PHÁP LUẬT
Cập nhật 15:29 | 16/07/2019 (GMT+7)
.
Thi hành án liên quan đến tín dụng, ngân hàng

Vướng vì cách hiểu khác nhau

09:33 | 22/08/2018
Trả cho bên thứ 3 hay thanh toán án phí trước là vướng mắc lớn trong quá trình thực hiện Nghị quyết số 42/2017/QH14 ngày 21.6.2017 của QH về thí điểm một số chính sách về xử lý nợ xấu và tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu của các tổ chức tín dụng.

Ưu tiên bên nào?

Theo Khoản 3 Điều 47 Luật Thi hành án dân sự (THADS) và hướng dẫn tại Công văn số 1099 ngày 11.4.2016 của Tổng cục THADS, khi xử lý tài sản của bên thứ 3 để thi hành án, đối với khoản tiền thu được từ việc bán, xử lý tài sản, khi thực hiện thanh toán, cơ quan thi hành án ưu tiên thanh toán án phí, kể cả án phí thuộc nghĩa vụ của người phải thi hành án.

Tuy nhiên, Điều 12 Nghị quyết 42/2017/QH14 lại quy định, “số tiền thu được từ xử lý tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu, sau khi trừ chi phí bảo quản, thu giữ và chi phí xử lý tài sản bảo đảm được ưu tiên thanh toán cho nghĩa vụ nợ được bảo đảm cho tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức mua bán, xử lý nợ xấu trước khi thực hiện nghĩa vụ thuế, nghĩa vụ khác không có bảo đảm của bên bảo đảm”. Đồng thời, tại Mục 2.4 Công văn số 3022 ngày 15.8.2017 của Tổng cục THADS hướng dẫn thực hiện một số nội dung liên quan đến Nghị quyết 42/2017/QH14 có hướng dẫn: Từ ngày 15.8.2017, khi thực hiện việc thanh toán khoản tiền thu được từ xử lý tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu, cơ quan THADS ưu tiên thanh toán cho nghĩa vụ nợ được bảo đảm cho tổ chức tín dụng sau khi trừ chi phí cưỡng chế theo quy định của pháp luật về THADS. Đối với các nghĩa vụ khác của người phải thi hành án chỉ được thực hiện thanh toán trong trường hợp khoản tiền thu được từ việc xử lý tài sản bảo đảm lớn hơn nghĩa vụ được bảo đảm và chi phí cưỡng chế. Riêng đối với khoản án phí, cơ quan THADS tạo điều kiện để các bên đương sự và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan được thỏa thuận nhằm bảo đảm khoản thu nộp ngân sách nhà nước và kết thúc được hồ sơ thi hành án chủ động đối với khoản án phí”.

Ngoài ra, tại Công văn số 3402 ngày 18.9.2017 của Tổng cục THADS có nội dung hướng dẫn: “các nội dung tại Công văn số 1099 ngày 11.4.2016 của Tổng cục THADS không còn phù hợp để thực hiện, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận”.

Lúng túng trong áp dụng

Chính vì có sự vênh trong quy định cũng như hướng dẫn nghiệp vụ, nên rất  nhiều cơ quan THADS và Chấp hành viên gặp vướng mắc do có các quan điểm, cách hiểu khác nhau khi áp dụng. Có quan điểm cho rằng, trong trường hợp này cần áp dụng quy định tại Điều 47, Luật THADS, tiếp tục khấu trừ tiền án phí, kể cả án phí thuộc nghĩa vụ của người phải thi hành án. Nhưng có quan điểm khác cho rằng, nếu người thứ 3 bảo lãnh có tài sản bị xử lý không đồng ý cho khấu trừ án phí sẽ không được khấu trừ, phải trả khoản tiền còn lại cho người thứ 3 bảo lãnh.

