QUỐC TẾ
Cập nhật 09:22 | 24/10/2018 (GMT+7)
.
Đàm phán thành lập Chính phủ Đức

Lựa chọn không dễ dàng

08:07 | 08/02/2018
Liên đảng bảo thủ của đương kim Thủ tướng Angela Merkel và đảng Dân chủ Xã hội Đức đã vượt qua gần 95% quãng đường để đi tới thỏa thuận thành lập chính phủ liên minh. Đây là tuyên bố đưa ra ngày 6.2 của các nhà đàm phán thuộc đảng Dân chủ Xã hội. Tuy nhiên, 5% còn lại cũng là những vấn đề rất quan trọng cần sự nhượng bộ từ Liên đảng bảo thủ. Và việc đàm phán liên tục kéo dài cho thấy giữa các bên vẫn còn nhiều bất đồng chưa được tháo gỡ.

Vượt qua khó khăn

Ngày 6.2, các cuộc đàm phán tiếp tục diễn ra sau khi hai bên không thể kết thúc việc thương lượng vào ngày 4.2 như mục tiêu đề ra trước đó. Mặc dù còn một số khác biệt chưa thể dàn xếp nhưng cả CDU, CSU và SPD đều lạc quan về triển vọng ra đời một chính phủ liên minh.

Khó khăn này đã được lường trước khi bản thân nội bộ SPD vẫn còn bất đồng thể hiện qua đại hội đảng đặc biệt cuối tháng 1 vừa qua. Sau khi tới các khu vực bỏ phiếu trọng điểm của SPD để vận động các thành viên của đảng thiết lập “liên minh lớn”, lãnh đạo đảng Martin Schulz vẫn chỉ giành được sự ủng hộ của 362/642 (khoảng 65%) đảng viên tại đại hội đảng đặc biệt được diễn ra ở thành phố Bonn hôm 21.1. Kết quả sít sao này đã tạo ra cuộc tranh luận gay gắt trong SPD về lộ trình chính trị tương lai của họ, cũng như những lời kêu gọi CDU và CSU phải nhượng bộ hơn nữa để đổi lấy hỗ trợ chính trị.

Trong khi đó, Tổ chức Thanh niên SPD (Juso) vẫn kịch liệt phản đối việc hình thành “liên minh lớn”. Lãnh đạo Juso Kevin Kuehnert lập luận rằng những điểm tương đồng giữa SPD và CDU/CSU đã được “sử dụng hết” và cảnh báo nền dân chủ xã hội Đức đã rơi vào tình trạng “khủng hoảng lòng tin vô cùng lớn”. Ông Kuehnert và các thành viên SPD lo lắng việc là đối tác cấp dưới trong nội các của bà Merkel 5 năm tới sẽ khiến triển vọng bầu cử của đảng suy giảm. Frederick Cordes, lãnh đạo Juso ở khu vực Bắc Rhine-Westphalia, còn đe dọa sẽ lôi kéo thêm nhiều người chỉ trích “liên minh lớn” của SPD. Hơn 400.000 thành viên SPD sẽ quyết định xem đảng này có nên thành lập chính phủ với CDU và CSU trong cuộc bỏ phiếu cuối cùng hay không.


Chủ tịch SPD Martin Schulz và Thủ tướng Merkel hôm 6.2

Từ phía CDU/CSU, Thủ tướng Angela Merkel cũng tuyên bố mặc dù thỏa thuận hiện tại giữa 3 đảng đã xác định được “khuôn khổ” cho sự hợp tác lập pháp trong tương lai, song nội dung cuối cùng dứt khoát vẫn phụ thuộc vào “các cuộc hội đàm khắt khe”. Bà nhấn mạnh rằng bà chú trọng thiết lập một chính phủ giúp đất nước ổn định về mặt kinh tế. Thêm vào đó, nhiều chính trị gia khác của CSU và CDU cũng thẳng thắn từ chối những lời kêu gọi tái đàm phán của SPD. Lãnh đạo CSU Horst Seehofer nói rằng tất cả các đối tác liên minh sẽ phải kiềm chế nếu không muốn “gây tổn hại” cho quá trình hình thành chính phủ. Tương tự, Phó Chủ tịch CDU Julia Kloeckner nói rằng những đề xuất đã bị từ chối trong vòng đàm phán đầu tiên không nên đem ra đàm phán lại.

Dư luận đánh giá các cuộc thảo luận sẽ không diễn ra suôn sẻ bởi nhiều thành viên cánh tả trong SPD bày tỏ sự tức giận với một số điểm chính trong thỏa thuận sơ bộ, đặc biệt là về: Thuế thu nhập, đoàn tụ gia đình người tị nạn và bảo hiểm y tế. Năm 2013, cuộc đàm phán chính thức về hợp tác giữa CDU/CSU và SPD đã kéo dài ba tuần.

Lựa chọn bắt buộc

Trước đó, sau các cuộc đàm phán sơ bộ, các đảng chính trị lớn nhất tại Đức đã đạt được bước đột phá với thỏa thuận sơ bộ dài 28 trang, trong đó một loạt chính sách đã được thống nhất. Thỏa thuận mới này tạo ra thắng lợi quan trọng cho bà Merkel, người ủng hộ thành lập “liên minh lớn” so với hai lựa chọn còn lại là: đứng đầu một chính phủ thiểu số không ổn định hoặc tổ chức cuộc bầu cử mới.

Thỏa thuận sơ bộ có 7 điểm đáng chú ý, gồm đoàn tụ gia đình: Chính phủ hiện tại (cũng đang là một liên minh lớn) đã đình chỉ quyền của những người tị nạn thuộc diện “bảo vệ giới hạn” để giúp gia đình họ đoàn tụ. Thỏa thuận sơ bộ cho biết sẽ chỉ giới hạn trong số 1.000 người mỗi tháng - một hạn chế nhiều khả năng không phù hợp với yêu cầu của SPD. Thêm vào đó, số người xin tị nạn được xác định nằm trong khoảng 180.000 - 220.000 người/năm. Về thuế suất cao nhất, CDU và SPD không có kế hoạch tăng thuế, dù trước đó SPD đã thúc đẩy tăng thuế từ 42% lên 45%. Trong khi đó, thuế đoàn kết - loại thuế đặc biệt được thành lập sau khi thống nhất nước Đức năm 1990 để hỗ trợ phần Đông Đức cũ - sẽ được giảm dần. Đây là một thỏa hiệp gây nhiều tranh cãi ở Đức những năm qua. Về bảo hiểm sức khỏe, SPD đã thất bại trong việc thành lập “bảo hiểm công dân” bảo đảm các tiêu chuẩn chăm sóc sức khỏe cơ bản cho cả bệnh nhân thuộc lĩnh vực nhà nước và tư nhân. Thay vào đó, hai bên cam kết khôi phục bình đẳng giữa các khoản đóng góp cho người sử dụng lao động và người lao động.

Việc các chính đảng đạt được thỏa thuận chính thức thành lập liên minh được đánh giá là không còn lựa chọn khác vì một liên minh như vậy có vẻ là có lợi về mặt chính trị. Điều này cho phép SPD tránh được các cuộc thăm dò mới mà trong đó các thành viên của đảng này có nguy cơ gặp nhiều khó khăn hơn so với hồi tháng 9.2017, khi họ nhận tỷ lệ phiếu bầu thấp nhất kể từ năm 1949. Với bà Merkel, một liên minh lớn mở ra con đường chắc chắn nhất cho sự tiếp nối chức vị thủ tướng kéo dài 12 năm qua của bà cũng như triển vọng về một chính phủ ổn định. Tuy nhiên, viện tới liên minh này có thể gây ra những thiệt hại về lâu dài.

Hệ thống chính trị của Đức đang “giậm chân tại chỗ”. 8/12 năm qua nước này do liên minh gồm các đảng cánh tả và thiên hữu kiểm soát. Bốn năm nay cũng không mấy khác biệt. Đó là sự kết hợp đã đem lại sự thịnh vượng cho Đức tại thời điểm mà phần còn lại của châu Âu gặp nhiều khó khăn. Tuy nhiên, đó cũng là một công thức làm tuột mất cử tri để tạo ra thay đổi thiết yếu cho bất kỳ nền dân chủ nào phát triển.

Thành An
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang