ĐỊA PHƯƠNG
Cập nhật 10:12 | 25/09/2018 (GMT+7)
.
Hải Dương:

Người dân hoang mang trước hiện tượng cá chết

07:44 | 09/05/2018
Dịp nghỉ lễ 30.4 vừa qua, hàng tấn cá nuôi lồng bè trên sông Thái Bình của các hộ dân xã Nhân Huệ, huyện Chí Linh và xã Nam Tân, huyện Nam Sách (Hải Dương) ngoi lên mặt nước và chết. Đã một tuần trôi qua, nguyên nhân được các cơ quan bước đầu xác định cá chết là do thiếu oxy; trong khi các hộ nuôi cá thì cho rằng cá nuôi của mình bị chết do “nguồn nước bị đầu độc” bởi các nhà máy thuộc khu vực thượng nguồn xả thải.

Cá chết trắng lồng

Những năm gần đây, nghề nuôi cá lồng trên sông Kinh Thầy và sông Thái Bình phát triển mạnh, tạo thu nhập cao cho nhiều hộ dân. Tuy nhiên, trong những ngày qua, các hộ dân nuôi cá lồng dọc hai bờ sông Thái Bình đoạn qua các xã Nhân Huệ (Chí Linh) và Nam Tân (Nam Sách) như ngồi trên đống lửa. Theo phản ánh của các hộ nuôi cá, ngày 29 - 30.4, đồng loạt cá nuôi trong lồng tự nhiên nhao đầu và nhiều loại cá trong số đó bị chết bất thường. Cao điểm nhất là vào ngày 1.5 cá đồng loạt nổi đầu, chồng chất lên nhau. Trong số cá bị chết, bao gồm nhiều loại cá thương phẩm giá trị kinh tế cao trên thị trường sắp đến kỳ thu hoạch như chép giòn 3 - 5kg, trắm giòn 6 - 7kg, cá ngạnh sông.


Người dân xã Nam Tân, Nam Sách, Hải Dương khắc phục sau vụ cá chết
Ảnh: Hải Phong

Chúng tôi đến nhà ông Nguyễn Văn T, thôn Long Động (xã Nam Tân, Nam Sách), một trong những hộ nuôi cá bị thiệt hại nặng nề nhất. Đôi mắt và khuôn mặt của người đàn ông hằn lên sự mệt mỏi. Gặp chúng tôi ông chỉ lắc đầu và buồn rầu chia sẻ, ngay khi thấy hiện tượng cá nổi đầu, gia đình ông bật máy bơm sục để tăng khí oxy cho cá; mượn máy bơm xăng bơm sục cứu cá. Ông T ước lượng, số cá chết từ các lồng nuôi của gia đình là hơn 1 tấn. Cũng theo ông Nguyễn Văn T, ngay khi xảy ra hiện tượng cá chết, ông xã lấy mẫu nước và kiểm tra bằng máy test tại chỗ, kết quả khí oxy hòa tan trong nước bằng 0, các chất NH3, NH4, NO3 đều ở mức nguy hiểm. Rời lồng cá của gia đình ông T, chúng tôi tìm đến những lồng cá của gia đình ông Trần Văn Tr, thôn Quảng Tân, xã Nam Tân. Gia đình ông có 28 lồng cá nhưng số cá dồn lại chỉ còn khoảng 13 lồng, thiệt hại về kinh tế là rất lớn.

Trao đổi với chúng tôi, Chủ tịch UBND xã Nam Tân Hoàng Văn Tân cho biết, trên địa bàn xã có gần 60 hộ nuôi cá lồng với tổng số trên 1.200 lồng các loại trên tổng chiều dài 4,8km. Đây là sinh kế chính của các hộ gia đình, nghề nuôi cá đã giúp cho nhiều hộ dân vươn lên thoát nghèo. Tuy nhiên, sự cố cá chết vừa rồi đã khiến cho nhiều người dân hoang mang, lo lắng. Sau khi có thông tin của người dân, lãnh đạo xã đã nhanh chóng xuống địa bàn chỉ đạo người dân nhanh chóng sục khí tạo oxy cho cá; vận động người dân nhanh chóng chôn lấp số cá chết để tránh gây bốc mùi hôi thối và ảnh hưởng đến môi trường. Không chỉ các hộ dân nuôi cá trên sông Kinh Thầy bị hứng chịu thiệt hại, cùng thời điểm nhiều hộ dân ở xã Tiền Tiến, huyện Thanh Hà cũng có hiện tượng cá nhao nhác nổi lên mặt nước và chết cục bộ ở một số hộ nuôi.

Đến thời điểm hiện tại, thiệt hại đang được kiểm đếm nhưng theo ước tính của người dân, số lượng cá chết lên đến gần chục tấn. Cá chết là mất tiền, nhưng với các hộ dân nuôi cá lồng gặp sự cố cá chết vừa qua, nỗi lo lắng lớn hơn của họ chính là việc tiêu thụ số cá sống còn lại, bởi nhiều tư thương nhân vụ việc cá chết “đục nước béo cò” ép giá thu mua. Cũng vì vậy mà các hộ dân bị thiệt hại đều đề nghị được dấu tên.