Đại diện Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) nêu thực tế, tại các bản án có hiệu lực pháp luật, tòa án tuyên khi khách hàng không trả được nợ thì Vietcombank có quyền yêu cầu cơ quan THADS xử lý các tài sản bảo đảm. Khi Vietcombank gửi đơn yêu cầu THADS thì cũng yêu cầu thi hành án đồng thời các tài sản bảo đảm, bao gồm cả tài sản bảo đảm của bên nợ và tài sản bảo đảm thế chấp của bên thứ 3. Tuy nhiên, thực tế thi hành án, cơ quan THADS sẽ tiến hành xử lý các tài sản bảo đảm của bên nợ trước, sau khi xử lý hết tài sản bảo đảm của bên nợ thì mới xử lý các tài sản bảo đảm của bên thứ 3. Một số trường hợp, quá trình xử lý tài sản của bên nợ gặp khó khăn, kéo dài, mặc dù giá trị tài sản bảo đảm thấp hơn nhiều so với dư nợ nhưng cơ quan THADS vẫn không tiến hành kê biên, xử lý các tài sản bảo đảm của bên thứ 3. Điều này ảnh hưởng đến quyền lợi của người được thi hành án là Vietcombank.

Hoặc có không ít tổ chức tín dụng cho rằng, theo quy định của Nghị quyết số 42/2017/QH14 thì số tiền thu được từ xử lý tài sản bảo đảm chỉ ưu tiên thanh toán cho nghĩa vụ nợ được bảo đảm cho tổ chức tín dụng sau khi trừ chi phí cưỡng chế theo quy định của pháp luật về THADS. Từ đó dẫn đến chính bản thân tổ chức tín dụng khó khăn trong việc thực hiện cơ chế hỗ trợ hoặc ưu tiên thanh toán các khoản tiền phát sinh trong thi hành án như nộp các khoản chi phí để nhận tài sản trong trường hợp tổ chức tín dụng đồng ý nhận tài sản để trừ vào số tiền thi hành án; hoặc trích lại khoản tiền để người phải thi hành án hoặc người có tài sản bảo đảm thuê, thu xếp chỗ ở trong thời hạn 1 năm theo Điều 115 Luật THADS.

Bên cạnh những trường hợp trên, cách áp dụng còn khác nhau ở các cơ quan khác. Cụ thể, khi xử lý tài sản bảo đảm của bên thứ 3, có trường hợp ngân hàng đồng ý ưu tiên khấu trừ tiền án phí vào tiền thu được từ việc bán tài sản nhưng người phải thi hành án hoặc bên bảo lãnh có tài sản thế chấp không đồng ý, không thỏa thuận thì cũng khó có cơ sở rõ ràng cho việc thu án phí. Ngoài ra, vẫn còn một số vụ việc đã giao được tài sản cho người mua trúng đấu giá nhưng chưa xử lý được tiền, hoặc người nhận tài sản không đăng ký quyền sở hữu được do vướng mắc trong việc xác định nghĩa vụ nộp thuế liên quan phát sinh từ khoản thu nhập do bán, xử lý tài sản để thi hành án. Cơ quan thuế cho rằng thu nhập phát sinh phải kê khai, nộp thuế; trong khi đó Nghị quyết 42/2017/QH14 quy định ưu tiên thanh toán cho nghĩa vụ nợ được bảo đảm cho tổ chức tín dụng. Từ đó, dẫn đến vụ việc thi hành án tồn đọng.

Đình Khoa
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
20:53 10/04/2017
Toàn quốc phấn đấu không phát sinh tụ điểm phức tạp về ma túy; mỗi năm triệt xóa từ 5 - 10% số điểm, tụ điểm và mỗi huyện, quận, thị xã, thành phố (trực thuộc tỉnh) xây dựng được 1 mô hình điểm về phòng, chống ma túy tại xã, phường, thị trấn... Đây là mục tiêu Chương trình phòng, chống ma túy đến năm 2020 vừa được Thủ tướng phê duyệt.
Quay trở lại đầu trang