PHÁP LUẬT
Cập nhật 18:52 | 15/12/2017 (GMT+7)
.
Bạn đọc viết

Nhiều thủ tục, nhiều đầu mối

08:53 | 06/10/2017
Mặc dù được đánh giá là đã có sự minh bạch đáng kể trong thủ tục xin phép cấp mỏ so với Luật Khoáng sản 2005, song những quy định liên quan đến vấn đề này tại Luật Khoáng sản 2010 cũng chưa hẳn đã tạo điều kiện cho doanh nghiệp (DN) với quy trình xin phép còn phức tạp.

Thông thường để có thể bắt tay vào quá trình xin phép khai thác mỏ, DN phải trải qua 3 bước, cụ thể: Phải biết ở đâu có mỏ; xin đưa mỏ vào quy hoạch; xin phép để mỏ thuộc diện không đấu giá. Nếu nhìn từ góc độ văn bản thì những bước này đều do Nhà nước thực hiện hoặc hỗ trợ thực hiện. Tuy nhiên, trên thực tế không phải như vậy. Chẳng hạn, theo quy định của Luật Khoáng sản, Nhà nước lập quy hoạch khoáng sản, trong quy hoạch có danh sách các mỏ. Cũng theo quy định thì Quy hoạch này được công bố; sau khi có thông tin về quy hoạch, DN sẽ làm các bước xin hồ sơ khai thác mỏ. Nhưng có một thực tế, khi xem quy hoạch thì chỉ có còn các mỏ: Một là đã có chủ, hai là không có hiệu quả kinh tế. Nên DN xem quy hoạch cũng không có ý nghĩa gì. Do đó, để có thể tìm kiểm được mỏ, DN buộc phải tiếp cận thông tin bằng cách riêng của mình, mỗi DN tùy thuộc vào mức độ quan hệ, cũng như quy mô của DN để có những thông tin.

Hiện nay, việc quản lý quy hoạch khoáng sản liên quan đến ít nhất là 3 bộ: Bộ Tài nguyên và Môi trường thực hiện việc điều tra cơ bản địa chất; nhưng quy hoạch khoáng sản lại là Bộ Công thương hoặc Bộ Xây dựng (tùy thuộc vào loại khoáng sản). Do đó, sau khi biết được một mỏ mới, DN sẽ phải tìm cách xin đưa mỏ vào quy hoạch thì mới có thể xin phép thăm dò, khai thác. Vấn đề nằm ở chỗ, hiện nay, không có quy định rõ ràng về việc xin phép đưa mỏ vào quy hoạch nên DN vẫn phải tiếp cận “không chính thức”. Sau khi đưa xin phép đưa mỏ vào quy hoạch, DN phải làm tiếp một bước nữa đó là xin phép để mỏ thuộc diện không đấu giá. Luật Khoáng sản 2010 yêu cầu khi cấp phép phải đấu giá, trừ trường hợp khác do Chính phủ quy định, Thủ tướng có thẩm quyền quyết định mỏ nào thuộc diện không đấu giá. Nếu đưa mỏ vào diện không phải đấu giá thì DN sẽ có lợi hơn do tránh được đấu giá. Việc tránh đấu giá cũng là một phần là do chưa quản lý được hoạt động đấu giá (có tình trạng “quân xanh, quân đỏ” trong đấu giá), ngay chính các cơ quan quản lý cũng tránh đấu giá, vì không hiếm trường hợp giá trúng thấp hơn thực tế rất nhiều, nhưng chi phí liên quan đến đấu giá, và đấu giá trúng cao hơn việc xin tránh đấu giá nên DN vẫn cứ ưu tiên chọn.

 Có thể thấy, Luật đã quy định rõ ràng, thủ tục xin giấy phép thế nào, đến cơ quan nào, cần giấy tờ gì? Tuy nhiên, trên thực tế nhiêu khê hơn, bởi bản chất quan hệ vẫn là quan hệ xin - cho. Quan hệ này càng bị lạm dụng khi chưa có sự bình đẳng trong tiếp cận thông tin liên quan đến quy hoạch, trữ lượng mỏ. Về nguyên tắc, DN có được mỏ phải dựa trên năng lực, hay dựa trên số thuế cam kết nộp cho Nhà nước chứ không phải là dựa trên quan hệ. Chính vì thế, bên cạnh đề xuất phải mở rộng diện mỏ phải đấu giá, đặc biệt là trường hợp mỏ phục vụ dự án chế biến sâu thì cần hợp nhất thủ tục đầu tư và thủ tục xin cấp phép mỏ. Vì không có trường hợp nào Nhà nước đồng ý cho dự án nhưng lại không đồng ý cho khai thác, hoặc ngược lại đồng ý cho khai thác mà lại không đồng ý dự án, nhưng DN lại phải thực hiện hai loại giấy phép do hai cơ quan cấp khác nhau.

Phạm Hải
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
20:53 10/04/2017
Toàn quốc phấn đấu không phát sinh tụ điểm phức tạp về ma túy; mỗi năm triệt xóa từ 5 - 10% số điểm, tụ điểm và mỗi huyện, quận, thị xã, thành phố (trực thuộc tỉnh) xây dựng được 1 mô hình điểm về phòng, chống ma túy tại xã, phường, thị trấn... Đây là mục tiêu Chương trình phòng, chống ma túy đến năm 2020 vừa được Thủ tướng phê duyệt.
Quay trở lại đầu trang