QUỐC TẾ
Cập nhật 17:32 | 20/08/2017 (GMT+7)
.
TRUY THU TÀI SẢN THAM NHŨNG Ở CÁC NƯỚC

Hợp tác diện rộng

08:38 | 02/04/2017
Ngân hàng Thế giới (WB) công bố con số đáng “giật mình”: Tổng số tiền từ tham nhũng, trốn thuế… được chuyển qua biên giới giữa các quốc gia mỗi năm lên đến 1.600 tỷ USD, tương đương với 25% GDP của các nước châu Phi. Còn theo công bố mới nhất từ Văn phòng Cơ quan Phòng chống ma túy và tội phạm của Liên Hợp Quốc (UNODC), hàng năm, khoảng 2,6 nghìn tỷ USD đang bị đánh cắp thông qua tham nhũng. Khoản tiền này xấp xỉ 5% GDP toàn cầu.

Nhân tố kìm hãm sự phát triển

Rõ ràng, tham nhũng đang là trở ngại lớn nhất với sự phát triển kinh tế  toàn cầu. Vấn nạn này diễn ra phổ biến tại nhiều nơi trên thế giới, đặc biệt ở các nước đang phát triển hoặc có nền kinh tế đang chuyển đổi. Theo một đánh giá của Chương trình Phát triển LHQ, ước tính, số tiền bị thất thoát do tham nhũng tại các nước đang phát triển bằng 10 lần vốn dành cho viện trợ phát triển chính thức ODA. Tham nhũng là một trong những tác nhân cơ bản, kìm hãm sự phát triển, tước đi sự thịnh vượng, ảnh hưởng tới các quyền lợi của người dân.

Tuy nhiên, tại các khu vực có tỷ lệ tham nhũng ở mức đáng báo động này, rất dễ nhận thấy sự thiếu vắng các cơ quan chuyên trách, cũng như hệ thống chính sách, pháp luật để ngăn chặn. Trước tình hình trên, năm 2003, Đại hội đồng LHQ đã thông qua Công ước về chống tham nhũng, trong đó việc thu hồi tài sản bị thất thoát là một trong những nội dung tối quan trọng. Trước tiên, việc thu hồi các tài sản tham nhũng giúp chấm dứt sự tái đầu tư lợi ích và phương tiện của người phạm tội vào các hành vi phạm tội tiếp theo. Nhờ đó, phòng ngừa tội phạm tiếp diễn. Song song với đó, các tài sản tham nhũng được thu hồi sẽ được tái đầu tư vào lợi ích cộng đồng.


Thu hồi tài sản phi pháp là ưu tiên của nhiều quốc gia trên thế giới

Thiết lập các cơ chế mạnh

Đi đầu trong công cuộc chống tham nhũng, WB đã thúc đẩy Sáng kiến Thu hồi tài sản tham nhũng (StAR) và Đơn vị liêm chính thị trường tài chính (FMI). Hai công cụ này giúp các nước thiết lập các cơ chế mạnh, cũng như hệ thống tài chính minh bạch, áp dụng các công cụ pháp lý chống dòng tài chính bất hợp pháp hiệu quả và thu hồi tài sản tham nhũng. Cựu Giám đốc UNODC A. Maria Costa mô tả StAR là “bước ngoặt trong cuộc chiến chống tham nhũng toàn cầu. Nó khiến cho các quan chức khó tham ô của công hơn cũng như thu hồi tài sản phi pháp dễ dàng hơn”. Tuy nhiên, sáng kiến đòi hỏi sự hợp tác giữa các quốc gia. Theo đó, các nước đang phát triển cần cải thiện khả năng quản trị, nâng cao trách nhiệm, trong khi các nước phát triển không hỗ trợ cho việc che giấu tài sản phạm pháp. UNODC cũng kêu gọi chính phủ các nước phê chuẩn Công ước chống tham nhũng của LHQ.

Hiện nay, một trong những kinh nghiệm tịch thu tài sản tham nhũng nhiều quốc gia đang áp dụng là tịch thu theo thủ tục dân sự mà “không cần tuyên án” (NCB). Có thể kể đến các quốc gia như Mỹ, Cộng hòa Czech… Cách thức áp dụng biện pháp NCB có thể khác nhau, nhưng chung lại là hướng vào tài sản chứ không phải cá nhân. Tùy tình hình thực tế của từng quốc gia, có thể lựa chọn áp dụng thủ tục dân sự hay thủ tục hình sự để thu hồi tài sản tham nhũng. Song, điều cơ bản là khi phát hiện có dấu hiệu phạm tội, cần tiến hành phong tỏa tài sản, tránh tình trạng tẩu tán, để tới khi có bằng chứng xác thực, việc tịch thu tài sản sẽ dễ dàng hơn.

Ngọc Minh
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang