VĂN HÓA - GIÁO DỤC
Cập nhật 16:41 | 24/09/2019 (GMT+7)
.
Giáo dục nghề nghiệp - Chìa khóa phát triển nguồn nhân lực

Bài 4: Không “gọt chân cho vừa giày”

08:10 | 29/08/2019
Rà soát, sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp là tất yếu để nhân lên nội lực cho trường nghề. Ở đây không phải chuyện sáp nhập, thu gọn đầu mối cơ học, chuyển gánh nặng từ chỗ này sang chỗ khác… mà mục tiêu cao nhất là dồn lực, đáp ứng nhu cầu phát triển nhân lực trong bối cảnh mới.

>> Bài 3: Quan hệ “con gà - quả trứng”

>> Bài 2: Có bột phải gột nên hồ

>> Bài 1: Lọt sàng nhưng chẳng xuống nia

Để thì thừa, xóa thì thiếu

Vấn đề được quan tâm trong chương trình giám sát về việc thực hiện chính sách, pháp luật về giáo dục nghề nghiệp (GDNN) của Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, TN, TN và NĐ là sắp xếp, sáp nhập các cơ sở GDNN công lập, theo tinh thần Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 25.10.2017 của BCH Trung ương Khóa XII. Nhiều địa phương đã thực hiện hiệu quả như Hà Nội hoàn thành hợp nhất trung tâm GNNN, giáo dục thường xuyên (GDTX), trung tâm giáo dục hướng nghiệp và trung tâm dạy nghề thành trung tâm GDNN - GDTX trực thuộc quản lý các quận, huyện, thị xã… Hay Bạc Liêu sau khi rà soát, sắp xếp theo hướng tinh gọn hiện còn 15 cơ sở GDNN, 1 trường trung cấp tư thục, 80 trung tâm GDNN…

Việc sáp nhập này nhằm giảm đầu mối, khắc phục tình trạng manh mún, dàn trải và trùng lắp, tinh giản biên chế và cơ cấu lại, nâng cao chất lượng đội ngũ, hình thành trường mới hoạt động hiệu quả hơn. Tuy vậy, còn nhiều vấn đề đặt ra. Dẫn chứng ở Lai Châu, theo báo cáo của UBND tỉnh, từ năm 2017 tỉnh đã sắp xếp, quy hoạch lại mạng lưới cơ sở GDNN trên địa bàn theo hướng tập trung các lĩnh vực ưu tiên phát triển. Năm 2018, xây dựng Đề án sáp nhập 2 trường (Trường Trung cấp Nghề Dân tộc nội trú và Trường Trung cấp Y tế) vào Trường Cao đẳng Cộng đồng tỉnh Lai Châu. Trong quá trình sáp nhập chuyển giao, nhiều cơ sở rơi vào tình trạng bất ổn. “Lâu nay, trường đã gặp khó trong công tác tuyển sinh, lại sáp nhập thêm 2 trường thành ra càng vướng trong cấu trúc ngành nghề, cơ sở vật chất, nhất là đội ngũ giảng viên… Từ năm học 2014 - 2015 đến nay đã có 9 viên chức chuyển công tác, 10 viên chức xin thôi việc” - Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Cộng đồng tỉnh Lai Châu Lê Quý Toàn băn khoăn.

Qua thực tế giám sát của HĐND tỉnh Lai Châu, Trưởng ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnhVũ Thị Huyền chỉ ra nhiều bất cập nảy sinh sau sáp nhập. Tỉnh thực hiện sáp nhập nhưng các văn bản hướng dẫn, cơ chế, chính sách lại không đi kèm, cho nên mới chỉ thống nhất sáp nhập về mặt cơ học. “Vô cùng nhiều bất cập về cơ chế, chính sách. Chúng tôi mong muốn có văn bản hướng dẫn nhất quán trên phạm vi toàn quốc, bảo đảm triển khai đồng bộ, có hiệu quả, tránh tình trạng sáp nhập chưa thực chất, thậm chí gây tác dụng ngược”.

