Báo chí New Zealand: Việt Nam là đối tác chiến lược ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương

Hôm nay, 12/8, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ tới Auckland, bắt đầu chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên của một nguyên thủ Việt Nam tới New Zealand kể từ năm 2007. Chuyến thăm đang tạo ra hiệu ứng truyền thông mạnh mẽ.

Thủ tướng Christopher Luxon cho rằng, đã đến lúc Wellington nhìn nhận Việt Nam như một đối tác ưu tiên chiến lược. Với dân số hơn 100 triệu người và mức tăng trưởng GDP hơn 8% trong 6 tháng đầu năm nay, Việt Nam hiện là một trong những nền kinh tế nổi bật tại châu Á. Thương mại giữa Việt Nam và New Zealand cũng tăng trưởng tương ứng, đạt 3,41 tỷ NZD trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3, tăng 72% trong vòng 5 năm.

Thủ tướng Christopher Luxon xác định thực phẩm và nguyên liệu từ nông, lâm nghiệp, giáo dục, du lịch, công nghệ, hàng không và đầu tư là những lĩnh vực hai nước cần tiếp tục thúc đẩy để duy trì đà tăng trưởng này.

Đưa khuôn khổ quan hệ đi vào thực chất

Chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm được kỳ vọng sẽ góp phần cụ thể hóa một mối quan hệ đã được nâng cấp nhanh chóng về khuôn khổ chính trị - Đối tác Chiến lược Toàn diện, trong khi các liên kết thực tế cần thêm thời gian để phát triển tương xứng.

Sau những năm tháng chiến tranh khốc liệt, New Zealand là một trong những quốc gia đầu tiên thiết lập quan hệ ngoại giao với đất nước thống nhất và độc lập ấy vào năm 1975. Quan hệ hai nước lần lượt được nâng lên Đối tác Toàn diện năm 2009, Đối tác Chiến lược năm 2020 và Đối tác Chiến lược Toàn diện vào tháng 2/2025.

Quá trình nâng cấp này đưa New Zealand vào nhóm những đối tác quan trọng hàng đầu của Việt Nam. Wellington và Hà Nội đang hướng tới mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 3 tỷ USD, đồng thời mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực nông nghiệp, giáo dục, biến đổi khí hậu và phát triển nguồn nhân lực.

Trong chuyến thăm lần này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự kiến có hai ngày hoạt động tại Auckland thay vì Wellington. Chương trình bao gồm lễ đón cấp Nhà nước tại Phủ Toàn quyền ở Mount Eden, cùng các cuộc gặp và tiệc chiêu đãi với Toàn quyền Dame Cindy Kiro, Thủ tướng Christopher Luxon và Chủ tịch Quốc hội Gerry Brownlee.

Nhà lãnh đạo Việt Nam tới New Zealand sau chuyến thăm Australia và các cuộc hội đàm với Thủ tướng Anthony Albanese. New Zealand kỳ vọng khoảng 5-6 thỏa thuận sẽ được ký kết trong khuôn khổ chuyến thăm, nhiều khả năng tập trung vào thương mại, giáo dục và hợp tác nông nghiệp.

Không chỉ là những con số thương mại

Đối với New Zealand, ý nghĩa của chuyến thăm không chỉ nằm ở thương mại, mà còn là xác lập vị thế trong cấu trúc khu vực đang thay đổi.

Việt Nam là thành viên của ASEAN, APEC và Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP). Điều đó giúp Wellington có thêm một đối tác sở hữu tầm ảnh hưởng đa phương thực chất, trong bối cảnh New Zealand đang nỗ lực đa dạng hóa các mối quan hệ kinh tế tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, thay vì tiếp tục phụ thuộc vào bất kỳ một cường quốc nào.

Chính sách đối ngoại của Việt Nam cũng trở nên chủ động và rộng mở hơn dưới sự lãnh đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Trong khoảng hai năm qua, nhà lãnh đạo Việt Nam đã thực hiện nhiều chuyến công tác tới các đối tác quan trọng ở những khu vực và theo những định hướng chính trị khác nhau, từ Trung Quốc, Nga, Belarus và Cuba đến Của tôi, Pháp, Hàn Quốc và Anh.

Các hoạt động ngoại giao dày đặc này đi cùng quá trình Việt Nam nâng cấp quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện với nhiều quốc gia và tổ chức, gồm Pháp, Malaysia, New Zealand, Indonesia, Singapore, Thái Lan, Anh và Liên minh châu Âu kể từ cuối năm 2024.

Quan hệ ngày càng nồng ấm giữa New Zealand và Việt Nam đồng thời diễn ra trong bối cảnh khu vực quan tâm nhiều hơn tới an ninh và ổn định ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Nội dung này đã được đề cập trong các tuyên bố chung khi Việt Nam nâng cấp quan hệ với cả Australia và New Zealand.

Chính đối ngoại độc lập tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa đang đưa Hà Nội đến gần hơn với những đối tác như Canberra và Wellington, trong khi Việt Nam vẫn tiếp tục coi trọng quan hệ với các nước khác. Cách tiếp cận linh hoạt đó giúp Việt Nam mở rộng mạng lưới đối tác mà vẫn duy trì tính tự chủ chiến lược.

Một đối tác có tầm ảnh hưởng đa phương

Chương trình chính thức của chuyến thăm cho thấy ý nghĩa vượt ra ngoài các thỏa thuận kinh tế cụ thể.

Đối với New Zealand, Việt Nam không còn chỉ là một thị trường xuất khẩu đang tăng trưởng nhanh. Với quy mô kinh tế, vai trò trong ASEAN, sự tham gia vào nhiều cơ chế đa phương và chính sách đối ngoại ngày càng chủ động, Việt Nam đang trở thành một đối tác quan trọng trong nỗ lực của Wellington nhằm đa dạng hóa quan hệ, mở rộng không gian hợp tác và củng cố vị thế tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.