QUỐC TẾ
Cập nhật 22:41 | 28/07/2017 (GMT+7)
.
Nghị viện với giám sát phát triển kinh tế

Ghana:
Coi trọng năng lực giám sát

09:00 | 16/07/2017
Mặc dù chịu nhiều áp lực về lạm phát và thâm hụt tài chính nhưng nền kinh tế Ghana đã có tín hiệu hồi phục. Thỏa thuận hỗ trợ tài chính của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cũng như các hợp đồng khí thiên nhiên và dầu ngoài khơi đã khôi phục niềm tin của nhà đầu tư. Điểm sáng đó có được là nhờ vai trò ngày càng lớn của Quốc hội nước này.

Ghana là quốc gia vùng cận Sahara giành được độc lập đầu tiên, mặc dù sau đó phải trải qua khá nhiều cuộc đảo chính. Nền kinh tế nước này có truyền thống dựa vào 2 loại hàng hóa chính, là cacao và vàng, nên mong manh, dễ chao đảo theo xu hướng thay đổi và giá cả hàng hóa. Thực tế cho thấy, suy thoái kinh tế toàn cầu đã ảnh hưởng trực tiếp đến nền kinh tế Ghana thông qua việc sụt giá vàng và cacao. Thêm vào đó, giá dầu lao dốc không phanh cũng khiến cho doanh thu quốc gia bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Theo Hiến Pháp 1992, Quốc hội Ghana đóng vai trò lớn trong quản lý các chính sách phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, cơ quan lập pháp vẫn bị phụ thuộc vào nhánh hành pháp trong việc đưa ra các sáng kiến luật để trình cơ quan lập pháp. Điều đó đã làm giảm bớt phần nào quyền lực của nó. Tuy nhiên, đối với vấn đề thuế và tài chính, Điều 174 - 184 trong Hiến pháp trao quyền rất lớn cho Quốc hội, trong đó có quyền áp thuế và kiểm tra, giám sát chi tiêu thuế.

Việc giám sát các hoạt động của nhánh hành pháp liên quan đến tăng trưởng và tài chính đã giúp tăng cường vai trò của cơ quan dân cử. Năng lực giám sát càng được coi trọng trong bối cảnh nợ công của Ghana đang khá cao. Tham nhũng là một trong những nguyên nhân làm trầm trọng thêm nợ công. Do đó, kể từ năm 2009, Quốc hội Ghana đã phát triển chương trình hành động chống tham nhũng và được thông qua năm 2014. Nhờ đó, nước này đã dần được cải thiện trong bảng xếp hạng Chỉ số Nhận thức tham nhũng hàng năm của Tổ chức Minh bạch quốc tế với vị trí thường là 48. Bảng xếp hạng trên dựa vào mức độ cảm nhận của xã hội về tham nhũng ở các cơ quan nhà nước. Mỗi quốc gia, vùng lãnh thổ được tính điểm từ 0 (tham nhũng mức độ cao) đến 100 (trong sạch). Những thứ bậc thấp nhất trong bảng xếp hạng sẽ ám chỉ mức độ tham nhũng cao nhất

Để minh bạch hóa việc quản lý dầu mỏ, một trong những thế mạnh của Ghana, Quốc hội đã lập ra ủy ban giám sát công để bảo đảm số tiền thu được được sử dụng thận trọng, với những quy định chi tiêu nghiêm ngặt. Các khoản thu và chi được báo cáo công chúng hàng năm. Ghana là một trong những quốc gia có doanh thu từ dầu mỏ cao, với sản lượng khoảng 100.000 thùng/ngày. Khi giá dầu thế giới giảm, chính phủ phải báo cáo ngay Quốc hội về chênh lệch ngân sách so với dự kiến trước đó.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, Quỹ Phát triển và Đầu tư Nông nghiệp đã được thành lập nhằm cung cấp nguồn tài chính và hỗ trợ xuất khẩu. Xác định mặt hàng phù hợp cho các vùng khác nhau ở Ghana rất quan trọng để đa dạng hóa nông nghiệp, Quốc hội đã khuyến khích Chính phủ tung ra chiến dịch “Ăn những gì bạn trồng và trồng những gì bạn ăn” để giúp tăng trưởng kinh tế. Trong đó, gạo được xem là mặt hàng xuất khẩu tiềm năng.

Ngoài ra, Quốc hội sẽ xem xét các dự luật mới được xây dựng trong năm nay như Luật Quản lý tài chính công để có chế tài giám sát và xử phạt nhà quản lý khu vực công vi phạm kỷ luật tài chính. Đây cũng là một trong những chương trình cải cách kinh tế theo yêu cầu của IMF. Một trong những chức năng chính của dự luật là quy định vai trò cho các cá nhân như giám đốc các bộ, cán bộ ngân sách, cán bộ kho bạc và những người đóng vai trò chủ chốt trong chuẩn bị và thực hiện ngân sách, nhất là ngân sách dành cho phát triển kinh tế.

Ghana cũng lên kết hoạch thành lập Văn phòng Giám sát, cơ quan độc lập giúp Quốc hội thực hiện các nghĩa vụ cũng như để bảo vệ hình ảnh của cơ quan dân cử. Cơ quan này sẽ giúp nghị sĩ phân tích ngân sách và các thỏa thuận tài chính từ nhánh hành pháp, từ đó giám sát tốt hơn ngân sách quốc gia cũng như các thỏa thuận quốc tế nhằm cải thiện kinh tế trong nước. 

Linh Anh
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang