Bộ GD-ĐT thừa nhận kỷ cương thi cử còn sơ hở, chưa theo kịp các nguy cơ mới

Sai phạm tại một số điểm thi là do người thực hiện cố tình vi phạm quy chế

Tại Hội nghị Giám đốc Sở GD-ĐT năm 2026 nhằm đánh giá kết quả năm học 2025-2026 và trao đổi, thống nhất nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm năm học 2026-2027 vừa tổ chức tại Phú Thọ, trong báo cáo tổng kết Bộ GD-ĐT thừa nhận công tác bảo đảm an toàn trường học và kỷ cương thi cử còn những sơ hở, chưa theo kịp các nguy cơ mới.

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026, việc để xảy ra vi phạm pháp luật, quy chế nghiêm trọng tại điểm thi ở Tuyên Quang và Quảng Trị cho thấy công tác quản trị rủi ro, kiểm soát trách nhiệm cá nhân và phòng ngừa gian lận bằng công nghệ cao chưa thật sự chặt chẽ, ảnh hưởng đến kỷ cương và uy tín của ngành.

Một số trường hợp sử dụng công nghệ cao để gian lận nhưng chỉ phát hiện sau khi thi (do thí sinh khác tố cáo); còn có tình trạng vi phạm pháp luật, quy chế thi nghiêm trọng tại điểm thi trường THPT chuyên Tuyên Quang (tỉnh Tuyên Quang), điểm thi Trường THPT Lê Trực (tỉnh Quảng Trị).

Bộ GD-ĐT cho biết, nguyên nhân là do công nghệ phát triển rất nhanh trong khi nghiệp vụ phòng chống gian lận chưa được cập nhật thường xuyên, thiết bị phát hiện gian lận chưa được trang bị đồng bộ, một bộ phận cán bộ coi thi chưa có kinh nghiệm; sai phạm tại một số điểm thi là do người thực hiện cố tình vi phạm quy chế, không thực hiện đúng chức trách nhiệm vụ.

Để tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2027 an toàn, nghiêm túc, khách quan, công bằng, đúng quy chế, Bộ GD-ĐT cho biết, sẽ tăng cường trách nhiệm của địa phương, hội đồng thi và người đứng đầu. Chủ động triển khai các giải pháp phòng, chống gian lận thi cử bằng thiết bị công nghệ cao và trí tuệ nhân tạo; tăng cường phối hợp giữa ngành Giáo dục với lực lượng công an, cơ quan thông tin và truyền thông trong bảo đảm an ninh, an toàn, bảo mật đề thi và dữ liệu thi.

Đồng thời, tiếp tục chuẩn bị các điều kiện về thể chế, hạ tầng, ngân hàng câu hỏi, phần mềm và nhân lực để từng bước tổ chức thi, kiểm tra, đánh giá trên máy tính tại những địa phương, cơ sở giáo dục đủ điều kiện từ năm 2027. Bảo đảm việc chuyển đổi phương thức thi được thực hiện thận trọng, có lộ trình, không tạo bất bình đẳng giữa các vùng, miền.

Trả lại chất lượng giáo dục thực chất cho học sinh

Phát biểu tổng kết hội nghị, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, xảy ra hiện tượng tiêu cực ở một số địa phương, đây là vấn đề nhức nhối trong ngành cần phải quyết tâm đẩy lùi.

Những hạn chế nêu trên có nguyên nhân khách quan, nhưng cũng có nguyên nhân chủ quan. Điểm nghẽn lớn nhất nằm ở tư duy, nhận thức và việc tổ chức triển khai thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước. Ở một số nơi, công tác lãnh đạo, chỉ đạo chưa thật quyết liệt; năng lực tổ chức thực hiện còn hạn chế; sự phối hợp giữa các cấp, các ngành có lúc, có việc chưa chặt chẽ. Đây là những vấn đề cần được khắc phục bằng tinh thần đổi mới, trách nhiệm và hành động quyết liệt hơn trong năm học mới.

Theo Bộ trưởng, trong năm học 2026-2027, trả lại chất lượng giáo dục thực chất cho học sinh, xây dựng một hệ thống học thật, thi thật, nhân tài thật và giá trị thật. Cần chấm dứt triệt để tình trạng nâng điểm, làm đẹp học bạ, chạy theo thành tích và kết quả thi đua.

Trong hệ thống giáo dục, cần hình thành và giáo dục tinh thần liêm chính học thuật cho học sinh ngay từ trên bục giảng, từ mầm non và các cấp học tiếp theo. Mỗi học sinh cần biết mình đang ở đâu để nỗ lực vươn lên vì sự tiến bộ của bản thân, chứ không chỉ chạy theo điểm số để so sánh với người khác.

Đặc biệt, củng cố và tăng cường niềm tin thực chất của nhân dân đối với ngành Giáo dục. Đó là sự an tâm của từng phụ huynh, của toàn xã hội mỗi khi năm học mới bắt đầu. Làm sao để mỗi phụ huynh đều tin tưởng khi gửi con mình đến trường; để các em được sống và học tập trong một môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thực chất, trung thực. Để toàn xã hội có thể tin tưởng vào công tác đánh giá, kiểm tra, thi cử của chúng ta trong những năm tới.

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh: "Đây là quyết tâm mà với lòng tự trọng của những người làm giáo dục, các nhà giáo trong toàn ngành phải cùng nhau phấn đấu, từng bước xóa bỏ những tiêu cực, gian lận trong thi cử, tình trạng lạm thu trong các nhà trường; minh bạch tất cả các khoản thu, minh bạch dữ liệu hoạt động và xử lý nghiêm các hiện tượng tiêu cực, gian lận trong nhà trường. Chỉ có như vậy, chúng ta mới từng bước xây dựng được một nền giáo dục chất lượng, công bằng và trung thực".