QUỐC TẾ
Cập nhật 00:14 | 22/01/2019 (GMT+7)
.
Thanh niên và Nghị viện

Trẻ hóa Nghị viện - xu hướng tất yếu

07:45 | 23/12/2018
Hiện nay, việc thúc đẩy sự tham gia của giới trẻ vào đời sống chính trị đang ngày càng được ưu tiên trên toàn thế giới. Hơn 1/3 trong tổng số 169 mục tiêu phát triển bền vững của Liên Hợp Quốc (LHQ) có liên quan đến giới trẻ. Bản thân Liên minh Nghị viện thế giới (IPU) vừa qua cũng đã ra báo cáo về sự tham gia của giới trẻ vào các hoạt động của cơ quan lập pháp trên toàn thế giới, trong đó nhấn mạnh đến tầm quan trọng của họ đối với sự phát triển của nền dân chủ cũng như vai trò của Nghị viện trong thời đại mới.

Quan tâm từ sớm

Năm 2010, các Nghị viện thành viên của IPU đã thông qua một Nghị quyết về sự tham gia của thanh niên trong tiến trình dân chủ, kêu gọi nỗ lực tăng cường sự hiện diện của giới trẻ trong Nghị viện và các cơ quan đại diện khác. Để tập trung vào mục tiêu trên, năm 2013, IPU đã thành lập Diễn đàn Các nghị sĩ trẻ, do một hội đồng gồm 12 người chia làm 6 nhóm địa chính trị điều hành. Kể từ đó, Diễn đàn đã tổ chức được bốn hội nghị toàn cầu cho các nghị sĩ trẻ, lần lượt diễn ra ở Thụy Sĩ vào năm 2014, Nhật Bản năm 2015, Zambia vào năm 2016 và Canada năm 2017. Mục đích của các hội nghị này là truyền cảm hứng cho những nỗ lực tăng cường tính toàn diện trong chính trị, trao quyền cho các nam nữ nghị sĩ trẻ và giúp công việc của Nghị viện thuận lợi hơn với nhãn quan của những người trẻ tuổi.

Vào năm 2014, nhận thấy sự thiếu vắng các dữ liệu và thông tin có hệ thống về đại diện thanh niên tại cơ quan lập pháp, IPU đã thiết kế một cơ sở dữ liệu đầu tiên về chủ đề trên, để thu thập dữ liệu liên quan từ các Nghị viện. Kết quả là báo cáo đầu tiên về sự tham gia của thanh niên trong các Nghị viện quốc gia, đã được xuất bản vào tháng 10.2014 và được cập nhật vào năm 2016. Trong báo cáo năm 2018 mới nhất, tỷ lệ phần trăm và giới tính của các nghị sĩ trong độ tuổi 30, 40 và 45, cũng như thông tin mới nhất về các cơ chế đặc biệt được thiết kế để khuyến khích hoặc tăng cường sự tham gia của giới trẻ vào Nghị viện, đã được cập nhật.

Tài không đợi tuổi

Các số liệu thống kê cho thấy, giới trẻ bị đánh giá rất thấp trong đời sống chính trị: Những người dưới 30 tuổi chiếm hơn một nửa dân số thế giới nhưng chỉ chiếm khoảng 2% trong số các nghị sĩ. Đã vậy, mức tăng còn rất chậm, chẳng hạn nếu năm 2014, tỷ lệ nghị sĩ dưới 30 tuổi chỉ là 1,6% thì 2 năm sau, nó cũng chỉ nhỉnh lên 1,9% và đến năm 2018 mới “bò” lên được 2,2%. Hơn nữa, xấp xỉ 1/3 các Nghị viện đơn viện hoặc Hạ viện và hơn 3/4 Thượng viện không có một nghị sĩ nào dưới 30 tuổi.

Các báo cáo trước đây của IPU khuyến nghị rằng, các Nghị viện cần có chiến lược để tăng tỷ lệ nghị sĩ trẻ, bao gồm việc áp dụng hạn ngạch thanh niên tham gia cơ quan lập pháp hay điều chỉnh độ tuổi tối thiểu cần thiết để ứng cử vào các cơ quan chính trị cùng với độ tuổi được bỏ phiếu. Nhiều thay đổi tích cực đang được thực hiện theo hướng này. Đơn cử, Nghị viện Costa Rica và Liberia đã xem xét các đề xuất để giới thiệu hạn ngạch nghị sỹ trẻ. Nghị viện Nigeria ban hành một sửa đổi Hiến pháp hồi tháng 5 vừa qua để giảm yêu cầu về độ tuổi đối với các ứng cử viên tranh cử Tổng thống cũng như các ghế tại cơ quan lập pháp. Đảng cầm quyền ở Nhật Bản cũng đang xem xét giảm độ tuổi đủ điều kiện làm việc cho tất cả cơ quan công quyền, hiện tại đang là 20 tuổi. Trước đó, năm 2015, đất nước mặt trời mọc đã hạ độ tuổi bỏ phiếu từ 20 tuổi xuống 18 tuổi.

Năm 2018, IPU trở thành tổ chức quốc tế đầu tiên áp dụng các biện pháp theo luật định nhằm tăng cường sự tham gia của thanh niên vào cơ quan này. Các quy chế và quy tắc của IPU hiện khuyến khích tất cả 178 Nghị viện thành viên có ít nhất một nam hoặc một nữ nghị sĩ trẻ trong phái đoàn chính thức tại các hội đồng của IPU. Các ưu đãi cũng được đưa ra như cho phép các phái đoàn có thêm thời gian phát biểu nếu họ phân công vị trí đó cho một nghị sĩ trẻ. Những khích lệ trên giúp giới trẻ xuất hiện nhiều hơn và có những đóng góp thực chất cho các thảo luận chính sách.

Trong vài năm qua, các tổ chức quốc tế khác cũng đã tập trung vào việc thúc đẩy giới trẻ tham gia chính trị. Năm 2015, Hội đồng Bảo an LHQ nhất trí thông qua Nghị quyết 2250 về thanh niên, hòa bình và an ninh. Trong đó có một điều khoản quan trọng là thúc giục các quốc gia thành viên xem xét các biện pháp để tăng đại diện của thanh niên ở tất cả các cấp trong các cơ quan, tổ chức từ địa phương, quốc gia, khu vực đến quốc tế để giúp ngăn chặn và giải quyết các xung đột.

76% Thượng viện trên thế giới không có nghị sĩ dưới 30 tuổi và hơn 20% không có nghị sĩ dưới 40 tuổi. Hầu như Nghị viện nào cũng có nghị sĩ dưới 45 tuổi trừ 5 Nghị viện sau: Thượng viện Congo, Thượng viện Kazakhstan, Nghị viện  Micronesia, Nghị viện Thái Lan và Tuvalu. Trong khi đó, châu Âu và châu Mỹ dẫn đầu về sự tham gia của nghị sĩ trẻ ở cả 3 ngưỡng tuổi là 30, 40 và 45 tuổi.

Ngoài ra, 40 % Nghị viện quốc gia có các Ủy ban Nghị viện giải quyết các vấn đề thanh niên, mà đa phần là ủy ban thường trực. Và 72 nước tổ chức các Nghị viện trẻ như là hình thức giáo dục và khuyến khích giới trẻ tham gia vào các công việc của cơ quan đại diện cho dân.

Linh Anh
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang