DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 22:05 | 20/06/2018 (GMT+7)
.
Chính sách và cuộc sống

Tránh tạo tiền lệ xấu

08:26 | 07/03/2018
Sau khá nhiều lần đề nghị xóa nợ thuế cho một số đối tượng nhưng không được chấp thuận, mới đây, Bộ Tài chính tiếp tục đề xuất Chính phủ ủy quyền cho Bộ trưởng Bộ Tài chính báo cáo Quốc hội về việc xử lý xóa nợ, khoanh nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt không có khả năng thu hồi, ngay tại Kỳ họp thứ Năm sắp tới.

Trong dự thảo Tờ trình Chính phủ về dự án Nghị quyết của Quốc hội về xử lý xóa nợ, khoanh nợ tiền thuế đang được đăng tải lấy ý kiến, Bộ Tài chính cho biết, do những khó khăn khác nhau, số tiền thuế nợ, tiền chậm nộp, tiền phạt tồn đọng qua nhiều năm đến nay còn lớn. Tính đến hết năm 2017, tổng số nợ thuế không thu hồi được (do cơ quan thuế và cơ quan hải quan quản lý) là gần 35,4 nghìn tỷ đồng, chiếm 2,75% tổng số thu thuế, phí, lệ phí năm 2017. Trong số này, Bộ Tài chính đề xuất xóa nợ 26,5 nghìn tỷ đồng cho ba nhóm đối tượng. Đầu tiên là doanh nghiệp cung ứng hàng hóa, dịch vụ được thanh toán bằng vốn ngân sách nhà nước, hoặc có nguồn từ ngân sách nhà nước nhưng chưa được thanh toán. Tiếp đến là các khoản nợ thuế phát sinh trước ngày 1.1.2018 của người gặp thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ. Cuối cùng, những cá nhân, doanh nghiệp đã giải thể, phá sản, không còn hoạt động sản xuất kinh doanh trước ngày 1.1.2017 và đã bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh… cũng được đề xuất xóa nợ thuế.

Số nợ thuế Bộ Tài chính đề xuất xóa quả là lớn nhưng trong câu chuyện này còn có những vấn đề quan trọng khác (dù chúng không “quy ra tiền” được). Chẳng hạn, xóa nợ thuế không phải là chuyện phổ biến ở nhiều nước trên thế giới. Thay vào đó, các nước thường miễn, giảm các khoản phí phạt và tiền lãi phát sinh do nộp thuế chậm hoặc khai gian thuế, riêng khoản thuế gốc thì vẫn phải trả. Như vậy, phải chăng việc xóa nợ thuế ở nước ta đang đi ngược xu hướng chung?

Quan trọng hơn, không phải mọi trường hợp và điều kiện Bộ Tài chính nêu ra để xóa nợ thuế đều chính đáng. Chẳng hạn, ngừng kinh doanh, giải thể không phải là điều kiện hợp lý để xóa nợ thuế. Khi đã phát sinh nghĩa vụ thuế tức là chủ thể chịu thuế có thu nhập và có nghĩa vụ phải nộp thuế đúng hạn. Đóng cửa, ngừng kinh doanh, giải thể là chuyện xảy ra sau này và cũng không liên quan gì đến thực hiện nghĩa vụ nộp thuế. Người nộp thuế không thể nại lý do hiện tại không có tiền để trả thuế.

Thêm vào đó, mặc dù Bộ Tài chính khẳng định nguyên tắc xóa nợ thuế là “phải bảo đảm bình đẳng giữa các thành phần kinh tế” nhưng điều này chưa đủ. Trong quá khứ, đề xuất xóa nợ thuế có lần bị chỉ trích vì thiên vị cho doanh nghiệp nhà nước và do vậy đã không nhận được sự ủng hộ. Lần này, đề xuất của Bộ Tài chính tỏ ra không phân biệt giữa các thành phần kinh tế. Tuy nhiên, tính công bằng của một chính sách thuế không đơn thuần là sự không phân biệt đối xử giữa các thành phần kinh tế mà phải tính đến các chủ thể chịu thuế với nhau. Hơn nữa, một khi đã được xóa nợ thuế, người ta có lý do để tin rằng sẽ có những lần “ân xá” tiếp theo và có thể sẽ tái lập hành vi nợ thuế như trước đây. Điều này sẽ tạo ra một tiền lệ xấu.

Cuối cùng, việc đề xuất danh sách những chủ thể được xóa nợ thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt... được giao cho cơ quan thuế thực hiện có thể làm phát sinh tiêu cực, dẫn đến động cơ thương lượng và mặc cả, ngay cả khi có yêu cầu phối hợp với cơ quan liên quan. Để hạn chế rủi ro này, Nhà nước buộc phải tăng chi phí cho việc giám sát tuân thủ. Điều này vô hình trung lại làm cho ngân sách tốn thêm một khoản chi phí không đáng có, ngoài số nợ thuế 26,5 nghìn tỷ đồng sẽ bị xóa nếu được chấp nhận.

Hà Lan
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
17:59 22/01/2017
Khẳng định quyền lực phải được kiểm soát bằng quyền lực; cái gốc để chấn chỉnh kỷ cương bộ máy vẫn là đạo đức cách mạng của người lãnh đạo, các khách mời tham gia trao đổi về chủ đề “Chấn chỉnh kỷ cương bộ máy nhà nước - Vai trò của cơ quan dân cử” cho rằng: Một hệ thống dân cử mạnh sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng, thúc đẩy hệ thống chính quyền các cấp kỷ cương, hành động. Muốn vậy, mỗi đại biểu phải trở thành một “ngọn đuốc” rọi sáng mọi ngóc ngách của cuộc sống.
Quay trở lại đầu trang