DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 15:25 | 20/08/2018 (GMT+7)
.
Cắt giảm thủ tục hành chính

Phải thực chất

07:12 | 04/08/2018
Yêu cầu thực hiện cắt giảm điều kiện kinh doanh, kiểm tra chuyên ngành thực chất đã được Chính phủ đưa ra khi xác định nhiệm vụ cần thực hiện trong các tháng tới tại Phiên họp thường kỳ tháng 7 vừa qua. Yêu cầu này đã được Ủy ban Kinh tế đưa ra khi thẩm tra về tình hình kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước những tháng đầu năm.

Đạt thấp so với yêu cầu

Thảo luận về tình hình kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước, một trong những nội dung được nhiều ĐBQH quan tâm và có ý kiến là thủ tục hành chính còn nhiêu khê. Từ báo cáo của Chính phủ, ý kiến của cử tri, người dân, các ĐBQH cũng ghi nhận nhiều kết quả tích cực trong cắt giảm thủ tục hành chính về thuế, đầu tư, kiểm tra chuyên ngành… Nhưng nhiều ví dụ cụ thể cũng được ĐBQH đưa ra để chứng minh những thành quả này còn khiêm tốn so với kỳ vọng, mong đợi của người dân. Một trong những ví dụ khá điển hình như ví von của ĐBQH Vũ Tiến Lộc (Thái Bình) là “những câu chuyện cười ra nước mắt, chỉ có ở Việt Nam” khi một thỏi socola cần 13 giấy phép, thời gian nuôi gà ngắn hơn thời gian xin giấy phép để bán gà…

Mới đây, Tổ công tác của Thủ tướng cũng công bố báo cáo về tình hình ban hành văn bản quy định chi tiết thi hành luật, pháp lệnh và ban hành các văn bản liên quan đến kiểm tra chuyên ngành, điều kiện kinh doanh. Qua xem xét báo cáo này, nhiều ý kiến cho rằng, việc khắc phục hạn chế về cải cách thủ tục hành chính còn “trầm kha”. Vì rằng, theo báo cáo này, hiện còn 7 nghị định và 1 quyết định cần ban hành thuộc trách nhiệm soạn thảo của các bộ. Đến nay đã chính thức cắt giảm, đơn giản hóa được 616/9.339 (mới đạt 6,6%) danh mục sản phẩm hàng hóa phải kiểm tra chuyên ngành của các ngành công thương, thông tin và truyền thông, xây dựng, lao động, thương binh và xã hội, khoa học và công nghệ, y tế. Và thực tế có 1.249 danh mục (tương đương 13,3%) dự kiến sẽ tiếp tục cắt giảm nhưng chưa có văn bản quy định cụ thể. Từ những con số này, Tổ công tác của Thủ tướng Chính phủ nhận định, tỷ lệ cắt giảm danh mục sản phẩm phải kiểm tra chuyên ngành (kể các số đã cắt giảm và số lên phương án) đạt thấp so với yêu cầu đặt ra (19,9%).

Qua thông tin của hiệp hội, doanh nghiệp cũng thấy, còn nhiều phản ánh về thủ tục kiểm tra chuyên ngành và điều kiện kinh doanh còn phiền hà, gây tốn thời gian và phát sinh chi phí. Các phương án cắt giảm được đưa ra nhưng chưa được áp dụng trên thực tế. Đơn cử, theo phản ánh của doanh nghiệp tại TP Hồ Chí Minh, dù đơn vị này đã thực hiện theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP, nhưng lại vướng Thông tư 24/2017/TT-BNNPTNT, nên hàng hóa vẫn lưu tại cảng hơn 80 ngày. Ngoài ra, tình trạng tiêu cực, nhũng nhiễu trong giải quyết thủ tục hải quan, thông quan hàng hóa còn diễn ra ở nhiều nơi.

