn. Các lời kể cho thấy nhiều người không hiểu chuyện gì đang xảy ra, chỉ cảm nhận máy bay lao xuống trong tiếng la hét và tiếng trẻ em khóc.
Hành khách Mika Bauman kể rằng máy bay dường như rơi xuống và bắt đầu xoay nhẹ. Trong khoảnh khắc đó, cô tin mình sẽ không sống sót.
Bước ngoặt xảy ra khi cơ trưởng Machchhar, dù bị thương nặng, mở được cửa buồng lái. Theo người phát ngôn của Thủ tướng Israel được Reuters dẫn lời, hành động này giúp hành khách và phi hành đoàn khống chế cơ phó, tạo điều kiện cho hai phi công FlyDubai khác có mặt trên máy bay tiếp quản và đưa máy bay hạ cánh tại Tabuk.
Yaniv Hayoun, một hành khách tham gia khống chế nghi phạm, kể rằng anh cùng những người khác kéo kẻ tấn công ra khỏi buồng lái. Trong lúc hỗn loạn, anh cũng tác động vào cần điều khiển để giúp máy bay thoát khỏi trạng thái lao xuống.
Một hành khách khác, nha sĩ Shota Musaev, hỗ trợ trói nghi phạm bằng dây tai nghe và dây rút nhựa, sau đó sơ cứu cho cơ trưởng. Theo lời ông, phi công mất nhiều máu và có những vết thương nghiêm trọng.
Ngay cả khi nghi phạm đã bị khống chế, nỗi lo vẫn bao trùm khoang hành khách. Assaf Rajuan kể rằng phía dưới chỉ có sa mạc, khiến mọi người không biết máy bay sẽ hạ cánh ở đâu và điều gì đang chờ đợi họ.
Hạ cánh an toàn, hành khách trở về Israel
Các phi công có mặt trên chuyến bay đã tiếp quản việc điều khiển và đưa máy bay tới sân bay Tabuk. Sau khi hạ cánh, cơ trưởng và cơ phó được đưa đi điều trị; nghi phạm bị nhà chức trách sở tại bắt giữ.
FlyDubai sau đó bố trí một máy bay khác đưa hành khách tới sân bay Ben Gurion, gần Tel Aviv. Tại đây, họ được hướng dẫn đến khu vực tiếp đón riêng để kiểm tra y tế và gặp người thân. Một hành khách nam 50 tuổi được chuyển tới bệnh viện do bị thương ở phần thân trên.
Cơ trưởng Machchhar được giới chức Israel và Ấn Độ ca ngợi vì hành động chống trả và mở cửa buồng lái trong tình trạng bị thương. Gia đình cho biết ông đã trải qua phẫu thuật và tình trạng sức khỏe ổn định.
Trong cập nhật ngày 1/10, Bộ Nội vụ Ảrập Xêút cho biết cơ trưởng và cơ phó đã được chuyển tới Abu Dhabi sau khi đủ điều kiện y tế. Kết quả điều tra sơ bộ của phía Ảrập Xêút xác định cơ phó tấn công cơ trưởng. Đại sứ quán Ấn Độ tại UAE cho biết ông Machchhar đang hồi phục tốt.
Làm rõ động cơ, rà soát an ninh tổ bay
Danh tính đầy đủ và động cơ của nghi phạm chưa được công bố rõ ràng. Giới chức Israel xác định người này là công dân Oman và nghi ngờ vụ việc có động cơ khủng bố. Tuy nhiên, đây vẫn là nội dung đang được điều tra.
Theo Financial Times, UAE đã mở cuộc điều tra nhằm xác định vụ tấn công có liên quan đến hoạt động khủng bố hay được chuẩn bị từ trước hay không. Thủ tướng Benjamin Netanyahu đưa ra nhận định nghi phạm bị cực đoan hóa, nhưng không công bố bằng chứng đi kèm.
Một câu hỏi được đặt ra là cơ phó người Oman được phân công thực hiện chuyến bay tới Israel như thế nào, trong khi hai nước không có quan hệ ngoại giao chính thức. Các cơ quan điều tra cũng cần xác định vật dụng được sử dụng để tấn công và diễn biến chính xác trong buồng lái.
Theo AP, vụ việc khiến quy trình kiểm tra tổ bay và nguy cơ từ bên trong buồng lái bị xem xét lại. Điều tra viên chưa công bố vật dụng gây thương tích được mang lên máy bay hay có sẵn trên đó. Cửa buồng lái gia cố giúp ngăn người ngoài xâm nhập, nhưng có thể cản trở việc can thiệp khi mối đe dọa xuất phát từ bên trong.
FlyDubai đã tạm đình chỉ các chuyến bay đến và đi từ Israel trong khi cuộc điều tra tiếp tục. Israel và UAE cam kết phối hợp làm rõ vụ việc, đồng thời tăng cường hợp tác đối phó các mối đe dọa an ninh.
Việc chuyến bay hạ cánh an toàn đã tránh được hậu quả nghiêm trọng. Tuy nhiên, động cơ của nghi phạm, cách thức vụ tấn công xảy ra và những trách nhiệm liên quan vẫn cần được xác định qua điều tra.

