Tại buổi làm việc với UBND huyện Thanh Oai về tình hình tội phạm và vi phạm pháp luật liên quan đến trẻ vị thành niên trên địa bàn, Đoàn khảo sát Ban Pháp chế HĐND thành phố Hà Nội đánh giá, quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng cùng sự phát triển mạng xã hội… là một trong những nguyên nhân tiềm ẩn nguy cơ mất an ninh trật tự xã hội liên quan đến trẻ vị thành niên. Thực tế trên đòi hỏi cấp ủy, chính quyền địa phương, các ban ngành, đoàn thể cần phối hợp chặt chẽ với nhà trường, phụ huynh có giải pháp giáo dục, phòng ngừa, hạn chế từ sớm, từ xa các nguy cơ có thể dẫn tới hành vi vi phạm pháp luật đối với trẻ vị thành niên.
Tình trạng phạm tội trong thanh, thiếu niên "gia tăng và trẻ hóa"
Báo cáo với đoàn khảo sát, Phó Trưởng Công an huyện Thanh Oai, Thượng tá Nguyễn Văn Tiệp cho biết: Những năm gần đây, tình trạng thanh, thiếu niên phạm tội trên địa bàn huyện diễn biến phức tạp, báo động về số trẻ em phạm tội đang "gia tăng và trẻ hóa" thực sự trở thành mối lo ngại cho xã hội. Từ năm 2018 đến năm 2023, trên địa bàn huyện xảy ra 33 vụ với 101 đối tượng. Trong đó, cố ý gây thương tích 6 vụ, lừa đảo chiếm đoạt tài sản 3 vụ, tàng trữ trái phép chất ma túy 2 vụ, hiếp dâm người dưới 16 tuổi 2 vụ. Đặc biệt, gây rối trật tự công cộng 5 vụ với 70 đối tượng, cướp tài sản 3 vụ với 5 đối tượng…
Đáng chú ý, vi phạm nổi lên chủ yếu là gây rối trật tự công cộng, cố ý gây thương tích, cướp giật tài sản, cướp tài sản. Điển hình trong năm 2023, Công an huyện đã bắt khởi tố 4 vụ với 48 bị can về tội gây rối trật tự công cộng, nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ mâu thuẫn nhỏ. Các đối tượng chưa thành niên đang lứa tuổi học sinh tụ tập hẹn đánh nhau. Các đối tượng thường tập trung tụ tập thành các nhóm từ 10 đối tượng trở lên; có chuẩn bị công cụ, hung khí, phương tiện để tham gia, đuổi đánh nhau trên đường, địa bàn công cộng, sử dụng hung khí gây thương tích cho một hoặc nhiều đối tượng, gây hoang mang cho quần chúng Nhân dân và những người tham gia giao thông.
Đại diện Công an huyện Thanh Oai báo cáo tại cuộc làm việc. Ảnh: Đ. Huấn
Đa số đối tượng phạm tội có trình độ học vấn thấp, là học sinh cá biệt, lười học, nhiều cháu đã bỏ học, gia đình có hoàn cảnh éo le, bố mẹ không quan tâm giáo dục. Một số đối tượng bị ảnh hưởng bởi môi trường gia đình có bố mẹ ly hôn, gia đình không hạnh phúc, bố mẹ không quan tâm, chăm sóc con cái, một số đối tượng sống với ông bà, họ hàng. Quá trình sinh sống, học tập tiếp xúc, quan hệ với các đối tượng xấu nên bị lôi kéo, rủ rê dẫn đến việc thực hiện các hành vi vi phạm…
Đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục
Tại buổi làm việc, Đoàn khảo sát của Ban Pháp chế HĐND thành phố chia sẻ với những khó khăn của huyện Thanh Oai khi đang trong quá trình đô thị hóa nhanh, giao thương phát triển, cùng với phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội… Đây là những nguyên nhân chính tiềm ẩn nguy cơ mất an ninh trật tự xã hội. Chỉ rõ tình trạng trẻ vị thành niên vi phạm tội gây rối trật tự công cộng ngày càng gia tăng, Đoàn khảo sát cho rằng, nguyên nhân lớn xuất phát từ sự quản lý chưa sát sao của gia đình, nhà trường.
Thành viên Đoàn khảo sát phát biểu tại cuộc làm việc. Ảnh: Đ. Huấn
Trước thực trạng trên, Đoàn khảo sát đề nghị, Công an huyện Thanh Oai tiếp tục phối kết hợp chặt chẽ giữa các đội nghiệp vụ, lực lượng công an xã và chính quyền địa phương, gia đình, các đoàn thể nhà trường, tổ chức rà soát lập danh sách số học sinh, thanh thiếu niên dưới 18 tuổi có các biểu hiện vi phạm pháp luật để cùng phối hợp giáo dục, răn đe, tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật cho các cháu tại các thôn, tổ dân phố, các nhà học. Đồng thời, tăng cường tham mưu với cấp ủy, chính quyền địa phương phòng ngừa tốt các loại tội phạm; phối hợp với nhà trường, ký cam kết với hội cha mẹ học sinh, nhằm phòng ngừa từ sớm, từ xa trẻ vi phạm.
Đoàn khảo sát cũng đề nghị lực lượng Công an huyện, các xã trên địa bàn huyện Thanh Oai chủ động nắm tình hình quản lý chặt chẽ địa bàn, khu vực trọng điểm; thực hiện tốt các mặt nghiệp vụ cơ bản nhất là công tác rà soát, bổ sung, quản lý chặt chẽ số đối tượng sưu tra, đối tượng có tiền án, tiền sự hoặc có biểu hiện nghi vấn. Công an huyện phối hợp cần phối hợp chặt chẽ với Phòng Giáo dục và Đào tạo có văn bản chỉ đạo các nhà trường cần đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục, chú trọng giáo dục đạo đức. Tiếp tục phát động mạnh mẽ phong trào toàn dân tham gia phát hiện, tổ giác tội phạm, cảm hóa, giáo dục người có quá khứ tội phạm trên địa bàn dân cư gắn với cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” nhằm huy động sức mạnh của toàn xã hội tham gia đấu tranh phòng, chống tội phạm xâm hại trẻ em và tội phạm do người dưới 18 tuổi gây ra…