Sớm chỉ ra nguyên nhân chính xác

Chi Cục trưởng Chi cục Thủy sản tỉnh Hải Dương Phạm Văn Tình cho biết, toàn tỉnh hiện có 3.050 lồng nuôi cá, tập trung trên các sông Kinh Thầy, Thái Bình, Kinh Môn. Đây là sinh kế của hàng nghìn hộ gia đình. Sau khi nhận được thông tin cá chết, các cơ quan chuyên môn của tỉnh đã nhanh chóng xuống hướng dẫn người dân dọn sạch lồng, tăng cường không khí cho cá hô hấp và không cho cá ăn vào thời điểm cá bị nổi đầu. Đồng thời lấy mẫu nước đem đi xét nghiệm, làm cơ sở khoa học để tìm ra nguyên nhân cá chết.

Đã hơn một tuần trôi qua, hiện tượng cá chết hiện tại đã chấm dứt, các hộ nuôi tranh thủ vớt nốt đôi ba con cá chết còn sót lại để tiêu hủy, đồng thời tích cực chăm sóc số cá còn lại trong các lồng bè. Lúc này, người nuôi cá lại đau đáu với câu hỏi vì sao cá chết. Khi được hỏi, đa số người dân cho rằng, thời điểm cá chết là do “nguồn nước bị đầu độc” bởi các nhà máy thuộc khu vực thượng nguồn xả thải với một lượng rất lớn. Khi nguồn nước này chảy tới đâu thì cá nổi lên và chết tới đó.

Cũng theo lời kể của những người dân, cách đây 4 năm, cũng vào dịp nghỉ lễ 30.4, nước sông Thái Bình chảy qua địa bàn tự nhiên bốc mùi hôi thối rồi cá, tôm chết trắng sông. Sự việc chỉ xảy ra chóng vánh trong khoảng 1 - 2 tiếng đồng hồ, nhiều hộ nuôi cá không kịp trở tay. Giờ đây sự cố lại một lần nữa diễn ra đúng vào ngày nghĩ lễ, khiến cho người dân càng củng cố nghi vấn một số nhà máy lợi dụng ngày nghỉ để xả thải.

Về phía cơ quan chuyên môn, Phó Trưởng phòng Nông nghiệp huyện Nam Sách Nguyễn Quang Liêm cho rằng, cá nhao đầu và chết có thể là do nguyên nhân thời tiết hôm đó có nhiều bất lợi, cộng thêm thủy triều đứng im do ít có thuyền bè qua lại như mọi ngày nên khiến dòng nước lặng, oxy không hòa tan được. Chi Cục trưởng Chi cục Thủy sản,, Sở NN - PTNT tỉnh Hải Dương Phạm Văn Tình cho biết, qua kiểm tra ban đầu có thể đánh giá cá chết không phải do phát sinh dịch bệnh mà do thiếu oxy. Bên cạnh đó, có thể do người dân nuôi cá với mật độ dày, không thường xuyên dọn lồng, thức ăn dư thừa dẫn đến nguồn nước bị ô nhiễm.

Nguyện vọng chung của các hộ nuôi cá lồng dọc sông Thái Bình là mong muốn các cơ quan chức năng sớm chỉ ra chính xác nguyên nhân cá chết để nông dân yên tâm sản xuất và chủ động phòng tránh. Đồng thời, trả lời rõ nghi vấn của người dân rằng sự cố cá chết vừa qua có hay không liên quan đến việc xả thải trái phép của các nhà máy, xí nghiệp phía thượng nguồn. Hơn nữa, không chỉ những người dân nuôi cá ổn định sinh kế, nguồn nước sông Thái Bình còn là nguồn nước sinh hoạt, sản xuất của hàng trăm nghìn hộ dân ở các tỉnh Hải Dương, Bắc Ninh, Bắc Giang, Hải Phòng...

NGUYỄN ÁNH - DIỆP ANH
Xem tin theo ngày:
TRAO ĐỔI KINH NGHIỆM
08:09 06/04/2016
Phát triển mô hình Hợp tác xã (HTX) phù hợp với nhu cầu thực tế của nông dân, lao động nghèo, đặc biệt càng phù hợp hơn đối với những địa phương có khu vực nông thôn miền núi. Với đóng góp vào ngân sách chung của tỉnh mỗi năm khoảng 0,4%, Hòa Bình mong muốn nhân rộng và phát triển mô hình kinh tế nòng cốt này. Tuy nhiên, làm thế nào để HTX thực sự “lột xác” và phát triển bền vững là bài toán khó, phải “gỡ” nhiều “nút thắt”...
Quay trở lại đầu trang