Bế mạc Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026: Điểm hẹn nghề nghiệp ý nghĩa

Góc nhìn thẳng thắn và quyết liệt

Phát biểu tại Lễ bế mạc Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026 chiều 20/6, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Tổng Biên tập báo Nhân dân, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam Lê Quốc Minh nhận định: khi mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo đang tạo ra cơn bão thông tin khổng lồ, báo chí chính thống không thể chọn cách chạy đua về tốc độ đưa tin, mà phải tái định nghĩa sứ mệnh bằng giá trị cốt lõi: sự tin cậy, tính kiểm chứng và những góc nhìn sâu sắc.

Trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, giữ vững chất lượng nội dung và bản lĩnh người làm báo chính là con đường duy nhất để khẳng định vai trò dẫn dắt và phát triển bền vững. Đó cũng là sợi chỉ đỏ xuyên suốt 11 phiên nghị sự của Diễn đàn năm nay - nơi giới làm báo cùng thẳng thắn đối thoại, tìm lời giải cho bài toán tự chủ, tinh gọn bộ máy theo tinh thần các Nghị quyết của Đảng, nhằm kiến tạo một nền báo chí thực sự chuyên nghiệp, hiện đại và nhân văn.

9 phiên thảo luận chuyên sâu, trong đó có 4 phiên thảo luận chuyên ngành do các cơ quan báo chí chủ lực triển khai thực hiện, được tổ chức bài bản, khoa học, là những góc nhìn thẳng thắn và quyết liệt trước những vấn đề mà báo chí Việt Nam đang phải đối mặt và buộc phải nỗ lực tìm ra giải pháp.

Tính chính danh, năng lực kiểm chứng

Với góc nhìn “nguy hiểm nhất không phải tin giả, mà là sự xói mòn niềm tin”, phiên thảo luận Phát huy vai trò của báo chí trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng đã khẳng định, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là cuộc chiến rất cam go bởi báo chí hiện đang đối mặt với nhiều thách thức lớn.

Báo chí cần thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ. Một mặt phải đấu tranh phản bác trực diện các quan điểm sai trái, thù địch. Mặt khác phải chủ động xây dựng niềm tin thông qua việc lan tỏa sự thật, các giá trị nhân văn và những thông tin tích cực của đời sống xã hội.

Phiên thứ 2 với chủ đề Báo chí - Doanh nghiệp đồng hành kiến tạo tương lai khẳng định mối quan hệ hai bên đã chuyển từ hợp tác truyền thông đơn thuần sang đối tác chiến lược cùng kiến tạo giá trị xã hội, dựa trên chất xúc tác cốt lõi là niềm tin - thứ được coi là "hạ tầng mềm" cho sự phát triển bền vững.

Trong thời đại số "thừa thông tin, thiếu niềm tin", các diễn giả thống nhất vai trò của 3 chủ thể: Nhà nước thiết lập pháp lý; doanh nghiệp chủ động minh bạch, bớt tâm lý e ngại báo chí; báo chí giữ vai trò giám sát, phản biện và khẳng định lợi thế bằng tính chính danh, sự thật và năng lực kiểm chứng.

Mổ xẻ bài toán sống còn

Tại phiên thảo luận với chủ đề Đổi mới, sáng tạo để tiếp cận bạn đọc mới, phát triển kinh tế báo chí, các diễn giả đã cùng mổ xẻ hai bài toán sống còn của báo chí hiện đại: mở rộng tệp công chúng và tự chủ, tối ưu hóa nguồn thu tòa soạn. Để tiếp cận hiệu quả thế hệ bạn đọc mới, các tòa soạn cần đột phá về cả tư duy làm báo lẫn phương thức phân phối nội dung đa nền tảng, đa phương tiện.

Song song với đó, việc đa dạng hóa các mô hình kinh doanh - từ doanh thu quảng cáo số, tổ chức sự kiện, đến các dịch vụ giá trị gia tăng và mô hình thu phí đọc báo (paywall) - được thảo luận sâu sắc như những giải pháp cốt lõi để giải quyết bài toán kinh tế báo chí bền vững.

