VĂN HÓA - GIÁO DỤC
Cập nhật 07:24 | 18/07/2018 (GMT+7)
.
Cà phê phin

“Kiếm tiền từ bố mẹ”?

08:36 | 14/01/2018
Thiết tưởng, cần dạy con cách chi tiêu tiết kiệm, cách sống có trách nhiệm với gia đình, trước khi dạy trẻ “cách kiếm tiền từ bố mẹ”. Vì sau này ra đời, các con tuyệt đối không bao giờ được có ý định kiếm tiền từ bố mẹ, hoặc được mặc định ngay từ bé rằng: Kiếm tiền là mục đích trên hết, vì bất cứ cái gì cũng có thể mua được bằng tiền.

Một chương trình trên VTV1, dạy trẻ “cách kiếm tiền từ bố mẹ”. Trong chương trình có nói đến việc: Biết mẹ định thuê giúp việc, các con bèn đề nghị giúp mẹ để được mẹ trả công, tiền đó các cháu có thể tiêu cho những thứ mình thích.

Câu chuyện làm tôi nhớ lại thời bé của thế hệ mình. Gia đình nào đông con thì chị cả chăm các em, làm phần lớn các việc và phân công cho mỗi em làm một việc để giúp đỡ bố mẹ. Ở gia đình tôi lúc bấy giờ, hàng ngày, ngoài giờ lên lớp, mẹ tôi nấu ăn và làm vô số việc không tên trong gia đình. Chị em tôi từ lớn đến bé, mỗi đứa có một số công việc nhất định phải hoàn thành trong ngày. Chị cả tôi chân đau, bàn chân nứt nẻ chảy máu nên được nghỉ, không phải gánh nước. Việc gánh nước phân cho chị hai và tôi. Ngày nào hai chị em tôi cũng phải gánh đến 20 gánh nước mới đủ dùng cho cả nhà. Tuy nhiên, không vì thế mà chị cả ngồi chơi, chị giặt quần áo, lau dọn nhà cửa.

Ngày đó, nhà tôi ở nhà 3 gian, mái lá nhưng trong nhà lúc nào cũng sạch bóng và ngăn nắp. Hè về, cả nhà lăn ra sàn xi măng nằm mà thấy mát lạnh vì sạch sẽ. Sau này khi bọn tôi lớn hơn, bố nhận gấp phong bì và cả nhà cùng ngồi gấp khi chúng tôi học bài xong. Có đợt bố còn nhận cuốn thuốc lá, ngày đó hình như có rất nhiều gia đình nhận làm thêm kiểu đó. Cả nhà ngồi cuốn thuốc hay gấp phong bì thật ra là khoảng thời gian thư giãn. Bố mẹ nói chuyện với con cái cho quên đi nỗi vất vả mệt mỏi của cả ngày. Toàn bộ tiền công của mấy chị em đều để phụ giúp bố mẹ chi tiêu hàng ngày. Chưa bao giờ chị em tôi đòi hỏi mua bất cứ thứ gì. Khi nào mẹ thấy các con cần sẽ tự ý mua cho. Quần áo thì đứa bé mặc thừa của đứa lớn, là xong. Riêng tôi cao hơn nên có lần mẹ sửa quần của mẹ cho tôi mặc.

Ngày ấy, bố tôi còn trồng nhiều cây lắm, quả đầy vườn. Mùa khế, tôi trảy khế vác ra chợ bán, mùa ổi lại bứt ổi... Kiếm được đồng nào là về đưa bố mẹ hết.

Khi chị cả đi lấy chồng, ngoài giờ đi dạy vẫn tráng bánh cuốn bán thêm. Tới lúc tôi học đại học, lại cũng mở cửa hàng làm biển quảng cáo để kiếm tiền học và nuôi con. Chưa bao giờ chị em tôi nghĩ đến việc dọn nhà hộ mẹ để kiếm tiền tiêu vặt. Mẹ cũng vậy, không bao giờ có chuyện đổi chác mà làm việc là trách nhiệm của con cái với gia đình.

Ở ngôi trường mà tôi quản lý, thỉnh thoảng lại nghe giáo viên phản ánh: Có cậu học trò mang truyện đến lớp cho các bạn thuê, có cô bé lại mang son đến lớp bán, thậm chí còn “mở dịch vụ”  cho thuê cả vợt cầu lông trong giờ ra chơi... Chẳng bù cho lũ chúng tôi ngày ấy, một quyển truyện Jane Eyre được truyền tay nhau đọc cho đến nát tươm. Tôi sợ rằng, nếu không dạy trẻ đúng cách, thì rồi đến một lúc nào đấy, tất cả mọi thứ đều phải mua, kể cả lòng tốt, sự cảm thông, chia sẻ.

Trong một bức thư gửi phụ huynh vào dịp đầu năm học, tôi từng viết: “Ngoài đòi hỏi về việc cố gắng học tập, xin các vị hãy biết đòi hỏi ở con cái thói quen lao động, thói quen giúp đỡ bố mẹ. Xin các vị cũng kể cho con những khó khăn trong công việc, sự mệt mỏi của một ngày để các con quen dần với việc cần phải chia sẻ khó khăn với bố mẹ. Đừng cho con quá nhiều điều kiện dù có thể. Nên nhớ, lúc này, vượt giàu khó hơn vượt qua nghèo khổ...”.

Tôi cũng từng nói với nhiều học sinh như sau: Bố mẹ đi làm và để được nhận lương (quyền lợi) thì đều phải có nghĩa vụ và trách nhiệm đối với công việc của mình. Bây giờ các con có những quyền lợi (được nuôi ăn nuôi mặc; được đi du lịch, shopping; xem phim, ca nhạc...) thì các con cũng phải có trách nhiệm với người đã cho các con những quyền lợi đó”.

Thiết tưởng, cần dạy con cách chi tiêu tiết kiệm, cách sống có trách nhiệm với gia đình, trước khi dạy trẻ “cách kiếm tiền từ bố mẹ”. Vì sau này ra đời, các con tuyệt đối không bao giờ được có ý định kiếm tiền từ bố mẹ, hoặc được mặc định ngay từ bé rằng: Kiếm tiền là mục đích trên hết, vì bất cứ cái gì cũng có thể mua được bằng tiền.

Có bố mẹ nào lo nghĩ như tôi không? Liệu tôi có lỗi thời?

Văn Thùy Dương
Xem tin theo ngày:
GIÁO DỤC
15:29 20/04/2017
Sáng 20.4, Đoàn giám sát của Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, TN, TN và NĐ do Phó Chủ nhiệm Ủy ban Ngô Thị Minh làm Trưởng đoàn đã làm việc với Sở GD - ĐT Lâm Đồng về thực hiện chính sách, pháp luật đối với đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục giai đoạn 2010 - 2016.
Quay trở lại đầu trang