Từng là một trong những địa phương nghèo nhất tỉnh Phú Yên, nhưng nhờ chuyển dịch cơ cấu kinh tế đúng hướng, Sơn Hòa đang ngày càng khởi sắc, đời sống của người dân được nâng lên đáng kể...
Chủ tịch UBND xã Sơn Phước, huyện Sơn Hòa Nguyễn Văn Tý nhớ lại: những năm đầu giải phóng, Sơn Hòa là một trong những địa phương nghèo, nhà cửa thưa thớt, đường sá đi lại khó khăn, đất sản xuất nông nghiệp đa phần hoang hóa, đời sống nhân dân hết sức khó khăn. Nhưng giờ đây, Sơn Hòa đã có nhiều công trình thủy lợi, mở rộng diện tích lúa nước, từng bước giải quyết lương thực tại chỗ cho nhân dân vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, với tổng vốn đầu tư hàng chục tỷ đồng.
Để có kết quả này, Chủ tịch UBND huyện Sơn Hòa Cao Minh Hòa cho biết: phát huy truyền thống cách mạng của quê hương Anh hùng, chính quyền và nhân dân Sơn Hòa đã đoàn kết, chung sức xây dựng quê hương. Cụ thể, trong chiến lược xóa đói giảm nghèo, những năm gần đây huyện chú trọng phát triển cơ sở hạ tầng, nhất là các xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Các cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp tiếp tục được đầu tư mở rộng, nhiều ngành nghề, dịch vụ được hình thành và phát triển, thu hút, giải quyết, tạo thêm việc làm cho hàng ngàn lao động mỗi năm. Thành tựu nổi bật của huyện là đã chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp với cây mía và con bò làm chủ lực đã bảo đảm cuộc sống cho hàng ngàn hộ dân. Chủ tịch huyện Cao Minh Hòa cũng cho biết: khoảng 5 năm trở lại đây, nhờ cây mía cho năng suất cao, giá cả ổn định, đời sống nhân dân có nhiều khởi sắc. Hầu hết bà con đồng bào dân tộc thiểu số đều xây được nhà ngói khang trang, sắm sửa được các vật dụng, phương tiện có giá trị, nhiều hộ đầu tư mua ô tô tải để chủ động vận chuyển nông sản...
37 năm sau giải phóng, giờ đây các xã vùng sâu, vùng xa của huyện Sơn Hòa đã có nhiều thay đổi. Từ xã Sơn Phước đi Trà Kê, xã Sơn Hội, hay lên các xã vùng cao Phước Tân, Cà Lúi giáp với tỉnh Gia Lai, đường giao thông được duy tu, nâng cấp; trường, trạm khang trang… Vùng chiến khu xưa đang trải rộng một màu xanh ngút ngàn với những cánh đồng mía, bắp, mì và các loại cây công nghiệp phù hợp với loại đất đỏ ba-zan màu mỡ, khí hậu mát mẻ. Được sự đầu tư của Nhà nước, nhiều hộ gia đình nơi đây đã trồng một số loại cây có giá trị cao như tiêu, chè, cà phê, cao su, sa nhân tím… Trung tâm Ứng dụng và Chuyển giao công nghệ Phú Yên đang triển khai mô hình trồng cây sa nhân tím tại các xã Sơn Long, Sơn Định và Sơn Xuân trên 10ha, do Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp duyên hải Nam Trung bộ chuyển giao kỹ thuật. Việc trồng thử nghiệm cây sa nhân tím dưới tán rừng tự nhiên và tán rừng trồng tại cao nguyên Vân Hòa đã cho kết quả ngoài mong đợi. Ngoài phát triển cây lâm nghiệp, công nghiệp, bà con vùng sơn cước Sơn Hòa còn áp dụng khoa học kỹ thuật trong chăn nuôi gia súc, gia cầm, trồng cây đặc sản như mít, chuối… theo quy mô trang trại, đáp ứng nhu cầu về thực phẩm cho người dân trong vùng và cung cấp cho các vùng lân cận.
Về cao nguyên Vân Hòa thuộc huyện Sơn Hòa - một trong những khu căn cứ địa của tỉnh Phú Yên trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, chúng tôi thấy một cuộc sống mới đang khởi sắc trên chiến khu xưa. Nơi đây giờ đã có đường ô tô đến được các trung tâm 3 xã Sơn Xuân, Sơn Long, Sơn Định và các thôn, buôn. Trục đường miền Tây, một dự án giao thông trọng điểm nối ba tỉnh Bình Định, Phú Yên, Đăk Lăk đã được thông tuyến, nối vùng cao Vân Hòa gần với các trung tâm khác thông qua các tuyến ĐT643 từ Hòa Đa đi lên và ĐT648 từ Ngân Điền (xã Sơn Hà) qua. Tuyến giao thông huyết mạch này đã góp phần vực dậy tiềm năng kinh tế, làm thay đổi đời sống bà con nơi đây. Diện mạo vùng cao miền núi ngày càng sầm uất với các công trình: trường học, trạm y tế, công sở, đường giao thông... được xây dựng khang trang; những ngôi nhà mới kiên cố mọc lên, các thị tứ hình thành…
Nói về hướng phát triển ở Sơn Hòa, Bí thư huyện Sơn Hòa Nguyễn Quốc Hoàn cho biết: ngoài phát triển đa dạng các ngành nghề, chủ trương của huyện là phát triển vùng nguyên liệu mía, sắn, gắn với công nghiệp chế biến, nhằm tạo bước đột phá trong phát triển kinh tế toàn diện. Đây cũng là mục tiêu, hướng đi bền vững trong xóa đói, giảm nghèo, cũng như xây dựng nông thôn mới của địa phương. Với những định hướng đúng đắn, hy vọng trong tương lai không xa, Sơn Hòa sẽ trở thành trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, nối liền vùng căn cứ địa cách mạng với những tên đất, tên làng tạo một sự liên kết vùng trong phát triển KT - XH và tạo một điểm nhấn mới trên trục dọc miền Tây Phú Yên.