DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 11:22 | 22/09/2019 (GMT+7)
.
Góc nhìn

Chậm trễ vì đâu?

08:16 | 11/09/2019
Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc về việc xử lý hậu quả vụ cháy tại Công ty CP Bóng đèn phích nước Rạng Đông và yêu cầu UBND TP Hà Nội tiếp tục triển khai thực hiện việc di dời các cơ sở gây ô nhiễm và có nguy cơ gây ô nhiễm ra khỏi khu vực đô thị và khu vực tập trung đông dân cư theo kế hoạch đã được chỉ đạo.

Trước khi hàng chục kg thủy ngân phát tán môi trường từ vụ cháy kho Rạng Đông (phường Hạ Đình, Thanh Xuân, Hà Nội), tháng 4.2019, tại phường Trung Văn cũng xảy ra cháy nhà xưởng làm 8 người chết. Khu vực kho xưởng bị cháy nằm sâu trong khu dân cư, có nhiều vật liệu dễ cháy như đồ nhựa, gỗ, nên đám cháy lan nhanh, thiêu rụi cả 4 khu nhà xưởng. Không chỉ gây ô nhiễm môi trường, khói bụi, tiếng ồn, những cơ sở sản xuất nằm trong khu dân cư đô thị còn tiềm ẩn nguy cơ về cháy nổ, gây hậu quả khôn lường. Điều này khiến nhiều người đặt ra câu hỏi vì sao đến nay vẫn tồn tại nhiều nhà máy, xí nghiệp giữa lòng nội đô, dù đã có chủ trương di dời?

Quyết định phê duyệt kế hoạch xử lý triệt để các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng được Thủ tướng ban hành từ năm 2003. Ngay sau đó, UBND TP Hà Nội cũng ra quyết định về việc di chuyển các cơ sở sản xuất không còn phù hợp quy hoạch hoặc gây ô nhiễm môi trường ra khỏi nội đô. Tuy nhiên, sau 16 năm, các cơ sở sản xuất nằm trong diện buộc phải di dời vẫn “án binh bất động”. Thậm chí, nhiều đơn vị đã xây dựng nhà máy mới và đi vào hoạt động nhưng cơ sở cũ  vẫn giữ “đất vàng”, vẫn sản xuất gây ô nhiễm. Trong cuộc họp khẩn được Hà Nội tổ chức mới đây, việc di dời nhà máy khỏi khu dân cư được Chủ tịch Hà Nội đưa ra như một mệnh lệnh, ưu tiên hàng đầu. Nhưng ai cũng hiểu việc di dời không dễ dàng.

Theo thống kê của Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội trên địa bàn 12 quận, có 186 địa điểm hiện đang là các cơ sở sản xuất phải di dời. Năm 2016, tại báo cáo về tác động của Luật Thủ đô, TP Hà Nội đã xác định lộ trình đến năm 2020 sẽ di dời 117 cơ sở gây ô nhiễm trên địa bàn 12 quận ra khỏi nội thành. Thành phố cũng đã tổ chức phân nhóm theo tiêu chí, thứ tự di dời, lộ trình di dời các cơ sở công nghiệp theo 4 giai đoạn. Chủ trương đã có, kế hoạch đã được xây dựng cụ thể, rõ ràng, tuy nhiên trên thực tế tiến độ di dời của các cơ sở ô nhiễm này quá chậm. Sau 2 năm, tại hội nghị giao ban trực tuyến tháng 9.2018, số liệu báo cáo Hà Nội đưa ra mới chỉ giảm được 4 cơ sở và vẫn còn tới 113 nhà máy.

Vì sao Hà Nội có đầy đủ, đồng bộ từ cơ chế chính sách đến hệ thống khung để thực hiện việc di dời các cơ sở sản xuất ra khỏi nội đô nhưng quá trình thực hiện lại chậm trễ? Lý giải về điều này, Hà Nội cho rằng tiến độ xử lý, di dời chậm do tâm lý doanh nghiệp không muốn di chuyển ra xa nội thành, muốn dựa vào lợi thế vị trí đất để sản xuất kinh doanh, thuận tiện đi lại và sinh hoạt; cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp di dời còn một số bất cập, chưa phù hợp với thực tế… Tuy nhiên, có một thực tế khác dễ nhận thấy, đó là tình trạng chưa quyết liệt, chưa xử lý một cách nghiêm túc từ cơ quan chức năng. Như Công ty Rạng Đông, không chỉ nằm lọt thỏm trong khu dân cư, đơn vị này còn chưa được Sở Công thương Hà Nội phê duyệt các biện pháp ứng phó sự cố an toàn cháy nổ, dù đây là một thủ tục bắt buộc.

Rõ ràng, từ vụ cháy kho Rạng Đông, TP Hà Nội cần điều tra, đánh giá lại thật cụ thể, chính xác tất cả các hoạt động của các cơ sở sản xuất. Nếu cơ sở nào có nguồn thải gây ô nhiễm, sử dụng những nguyên vật liệu nguy hại… phải có giải pháp khẩn cấp đưa ra khỏi nội đô. Di dời cơ sở sản xuất là cả một vấn đề lớn đối với doanh nghiệp, chắc chắn họ sẽ không thực hiện nhanh chóng. Tuy nhiên, nếu đã có những đánh giá chính xác mức độ gây ô nhiễm môi trường thì chính quyền cần phải có biện pháp kiên quyết. Nếu không có thể dẫn đến hậu quả là sẽ có thêm những sự cố giống như Rạng Đông vừa qua.

Nhiều chuyên gia cho rằng, kể cả khi di dời các nhà máy gây ô nhiễm cũng phải tính toán kỹ lưỡng nơi chuyển đến, tránh đầu nguồn nước, nguồn sông hồ và phải tính được độ nở của đô thị. Nếu không, 20 năm sau lại phải tính đến phương án di dời nhà máy… Ngoài các phương án di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm, có nguy cơ cháy nổ trong khu dân cư, vấn đề đặt ra là việc sử dụng, quản lý các khu đất trống có được sau khi di dời các cơ sở này sao cho hiệu quả.

Chi An
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
11:33 19/02/2018
Kiến nghị cử tri được “ghi nhận” nhưng chưa giải quyết dứt điểm, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La Nhâm Thị Phương cho rằng, cần xác định việc giải quyết, trả lời đầy đủ, đúng thời hạn các kiến nghị của cử tri là một trong những tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tạo sức ép, buộc từng ngành, cấp chủ động, năng động thực hiện đúng, đủ và kịp thời.
Quay trở lại đầu trang