|

Minh họa của: Thanh Huyền
|
Và hai tên gọi rất ngắn: “Iliade” và “Odyssée”.
Ông đã đem bản thảo đến một nhà xuất bản ở Athens. Ông biên tập xem qua bản thảo rồi nói:
- Thế này, thưa ông Homère. Kể ra thì in cũng được. Chắc là thế. Nhưng phải thêm bớt, sửa lại một chút.
- Sửa thế nào?
- Cần mô tả sáng tạo và rõ nét hơn một vài nhân vật. Hẳn ông cũng đã biết mỗi nhân vật phải có một tính cách riêng, có những nét đặc trưng riêng để độc giả có thể phân biệt được nhân vật này với nhân vật khác. Thêm nữa, trong cách so sánh, ông hơi tầm thường và nghèo nàn.
- Ví dụ?
- Chẳng hạn ông viết “Achille ngang cỡ thánh thần”, “Odyssée giống như thánh thần”, “Nestor thông thái”, Agamemnon “người chăn dắt các đội quân”. Những cách so sánh như vậy tầm thường quá, thưa ông Homère thân mến. Ông phải động não thêm mới được, ông phải nghĩ ra một cái gì đó tươi mới hơn, đậm đà hơn. Một ông già như Nestor mà thông thái thì cũng dễ hiểu, nhưng tôi phải nói với ông rằng có thật ông ta thông thái như ông mô tả không, nếu ông ta đưa cả hai con trai của mình ra trận? Nếu đúng là một người bố thông minh, ông ta sẽ chỉ cho một đứa ra trận, còn để một đứa ở lại lâu đài mà cai quản cơ ngơi chứ. Và sao lại để các ông già ra mặt trận? Hóa ra trong các đội quân không có những thanh niên hăng hái, cho nên các ông già buộc phải đi đánh nhau thay bọn trẻ. Ông biết chứ, như vậy là không điển hình. Không phản ánh tinh thần thời đại.
- Ông phải biết rằng...
- Tôi biết, tôi biết. Tôi biết ông định nói rằng mỗi con chim họa mi phải có cách hót riêng của nó, mỗi nhà thơ phải sáng tác theo cảm nhận của trái tim chứ gì. Bài hát đó cũ rồi, giọng điệu đó nhàn rồi. Tốt nhất ông hãy nói cách thức làm sao để tác phẩm của ông có thể in được, còn mọi chuyện khác, tôi sẽ lo...
- Cách thức để sách ra được? Ông hiểu biết thế, vậy ông hãy thử nói xem nào...
- Được rồi! Phải thế này: tôi sẽ giới thiệu cho ông một nhà thơ kha khá trong việc này, anh ta sẽ “dọn dẹp” mọi vướng mắc, và tác phẩm của ông sẽ được xuất bản.
- Anh ta là ai?
- Alkinoi
- Gì cơ! Alkinoi? Tôi nghe rõ đấy chứ? Thế Alkinoi là ai?
- Đó là một nhà thơ trẻ còn ít người biết tới... Nhưng nói chung, anh ta có tương lai. Sự thông thái của ông và sự mạnh bạo của anh ta sẽ hòa quyện với nhau trên các trang “Iliade” và “Odyssée”, và thế giới sẽ có hai tác phẩm nghệ thuật xuất chúng vinh danh nước Hy Lạp đến muôn đời...
- Được rồi, để tôi suy nghĩ đã,- Homère hứa rồi ra về.
Sau đó, ông bắt đầu dò hỏi tất cả mọi người xem nhà thơ Alkinoi là ai. Và nhà phê bình Teresi cho ông biết rằng đó là em vợ của ông biên tập nọ.
- Sao? Ông ta không tự mình làm, mà lại nhường công việc cho em vợ?- Homère kinh ngạc kêu lên.- Thật là một sự hy sinh cao cả, một chiến công tinh thần lớn lao!
Nhà phê bình Teresi đáp:
- Bình tĩnh nào, Homère. Tiền thù lao, họ sẽ chia nhau mà lại.
_______________
* Homère – nhà thơ sử thi huyền thoại cổ Hy Lạp. Người ta phỏng đoán ông sống vào thế kỷ IX hoặc VIII trước Công nguyên.