QUỐC TẾ
Cập nhật 12:42 | 27/05/2019 (GMT+7)
.

Thất bại được báo trước?

07:48 | 13/03/2019
Vừa qua, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đề xuất gói ngân sách kỷ lục cho năm 2020, với 4.750 tỷ USD. Nhưng để được Hạ viện và Thượng viện (Quốc hội - QH) thông qua, nó sẽ phải lách qua khe cửa không hề rộng.

Thêm cái này, bớt cái kia

Với tên gọi “Ngân sách vì một nước Mỹ tốt đẹp hơn”, chính quyền của Tổng thống Donald Trump đã cắt một loạt khoản chi, từ một số khoản trợ cấp liên bang cho nông dân, giáo dục cho đến các chương trình chăm sóc y tế cho người nghèo và người già. Đây là điểm đáng chú ý, vì hồi tranh cử Tổng thống, ông Donald Trump từng cam kết không cắt giảm các chương trình như Medicare hay Medicaid.

Ngoài ra, ngân sách mới còn cắt luôn 31% khoản tiền dành để bảo vệ môi trường, phát triển năng lượng sạch vào năm tới và làm suy yếu Cơ quan Bảo vệ môi trường nước này. Cùng chung số phận bị cắt giảm kinh phí hoạt động còn có Bộ Ngoại giao, Bộ Giao thông, Bộ Nội vụ, Bộ Giáo dục… khiến cho nhiều vấn đề bị ảnh hưởng như tài trợ nước ngoài, chương trình nghỉ hưu cho người lao động liên bang, chương trình cải thiện giảng dạy…

Trong khi đó, an ninh - quốc phòng sẽ được phân bổ ngân sách nhiều hơn. Cụ thể, ông Trump đề xuất tăng ngân sách cho Lầu Năm Góc thêm 5%, lên mức 750 tỷ USD. Đó là mức tăng còn nhiều hơn so với yêu cầu trước đó của cơ quan trên. Đặc biệt, trong gói đề xuất ngân sách mới, Tổng thống Mỹ cũng yêu cầu được rót thêm tiền cho việc xây dựng bức tường biên giới giữa Mỹ và Mexico. Bất chấp QH trước đó đã bác bỏ yêu cầu đòi 5,7 tỷ USD xây tường của ông, đề xuất này vẫn đề nghị 8,6 tỷ USD để xây tường.

Theo ông Russell Vought, người đứng đầu Văn phòng Quản lý và ngân sách của Nhà Trắng, ngân sách năm 2020 sẽ tiết kiệm được gần 2.700 tỷ USD và cắt giảm chi tiêu nhiều hơn bất kỳ chính quyền nào trong lịch sử Mỹ. Nhờ đó, nợ quốc gia, vốn đang ở mức kỷ lục hơn 22.000 tỷ USD sẽ được giảm xuống. Nhà Trắng từng tuyên bố, nợ quốc gia là mối đe dọa dài hạn đối với sự thịnh vượng của đất nước. Do đó, kế hoạch trên giúp đưa ngân sách liên bang trở lại cân bằng trong vòng 15 năm, dựa trên những tín hiệu khả quan về tốc độ tăng trưởng kinh tế mỗi năm của Mỹ vào khoảng 3,1%.

Nhiệm vụ khó khăn

Ngay sau khi ông chủ Nhà Trắng công bố đề xuất ngân sách 2020, nhiều nhà bình luận đã nhận định đây là nhiệm vụ cực kỳ khó khăn nếu muốn nhận được cái gật đầu của Đồi Capital, nhất là khi Hạ viện đang do phe Dân chủ kiểm soát. Mới đây, Chủ tịch Ủy ban Phân bổ ngân sách Thượng viện, Thượng nghị sĩ Patrick Leahy thậm chí thẳng thừng cho rằng ngân sách của Tổng thống “không đáng với số lượng giấy đã được dùng để in nó”.

Trong khi đó, lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Chuck Schumer chỉ trích đề xuất mới là “cú đấm vào tầng lớp trung lưu Mỹ”, “chỉ có lợi cho giới nhà giàu, những nhóm lợi ích đặc biệt, và làm trầm trọng thêm bất bình đẳng thu nhập”. Chính trị gia trên còn cho rằng, việc cắt giảm an sinh xã hội với những chương trình như Medicare, Medicaid, cũng như một loạt chương trình dành cho tầng lớp trung lưu khác đang tàn phá nước Mỹ.

Ông Bernie Sanders, thành viên Ủy ban Ngân sách Thượng viện và cũng là ứng viên Tổng thống của đảng Dân chủ lại phê phán “ngân sách của ông Trump thực sự quá tàn khốc, đầy rẫy những lời thất hứa” và “chỉ dành cho CEO các tập đoàn, cho Phố Wall và giới tỷ phú”. Theo ông Sanders, nước Mỹ “không cần hàng tỷ USD để xây một bức tường mà chẳng ai cần” mà cần “một ngân sách phục vụ cho tất cả người dân Mỹ” .

Trước đây, đề xuất ngân sách của Tổng thống Donald Trump cho năm tài khóa 2019 là 4.400 tỷ USD nhưng phần lớn đã “chết yểu” trên đường đến QH. Được biết, Đồi Capital, cơ quan kiểm soát các mức chi tiêu thực tế của đất nước, thường hay “phớt lờ” ngân sách đề xuất của Tổng thống. Theo đúng quy trình, cả Hạ viện và Thượng viện sẽ cùng xây dựng ngân sách dựa trên đề xuất của Tổng thống. Sau khi đạt được một đề xuất ngân sách chung của QH và lần lượt thông qua tại lưỡng viện, nó sẽ được chuyển tới Tổng thống để ký ban hành thành luật. Tuy nhiên, người đứng đầu cơ quan hành pháp có quyền phủ quyết và đây là nguyên nhân khiến Chính phủ Mỹ phải đóng cửa hai lần trong hai năm qua.

Vì vậy, kế hoạch năm 2020 của ông chủ Nhà Trắng báo hiệu một trận chiến chính trị mới. Với tình trạng chia rẽ hiện nay, khó có khả năng kế hoạch ngân sách năm 2020 - năm bản lề của cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ của ông Donald Trump có thể thấy “ánh sáng”. Như thế, nó đơn giản chỉ được hiểu là ý tưởng tầm nhìn của Tổng thống đương nhiệm cho nước Mỹ cũng như các ưu tiên cho chiến dịch tái tranh cử của ông.

Linh Anh
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang