DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 08:54 | 17/08/2017 (GMT+7)
.
Góc nhìn

Điệp khúc kiểm tra chuyên ngành!

07:27 | 12/08/2017
Một doanh nghiệp sản xuất bánh socola sử dụng 12 nguyên liệu nhập khẩu thì phải xin 12 giấy phép nhập khẩu cho từng đó nguyên liệu và một giấy xác nhận công bố thành phẩm. Như vậy, một chiếc bánh có thể phải cõng 13 giấy phép. Thậm chí, ngay cả khi doanh nghiệp chỉ thay đổi một số chi tiết nhỏ về nguyên liệu, không ảnh hưởng gì đến chất lượng thành phẩm cũng phải xin cấp lại giấy phép mới được sản xuất. Điều này khiến kế hoạch sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp bị chậm trễ và chi phí tăng lên. Đó là khẳng định của đại diện Hiệp hội Thương mại Mỹ tại Việt Nam về những khó khăn, vướng mắc khi thực hiện Nghị định 38/2012 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật An toàn thực phẩm.

Không chỉ vậy, thời gian để nhận được giấy phép trong lĩnh vực này cũng khá dài. Theo quy trình, doanh nghiệp sẽ gửi mẫu kiểm nghiệm sản phẩm tới phòng kiểm nghiệm mất khoảng 1 - 2 tháng; nếu sản phẩm kiểm nghiệm đạt chất lượng thì doanh nghiệp sẽ phải xin xác nhận công bố phù hợp an toàn thực phẩm; cơ quan này sẽ thẩm xét giấy tờ rồi cấp giấy xác nhận công bố phù hợp, bước này mất khoảng 1,5 tháng nhưng trên thực tế mất khoảng từ 3 - 6 tháng. Khảo sát của Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) cho thấy, một năm doanh nghiệp mất gần 1,9 triệu ngày công cho thủ tục về an toàn thực phẩm với chi phí gần 2,8 nghìn tỷ. Đáng nói là, chỉ có 0,18% thực phẩm không phù hợp với quy định. Đó chỉ là một trong rất nhiều văn bản về quản lý, kiểm tra chuyên ngành gây khó cho doanh nghiệp.

Trong một kết quả điều tra có liên quan do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) thực hiện, 93% doanh nghiệp được hỏi cho biết, quy định về kiểm tra chuyên ngành quá nhiều và nằm rải rác tại nhiều văn bản khác nhau nên rất khó thực hiện; 89% doanh nghiệp cho rằng, nhiều quy định hiện không phù hợp thực tế. Vướng mắc hiện nay là cùng một mặt hàng phải chịu sự kiểm tra chuyên ngành của hai, ba, thậm chí là bốn bộ, không phải bằng một quy trình thủ tục giống nhau, bằng một tiêu chí chất lượng như nhau nên chi phí (gồm cả chi phí chính thức và không chính thức) tăng lên. Đơn cử như mặt hàng sữa chua phải chịu quản lý, kiểm tra chuyên ngành của hai bộ: Vừa phải kiểm dịch động vật (Bộ NN - PTNT) vừa phải kiểm tra an toàn thực phẩm (Bộ Y tế). Hay có trường hợp một mặt hàng nhưng lại chịu nhiều hình thức quản lý của cùng bộ chuyên ngành, như kén tằm vừa phải kiểm dịch động vật và kiểm dịch thực vật; thịt và các sản phẩm từ thịt vừa phải kiểm dịch động vật, kiểm tra chất lượng, vừa phải kiểm tra an toàn thực phẩm.

Đáng lưu ý là có tới 50% trong tổng số các thủ tục kiểm tra chuyên ngành của nhiều bộ không ban hành kèm theo quy chuẩn, tiêu chuẩn, nghĩa là người trực tiếp kiểm tra muốn kiểm tra gì cũng được. Trong khi đó, thủ tục kiểm tra chuyên ngành chiếm từ 30 - 35% tổng số thủ tục hải quan nhưng tỷ lệ phát hiện sai sót rất thấp, chỉ chiếm 0,04%. Có mặt hàng phải kiểm tra 8.000 lô hàng nhập khẩu/năm nhưng trong suốt 2 năm chỉ phát hiện 6 trường hợp sai phạm. Còn nhớ, năm 2016, Nghị quyết 19 đã yêu cầu “giảm tỷ lệ các lô hàng nhập khẩu phải kiểm tra chuyên ngành tại giai đoạn thông quan từ 30 - 35% xuống còn 15% vào năm 2016”. Song, mục tiêu này đến nay chưa đạt được, cũng bởi tiến độ triển khai sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật trong quản lý và kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu còn rất chậm. Hiện còn đến 63 văn bản vẫn đang trong quá trình sửa đổi, bổ sung và chưa hoàn thành theo nhiệm vụ được giao.

Mới đây, tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng cho biết, tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ vẫn là từng bước giảm tỷ lệ kiểm tra chuyên ngành giai đoạn thông quan từ 30 - 35% xuống còn 15%. Thế nhưng, từ chỉ đạo đến hành động vẫn là khoảng cách lớn. Điệp khúc “kiểm tra chuyên ngành” sẽ lặp lại, nếu người đứng đầu các bộ, ngành không thực sự vào cuộc trong việc đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, rà soát và giảm các thủ tục kiểm tra chuyên ngành. 

Đỗ Quyên
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
17:59 22/01/2017
Khẳng định quyền lực phải được kiểm soát bằng quyền lực; cái gốc để chấn chỉnh kỷ cương bộ máy vẫn là đạo đức cách mạng của người lãnh đạo, các khách mời tham gia trao đổi về chủ đề “Chấn chỉnh kỷ cương bộ máy nhà nước - Vai trò của cơ quan dân cử” cho rằng: Một hệ thống dân cử mạnh sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng, thúc đẩy hệ thống chính quyền các cấp kỷ cương, hành động. Muốn vậy, mỗi đại biểu phải trở thành một “ngọn đuốc” rọi sáng mọi ngóc ngách của cuộc sống.
Quay trở lại đầu trang