Tại họp báo Phiên họp thường kỳ tháng 7 vừa qua, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng nêu việc phải chú ý triển khai nhiệm vụ cắt giảm điều kiện kinh doanh, thủ tục kiểm tra chuyên ngành. Bởi từ đầu năm 2018, Chính phủ đã giao nhiệm vụ đến ngày 15.8 tới, các bộ, ngành phải trình Chính phủ nội dung kế hoạch cắt giảm, hoặc thực hiện theo thẩm quyền để cắt giảm 50% số điều kiện kinh doanh và kiểm tra chuyên ngành. “Đạt được con số này là sự quyết tâm rất lớn của Thủ tướng, các Phó Thủ tướng và bộ trưởng. Vì mỗi điều kiện kinh doanh, thủ tục kiểm tra chuyên ngành sẽ tương tự gỡ bỏ quyền lợi, lợi ích của một bộ phận, cơ quan, đơn vị”, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ nhận định.

Sớm khắc phục sự chênh lệch về nhận thức

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng cho biết, quyết tâm của Chính phủ là làm thực chất việc cắt giảm điều kiện kinh doanh, thủ tục kiểm tra chuyên ngành, không để tình trạng đã cắt giảm mà vẫn vướng mắc. Đây là quyết tâm đúng đắn, và phù hợp với những đề xuất, kiến nghị từng được Ủy ban Kinh tế đưa ra khi thẩm tra Báo cáo của Chính phủ về tình hình kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước những tháng đầu năm.

Yêu cầu được Ủy ban Kinh tế đưa ra là đẩy mạnh cải cách hành chính, tư pháp, phòng, chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Thực hiện cắt giảm các thủ tục hành chính một cách thực chất, minh bạch thủ tục hành chính và xử lý các sai phạm. Sớm khắc phục tình trạng có sự khác biệt giữa các cấp chính quyền về cả nhận thức và hành động trong cải cách hành chính; siết chặt kỷ cương và tăng cường trách nhiệm của từng cấp, từng ngành, từng cơ quan trong thi hành công vụ. Xây dựng đồng bộ Chính phủ điện tử gắn với bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống thông tin quốc gia.

Tất nhiên, cũng có ý kiến cho rằng, nếu các luật vẫn cần nghị định, thông tư của các bộ, ngành hướng dẫn thì tình trạng giấy phép con, thủ tục hành chính còn rườm rà, không những không có nguy cơ biến mất mà có thể còn bị biến tướng, chuyển hình thái này sang hình thái khác và tiếp tục đè nặng lên các doanh nghiệp. Song, thực tế xây dựng luật, pháp lệnh vừa qua cho thấy không phải mọi vấn đề đều có thể quy định cụ thể ngay trong Luật. Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015 quy định rất rõ những trường hợp Chính phủ ban hành Nghị định. Trong đó có “vấn đề cần thiết thuộc thẩm quyền của QH, UBTVQH nhưng chưa đủ điều kiện xây dựng thành luật hoặc pháp lệnh để đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước, quản lý kinh, tế, quản lý xã hội. Trước khi ban hành nghị định này phải được sự đồng ý của UBTVQH” (Khoản 3, Điều 19).

Có thể thấy, giải pháp ở đây không phải từ việc luật quy định chi tiết, hạn chế thấp nhất việc ủy quyền cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành ban hành văn bản hướng dẫn - được cho là cơ hội để nảy sinh giấy phép con, thủ tục hành chính mới. Điều cần nhất và căn cơ hơn cả có lẽ vẫn phải là các bộ, ngành đẩy nhanh tiến độ thực hiện cắt giảm điều kiện kinh doanh, thủ tục kiểm tra chuyên ngành. Và việc cắt giảm này phải làm thực chất, chứ không phải cắt giảm trên giấy cho đẹp, đạt kế hoạch, mà thực tế vẫn bị vướng mắc, gây khó cho doanh nghiệp, người dân.

Lê Bình
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
17:59 22/01/2017
Khẳng định quyền lực phải được kiểm soát bằng quyền lực; cái gốc để chấn chỉnh kỷ cương bộ máy vẫn là đạo đức cách mạng của người lãnh đạo, các khách mời tham gia trao đổi về chủ đề “Chấn chỉnh kỷ cương bộ máy nhà nước - Vai trò của cơ quan dân cử” cho rằng: Một hệ thống dân cử mạnh sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng, thúc đẩy hệ thống chính quyền các cấp kỷ cương, hành động. Muốn vậy, mỗi đại biểu phải trở thành một “ngọn đuốc” rọi sáng mọi ngóc ngách của cuộc sống.
Quay trở lại đầu trang