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo tạo ra những thách thức chưa từng có đối với ngành báo chí trên toàn cầu cũng như tại Việt Nam. Phiên số 4 - Bản quyền báo chí trong kỷ nguyên AI: Bảo vệ giá trị của nghề báo đã đi đến thống nhất: Trong bối cảnh bùng nổ thông tin nhân tạo, việc quyết liệt bảo vệ bản quyền, giữ vững tính xác thực và năng lực kiểm chứng chính là vũ khí chiến lược để báo chí chính thống bảo toàn giá trị độc quyền và khẳng định lòng tin tuyệt đối nơi độc giả.

Trong khi đó, phiên thảo luận Quảng bá hình ảnh Việt Nam trên hệ sinh thái báo chí số khẳng định yêu cầu cấp bách phải chuyển từ truyền thông bị động sang chủ động đặt nghị trình, xây dựng thương hiệu quốc gia đồng bộ dựa trên sức mạnh mềm và những câu chuyện truyền cảm hứng.

Quảng bá hình ảnh đất nước cần dựa trên báo chí dữ liệu, làm chủ công nghệ và xây dựng hệ sinh thái đa chủ thể - kết hợp sức mạnh của báo chí, ngoại giao, doanh nghiệp và người dân - để chủ động định hình một Việt Nam uy tín, trách nhiệm trên không gian số.

Bước đi mới, sứ mệnh mới

Tại phiên thảo luận Sắp xếp hoạt động của các cơ quan báo chí - Góc nhìn người trong cuộc, các diễn giả đã làm rõ lộ trình tinh gọn hệ thống, gắn liền với làn sóng cách mạng sắp xếp bộ máy các cấp và thực tiễn thành lập mô hình cơ quan báo chí - phát thanh truyền hình hợp nhất. Các đại biểu nhận định việc chủ động giảm đầu mối không thu hẹp không gian phát triển, mà là bước đi tất yếu để khắc phục tình trạng đầu tư dàn trải, tối ưu hóa nguồn lực nhằm thích ứng với xu thế đa nền tảng. Sắp xếp lại hoạt động một cách khoa học, minh bạch chính là cơ sở cốt lõi để xây dựng một nền báo chí cách mạng chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại và nâng cao năng lực cạnh tranh trong kỷ nguyên số.

Tại phiên thảo luận AI - Ứng dụng thế nào kiểm soát ra sao tại các tòa soạn Việt Nam, các diễn giả chia sẻ việc các tòa soạn coi đầu tư AI và tự động hóa là một trong những ưu tiên hàng đầu nhằm giải quyết các bài toán về năng suất lao động, chất lượng, sự sáng tạo cho sản phẩm báo chí và chi phí vận hành. Theo các đại biểu, báo chí sáng tạo và sử dụng AI có trách nhiệm mới tạo nên thành công cho các tác phẩm báo chí và giành được sự quan tâm của độc giả.

Phiên thảo luận Hướng đi nào cho truyền thông chính sách để hỗ trợ địa phương phát triển? tập trung đánh giá toàn diện bức tranh hoạt động của báo chí địa phương sau một năm thực hiện chủ trương hợp nhất tỉnh, thành phố. Tại đây, các diễn giả đã thẳng thắn mổ xẻ những thuận lợi cùng thách thức gay gắt của công tác truyền thông chính sách trong bối cảnh chuyển đổi số bùng nổ.

Các đại biểu khẳng định truyền thông chính sách không còn là việc đưa tin một chiều mang tính hành chính, mà phải trở thành bộ phận hữu cơ của quản trị và là cầu nối chiến lược tạo dựng niềm tin, sự đồng thuận giữa chính quyền, người dân với doanh nghiệp.

Phiên thảo luận thứ 9 với chủ đề Tự chủ chiến lược của cơ quan báo chí trong kỷ nguyên số cũng trở thành tâm điểm thu hút sự chú ý của đông đảo công chúng và những người làm nghề tại Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026. Các đại biểu khẳng định tự chủ toàn diện từ công nghệ, dữ liệu đến hạ tầng phân phối là yêu cầu cấp thiết để bảo vệ chủ quyền số và lan tỏa thông tin chính thống. Đồng thời, nhiều kiến nghị quan trọng đã được đưa ra, tập trung vào việc hoàn thiện cơ chế cho sản phẩm báo chí số, thúc đẩy hợp tác công - tư, đầu tư hạ tầng dữ liệu và đào tạo nhân lực làm chủ AI.