Phó Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Phú Thọ Cao Đình Thưởng, thành viên Đoàn giám sát cũng cho rằng, cùng với rà soát, sắp xếp, phải tạo cơ chế vận hành. Thực tế, nhiều cơ sở để thì thừa, xóa thì thiếu, gộp vào thì thấy lộn xộn, bất hợp lý, cân đối bộ môn chênh lệch, muốn mở ngành nghề thì đội ngũ giáo viên cũng đáng lo ngại. “Như trường Hùng Vương ở Phú Thọ, mở nghề mới mà không tuyển được giáo viên dẫn đến thui chột dần”. Cùng quan điểm này, Phó Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Tây Ninh Huỳnh Thanh Phương nhận định, phát triển mạng lưới cơ sở GDNN phải xem có gắn với nhu cầu kinh tế - xã hội của địa phương không, chứ không đơn giản cứ dồn chỗ yếu vào với nhau, hợp lực là ắt sẽ mạnh lên. “Dồn lại mà không tính được đầu tư trang thiết bị như thế nào, đào tạo ngành nghề ra sao... thì nơi yếu vẫn yếu”.

Lắng nghe tiếng nói cơ sở

Sau chuyến thăm Trung tâm GDTX huyện Phong Thổ, Ủy viên Thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, TN, TN và NĐ Tạ Văn Hạ thở dài: Xuống tận nơi mới thấy, cả cơ ngơi bỏ không và xuống cấp, chỉ có 3 phòng học, mỗi phòng độ chục em, trong khi ngay trên là trường dân tộc nội trú. Tại sao không dồn lại thành một lớp học trên trường dân tộc nội trú, còn cơ ngơi này để sử dụng vào việc khác, đội ngũ giáo viên cũng vậy. Hay vẫn phải duy trì lay lắt như thế vì giữ bộ máy?”. Ông Hạ cho rằng, “lỗi” này nằm ở chủ trương, ở chuyện được cấp tiền thì phải xây, phải làm, trong khi thực tế không vận hành như vậy. “Xét trên cả nước sẽ thấy lãng phí lớn. Chưa kể, cùng một người, cùng một nghề, nhưng có nhiều cơ sở dạy, từ hội phụ nữ, hội nông dân, đoàn thanh niên... Những điều này chỉ có tiếng nói từ cơ sở lên mới thấy được”.

“Rà soát, sắp xếp, cơ cấu lại sao cho hợp lý đã khó, đào tạo cái gì, đào tạo thế nào, ai học… có lẽ còn khó nữa”, Phó Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Bạc Liêu Nguyễn Huy Thái khẳng định như vậy tại buổi làm việc giữa Đoàn giám sát của Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, TN, TN và NĐ với UBND tỉnh Bạc Liêu. Ông Thái cho rằng, phải nhìn ra cái khó của cơ sở để thực hiện tinh thần nghị quyết, quyết định cho hợp lý, chứ không phải làm cho có. Cũng xuất phát từ thực tế cơ sở, theo ĐBQH Đặng Quốc Khánh (Hà Tĩnh), định hướng quy hoạch phải có chính sách, trước hết là vận dụng tối đa chính sách của Trung ương, tiếp đến là chính sách của tỉnh. Chú trọng công tác đào tạo nghề, hưởng ứng tinh thần xem GDNN là then chốt trong giải quyết vấn đề nhân lực của Việt Nam chính là bảo đảm tính hài hòa chủ trương - chính sách. Điều chỉnh chính sách để thực hiện sao cho hiệu quả chứ không phải bắt các cơ sở loay hoay xoay sở khi trong tay không có gì.

Một mặt khẳng định, rà soát, sắp xếp mạng lưới cơ sở GDNN là tất yếu để nhân lên nội lực cho trường nghề, mặt khác Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, TN, TN và NĐ Triệu Thế Hùng cũng nhấn mạnh, quy hoạch không phải làm một cách cơ học. Ghép vào để đầu tư có trọng điểm, chấp nhận đa ngành, đa lĩnh vực nhưng cũng phải tôn trọng đặc thù. Như ở Bạc Liêu, Trường Cao đẳng Kinh tế - Kỹ thuật sáp nhập với Trường Trung cấp Văn hóa - Nghệ thuật thành Trường Cao đẳng Kinh tế - Văn hóa - Nghệ thuật, các em nói rằng mình tốt nghiệp trường kinh tế kỹ thuật, chẳng lẽ lại hỏi các em là thợ bậc mấy trong hát? “Câu chuyện tưởng vui mà là có thật. Băn khoăn của chúng tôi ở đây là làm sao sáp nhập có tính khoa học”.

Lê Thư
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang