DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 15:25 | 20/08/2018 (GMT+7)
.
Góc nhìn

Kiểm soát chặt các dự án thủy điện

07:11 | 09/08/2018
Một huyện có tới 10 dự án thủy điện, một khúc sông bị chắn ngang thành nhiều nhà máy. Câu chuyện quy hoạch các dự án thủy điện ở huyện Kỳ Sơn, Nghệ An cho thấy, để tránh những hiểm họa khôn lường, đã đến lúc chúng ta phải kiểm soát thật chặt việc quy hoạch các dự án thủy điện như “nấm mọc sau mưa” thời gian qua.

Không thể phủ nhận những lợi ích từ thủy điện. Thủy điện là nguồn năng lượng chính đáp ứng nhu cầu điện quốc gia, góp phần rất lớn vào thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Bên cạnh đó, việc thiếu tính toán trong quy hoạch các dự án thủy điện, vận hành sai các công trình thủy điện cũng gây ra không ít hệ lụy, nhất là đối với các dự án thủy điện nhỏ. Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, thủy điện nhỏ có tính rủi ro cao. Các thủy điện nhỏ rất khó dự báo về lũ, do thường nằm trên các dòng nhánh, đan xen nhau nên khó xác định đường thoát lũ cho hạ du, không có khả năng dự báo lũ. Chưa kể, do chủ đầu tư các dự án nhỏ thường không có tiềm lực tài chính lớn, nên thường không đầu tư để khảo sát, cảnh báo lũ. Trong khi đó, hậu quả từ việc thi công, vận hành các dự án thủy điện không đúng quy trình đã gây ra thiệt hại lớn về người và tài sản. Sự cố thủy điện Sông Bung 2 (Quảng Nam) trước đây là một ví dụ.

 Trên thực tế, ngay cả việc việc quy hoạch và triển khai không ít dự án thủy điện đã đẩy người dân vào cảnh khốn khó. Việc phê duyệt quy hoạch dự án thủy điện nhưng không triển khai sớm cũng làm cho người dân vùng quy hoạch lâm vào cảnh “ đi cũng dở, ở cũng không xong”. Không ít người dân vùng tái định cư trong một số dự án thủy điện gặp khó do thiếu sinh kế. Cơ sở hạ tầng cũng chưa đảm bảo để sớm ổn định cuộc sống.

Tại nghị trường, thủy điện đã trở thành mối quan tâm của không ít ĐBQH. Có hay không tiêu cực từ việc xin dự án thủy điện để nhằm mục đích khác? Đây là vấn đề mà ĐB Phạm Khánh Phong Lan (TP Hồ Chí Minh) đã đặt ra khi thảo luận về dự án Luật Bảo vệ và phát triển rừng. Vị đại biểu này chia sẻ, có dư luận cho rằng, việc “chạy chọt”, cố gắng kiếm được một dự án thủy điện nhỏ, không hoàn toàn làm thủy điện để bán cho điện lực, bởi hiệu quả khai thác dự án này không đáng bao nhiêu tiền. Điều mà các nhà đầu tư hướng đến là khi được giao dự án rồi sẽ có một khoảnh rừng tha hồ khai thác gỗ. Trong khi đó, trước hàng loạt những công trình thủy điện lớn, nhỏ, trải dài theo những khe suối, con sông, với việc xả lũ “đúng quy trình” làm cho con trâu, con bò được trèo lên ngọn cây, mái nhà, đại biểu Ksor Phước Hà (Ksor H’Bơ Khăp- Gia Lai) đề nghị cần “chấm dứt không cho xây dựng các công trình thủy điện nữa”. Đây cũng chính là tâm tư, nguyện vọng của người dân vùng thủy điện.

Triển khai thực hiện các dự án thủy điện là điều cần thiết và đương nhiên người dân luôn ủng hộ chủ trương này. Tuy nhiên, cần rà soát, đánh giá quy hoạch thủy điện, kể cả các công trình đang vận hành, khai thác. Kiên quyết loại bỏ, dừng các dự án, công trình không hiệu quả, không bảo đảm an toàn, có ảnh hưởng xấu tới chế độ dòng chảy, môi trường và đời sống người dân. Cùng với đó, nâng cao chất lượng lập, thẩm định, phê duyệt và quản lý thực hiện quy hoạch các dự án thủy điện. Tổ chức thực hiện thống nhất, đồng bộ quy hoạch thủy điện trong tổng thể quy hoạch phân ngành năng lượng, tránh trình trạng phê duyệt quy hoạch tràn lan đẩy người dân vào tình trạng sống trong vùng quy hoạch thủy điện “treo”. Đặc biệt, kiểm tra, giám sát, làm rõ trách nhiệm, xử lý nghiêm vi phạm trong công tác quy hoạch, đầu tư xây dựng, quản lý, vận hành khai thác công trình thủy điện. Nói như GS. TS Vũ Trọng Hồng - nguyên Thứ trưởng Bộ Thủy lợi, các thủy điện nhỏ ở nước ta đang “đánh bạc với trời”. Nếu chúng ta dễ dãi với việc thẩm định, phê duyệt, vận hành các dự án, công trình thủy điện thì hậu quả sẽ khôn lường. Và đương nhiên, trong “canh bạc” ấy, sẽ đánh đổi bởi cuộc sống, tính mạng của hàng nghìn người dân vùng thủy điện. 

Lê Hùng
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
17:59 22/01/2017
Khẳng định quyền lực phải được kiểm soát bằng quyền lực; cái gốc để chấn chỉnh kỷ cương bộ máy vẫn là đạo đức cách mạng của người lãnh đạo, các khách mời tham gia trao đổi về chủ đề “Chấn chỉnh kỷ cương bộ máy nhà nước - Vai trò của cơ quan dân cử” cho rằng: Một hệ thống dân cử mạnh sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng, thúc đẩy hệ thống chính quyền các cấp kỷ cương, hành động. Muốn vậy, mỗi đại biểu phải trở thành một “ngọn đuốc” rọi sáng mọi ngóc ngách của cuộc sống.
Quay trở lại đầu trang